กรดเอเซียติกบรรเทาการบาดเจ็บของไตจากเบาหวานผ่านการยับยั้ง ภาวะเครียดออกซิเดชันที่ไต - เสนาะเสียง, ปพน; บัวฮมบุรา, พิมศิริ; ภักดีโชติ, พวงรัตน์; เสนาพันธ์, เกตุมณี; แสงอาทิตย์, วีระพล (ศรีนครินทร์เวชสาร, 2024)
หลักการและวัตถุประสงค์: โรคเบาหวานเป็นปัจจัยเสี่ยงที่สำคัญต่อการบาดเจ็บของไต ภาวะกลูโคสในโลหิตสูงเรื้อรังส่งผลให้การทำงานของไตลดลง และนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของไตผ่านภาวะเครียดออกซิเดชัน การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของ กรดเอเชียติก (asiatic acid, AA) ซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระ ต่อการบรรเทาการบาดเจ็บของไตและภาวะเครียดออกซิเดชันในหนูที่เป็นเบาหวาน วิธีการศึกษา: หนูวิสตาร์เพศผู้อายุ 8 สัปดาห์ซึ่งมีน้ำหนักระหว่าง 180 ถึง 200 กรัม ถูกเหนี่ยวนำให้เป็นโรคเบาหวานประเภท 2 โดยการฉีดสเตรปโตโซโตซิน (STZ; 55 มก./กก.) และนิโคตินาไมด์ (NA; 110 มก./กก.) เข้าสู่ช่องท้องเพียงครั้งเดียว AA ที่ขนาด 10 หรือ 20 มก./กก./วัน ถูกป้อนเข้าสู่กระเพาะอาหารเป็นเวลา 8 สัปดาห์ ระหว่างนี้การเปลี่ยนแปลงทางเมแทบอลิซึมในหนูถูกติดตาม เมื่อสิ้นสุดการทดลอง ทำการเก็บเนื้อเยื่อไตและเลือดจากหนูทุกตัวเพื่อทำการทดลองต่อไป ผลการศึกษา: หนูที่เป็นเบาหวานมีระดับกลูโคสในเลือดสูง การหลั่งอินซูลินบกพร่อง มีภาวะดื้อต่ออินซูลิน อัตราการผลิตซูเปอร์ออกไซด์ไอออนในไตเพิ่มขึ้น นอกจากนี้ หนูที่เป็นโรคเบาหวานยังพบการหนาตัวขึ้นของโกลเมอรูลัสและการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของไต การให้ AA โดยเฉพาะในขนาด 20 มก./กก./วัน ในหนูเบาหวาน พบว่าสามารถลดภาวะดื้อต่ออินซูลิน และลดระดับมาลอนไดอัลดีไฮด์ที่ไตอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนี้ AA ยังบรรเทาการหนาตัวของโกลเมอรูลัส (glomerular hypertrophy) และการหนาตัวของเนื้อเยื่อกรองที่โกลเมอรูลัส (glomerular basement membrane) สรุป: AA บรรเทาการบาดเจ็บของไตในหนูที่เป็นเบาหวานนั้นเกี่ยวข้องกับฤทธิ์ในการลดระดับกลูโคสในเลือดและฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ ซึ่งมีบทบาทสำคัญต่อการลดความเสียหายของไต โดยรวมแล้ว การค้นพบเหล่านี้ชี้ให้เห็นถึงผลประโยชน์ของ AA ในฐานะสารต้านอนุมูลอิสระที่มีศักยภาพ ซึ่งสามารถช่วยป้องกันการดำเนินของภาวะแทรกซ้อนในไตจากเบาหวาน