การประเมินการตรวจ Galactomannan Antigen ด้วยวิธี ELISA  และ CLIA

ทิพาพร จรูญศิริมณีกุล; ปริญญา  ประสงค์ดี; ณภิทตา  บัวศรี; สุมาลัย  เดชโยธิน; ปภาวดี  หงส์อาจ; ยศสมบัติ  จังตระกูล; จันทร์เพ็ญ ศรีพรรณ์; คัชรินทร์  ภูนิคม

doi:10.64960/srimedj.v41i2.266790

ผู้แต่ง

ทิพาพร จรูญศิริมณีกุล หน่วยภูมิคุ้มกันและเคมีคลินิก งานห้องปฏิบัติการเวชศาสตร์ชันสูตร โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
ปริญญา ประสงค์ดี ศูนย์ความเป็นเลิศทางห้องปฏิบัติการชีวโมเลกุล โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
ณภิทตา บัวศรี หน่วยภูมิคุ้มกันและเคมีคลินิก งานห้องปฏิบัติการเวชศาสตร์ชันสูตร โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
สุมาลัย เดชโยธิน ศูนย์ความเป็นเลิศทางห้องปฏิบัติการชีวโมเลกุล โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
ปภาวดี หงส์อาจ หน่วยภูมิคุ้มกันและเคมีคลินิก งานห้องปฏิบัติการเวชศาสตร์ชันสูตร โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
ยศสมบัติ จังตระกูล หน่วยจุลทรรศน์วินิจฉัย งานห้องปฏิบัติการเวชศาสตร์ชันสูตร โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
จันทร์เพ็ญ ศรีพรรณ์ งานห้องปฏิบัติการเวชศาสตร์ชันสูตร โรงพยาบาลศรีนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
คัชรินทร์ ภูนิคม สาขาวิชาเภสัชวิทยา คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

DOI:

https://doi.org/10.64960/srimedj.v41i2.266790

คำสำคัญ:

การติดเชื้อราแบบรุกราน, Aspergillus galactomannan antigen, ELISA, CLIA

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: การติดเชื้อรา Aspergillus spp. แบบรุกรานมีอัตราการเสียชีวิตสูง การวินิจฉัยโรคในระยะเริ่มต้นได้เร็วมีความสำคัญต่อการรักษา การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบผลการตรวจวัด Aspergillus galactomannan antigen ระหว่างวิธี enzyme-linked immunoassay (ELISA) Analyzer I-2P และ chemiluminescence immunoassay (CLIA) VirClia® Monotest

วิธีการศึกษา: ตรวจหา Aspergillus galactomannan antigen ในตัวอย่าง 22 ตัวอย่าง ได้แก่ กลุ่มควบคุม 2 ตัวอย่าง และกลุ่มทดสอบ 20 ตัวอย่าง โดยใช้เกณฑ์แปลผลของแต่ละวิธี นำข้อสรุปผลการตรวจวิเคราะห์เป็นบวกหรือลบ มาทดสอบความแตกต่างทางสถิติด้วย Fisher’s exact test, Chi-square test ความจำเพาะ และความสอดคล้อง

ผลการศึกษา: การทดสอบด้วยวิธี ELISA ให้ผลบวก 3 ตัวอย่าง และผลลบ 19 ตัวอย่าง ในขณะที่การทดสอบด้วยวิธี CLIA ให้ผลบวก 3 ตัวอย่าง ผลลบ 17 ตัวอย่าง และผลก้ำกึ่ง 3 ตัวอย่าง ทดสอบความแตกต่างทางสถิติด้วย Fisher’s exact และ Chi-square test ได้ p=0.561 และ 0.508 ตามลำดับ ซึ่งไม่มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p>0.05) ความจำเพาะร้อยละ 89.4 และความสอดคล้องร้อยละ 81.8 (ระดับดี)

สรุป: การเปรียบเทียบ ELISA และ CLIA ทั้งสองวิธีให้ผลการทดสอบที่ไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p>0.05) โดยมีความจำเพาะและความสอดคล้องในระดับดี การนำผลการตรวจ Aspergillus galactomannan antigen ไปใช้ควรพิจารณาร่วมกับอาการทางคลินิกของผู้ป่วย

เอกสารอ้างอิง

Marr KA, Laverdiere M, Gugel A, Leisenring W. Antifungal therapy decreases sensitivity of the Aspergillus galactomannan enzyme immunoassay. Clin Infect Dis 2005;40(12):1762–9. doi:10.1086/430307.

Pfeiffer CD, Fine JP, Safdar N. Diagnosis of invasive aspergillosis using galactomannan assay: a meta-analysis. Clin Infect Dis 2006;42(10):1417–27. doi:10.1086/503427.

Guo YL, Chen YQ, Wang K, Qin SM, Wu C, Kong JL. Accuracy of bronchoalveolar lavage fluid galactomannan assay for diagnosing invasive aspergillosis: a bivariate meta-analysis and systematic review. Chest 2010;138(4):817–24. doi:10.1378/chest.10-0488.

Leeflang M, Debets-Ossenkopp Y, Visser C, Scholten R, Hooft L, Bijlmer H, et al. Galactomannan detection for invasive aspergillosis in immunocompromised patients. Cochrane Database Syst Rev 2015;2015(12):CD007394. doi:10.1002/14651858.CD007394.pub2.

Hope WW, Walsh TJ, Denning DW. Laboratory diagnosis of invasive aspergillosis. Lancet Infect Dis 2005;5(10):609–22. doi:10.1016/S1473-3099(05)70238-3.

Donnelly JP, Chen SC, Kauffman CA, Steinbach WJ, Baddley JW, Verweij PE, et al. Revision and update of the consensus definitions of invasive fungal disease from the EORTC/MSGERC. Clin Infect Dis 2020;71(6):1367–76. doi:10.1093/cid/ciz1008.

Thornton CR. Detection of invasive aspergillosis. Adv Appl Microbiol 2010;70:187–216. doi:10.1016/S0065-2164(10)70006-0.

Miceli MH, Maertens J, Buve K, Grazziutti M, Woods G, Rahman M, et al. Immune reconstitution inflammatory syndrome in cancer patients with pulmonary cryptococcosis. Cancer 2007;110(2):337–44. doi:10.1002/cncr.22807.

De Pauw B, Walsh T, Donnelly J, Stevens D, Edwards J, Calandra T, et al. Revised definitions of invasive fungal disease from the EORTC/MSG Consensus Group. Clin Infect Dis 2008;46(12):1813–21. doi:10.1086/588688.

Sulahian A, Tourut F, Pontani S, Arlet G, Tiphine M, Berthier S, et al. Occurrence and kinetics of false-positive Aspergillus galactomannan test results following treatment with lactam antibiotics. J Clin Microbiol 2003;41(11):5229-31. doi:10.1128/JCM.41.11.5229-5231.2003.

Lohjai O, Kunakorn M, Setthaudom C, Preecha M. A comparison of interferon gamma release assay between CLIA by Liason® XL and ELISA. Mahidil R2R e-Journal 2024;11(1):66-73. doi:10.14456/jmu.2024.6.

Patterson TF, Thompson GR, Denning DW, Fishman JA, Hadley S, Herbrecht R, et al. Practice guidelines for the diagnosis and management of aspergillosis: 2016 update by the Infectious Diseases Society of America. Clin Infect Dis 2016;63(4):51–60. doi:10.1093/cid/ciw326.

Sulahian A, Boutboul F, Ribaud P, Leblanc T, Lacroix C, Derouin F. Value of antigen detection using an ELISA test and a latex agglutination test for diagnosis and prognosis of invasive aspergillosis in neutropenic patients. J Clin Microbiol 2001;39(4):1341-7. doi:10.1128/JCM.39.4.1341-1347.2001.

Li L, Jain C, Yan L, Wen-ming X, Pnag B, Yuan-yuan N, et al. Evaluation of a chemiluminescent immunoassay for the detection of Galactomannan antigen in patients with moderate and severe immunocompromised states. J Clin Microbiol 2015;53(8):275-81. doi:10.1128/JCM.00956-15.

Gupta R, Ghosh A, Misra DS, Rathore RKS, Rawat P, Sharma NP. Comparison of ELISA and CLIA for the detection of galactomannan antigen in blood and sputum samples. Indian J of Med Microbiol 2018;36(2):188-92. doi:10.4103/ijmm.IJMM_47_17.

Moodley A, Govender NP, Seetharam S, Reddy D, Chibabhai V, Naicker S. Cost-effectiveness analysis of galactomannan detection by ELISA in resource-limited settings in South Africa. Med Mycol 2019;57(7):873-80. doi:10.1093/mmy/myz040.

Dannaoui E, Alanio A, Hennequin C, Lacroix C, Datry A, Bougnoux ME. Diagnostic and therapeutic challenges of invasive aspergillosis in immunocompromised patients. Med Mycol 2016;54(1):99-105. doi:10.1093/mmy/myv097.

Zou M, Tang L, Zhao S, Zhao Z, Chen L, Chen P, et al. Early diagnosis of invasive aspergillosis using galactomannan antigen testing. Infect Dis Rep 2018;10(4):74-82. doi:10.4081/idr.2018.7490.

Kawasaki M, Aoki M, Ishizaka A, Miyazaki K, Umezu H, Yamazaki Y. Monitoring invasive aspergillosis therapy with galactomannan antigen levels in immunocompromised patients. J Infect Chemother 2011:17(6): 811-7. doi:10.1007/s10156-011-0199-5.

Perfect J, Cox G, Lee J, Kauffman C, de Repentigny L, Chapman S, et al. The diagnostic and prognostic significance of fungal cultures in invasive aspergillosis. J Clin Microbiol 2005;43(1):337-40. doi:10.1128/JCM.43.1.337-340.2005.