การตกตะกอนและการเก็บรักษาคีโตเซอรอส (Chaetoceros gracilis) แบบเข้มข้น - ว่องวิไลรัตน์, กุลวดี; วุฒิพันธุ์ชัย, วีรพงศ์; เผ่าทองศุข, สรวิศ; ประทุมชาติ, บุญรัตน์ (วารสารแก่นเกษตร, 2016)
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษาถึงวิธีการที่เหมาะสมในการตกตะกอนและเก็บรักษาคีโตเซอรอส เพื่อนำมาปรับใช้ต่อการอนุบาลลูกสัตว์น้ำวัยอ่อน โดยนำคีโตเซอรอสมาตกตะกอนด้วยสารไคโตซานโพลิเมอร์สกัดจากเปลือกกุ้ง (CPS) ไคโตซานโอลิโกเมอร์สกัดจากเปลือกกุ้ง (COS) และไคโตซานโอลิโกเมอร์สกัดจากเปลือกปู (COC) เมื่อสิ้นสุดการทดลองพบว่า ประสิทธิภาพการรวมตะกอนของ CPS สูงที่สุด (> 90%) และค่อนข้างคงที่ ที่ความเข้มข้น 40 - 60 มก./ล. รองลงมา คือ COS และ COC ที่ความเข้มข้น 60 มก./ล.ตามลำดับ คีโตเซอรอสที่ตกตะกอนด้วย CPS สามารถฟื้นตัวได้ดี โดยจำนวนเซลล์ไม่แตกต่างกัน (p > 0.05) กับชุดควบคุม ขณะที่คีโตเซอรอสที่ใช้ COS ในการตกตะกอนฟื้นตัวได้ช้ากว่า อย่างไรก็ตาม การใช้ COS ตะกอนคีโตเซอรอสที่ได้ เซลล์มีลักษณะการจับกันเป็นกลุ่มเล็กและไม่หนาแน่น ซึ่งมีความเหมาะสมต่อการอนุบาลลูกกุ้งขาว จึงนำคีโตเซอรอสมาตกตะกอนด้วย COS และเก็บรักษาที่อุณหภูมิ - 20 Oซ ร่วมกับ กลีเซอรอล (Gly) เข้มข้น 10%(v/v) เป็นสารป้องกันการเกิดผลึกน้ำแข็งจากการลดจุดเยือกแข็ง พบว่า ภายหลังจากทำการเก็บรักษาเป็นเวลา 72 ชั่วโมง คีโตเซอรอสที่ผ่านการตกตะกอนด้วย COS ทั้งที่ผสมและไม่ผสม Gly มีอัตรารอดของเซลล์ไม่แตกต่างกัน (p > 0.05) ซึ่งมากกว่าการเก็บรักษาเซลล์คีโตเซอรอสสดแบบปกติที่ไม่มีการตกตะกอน วิธีการนี้จึงเป็นการเก็บเกี่ยวเซลล์คีโตเซอรอลให้ได้ในรูปแบบที่เข้มข้น และช่วยในการยืดอายุการเก็บรักษาเซลล์ ทำให้ลดพื้นที่การใช้งาน สะดวกต่อการจัดเก็บ และลดค่าใช้จ่ายในการขนส่งเชิงพาณิชย์ได้ในอนาตต