ผลลัพธ์การรักษาผู้ป่วยโรคผนังกั้นหัวใจห้องบนรั่วด้วยการใส่อุปกรณ์ปิดทางสายสวน ณ ศูนย์หัวใจสิริกิติ์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

จิตรดา อิ้งประเสริฐ; พวงผกา อึ้งประเสริฐ; คุณนิธิ พลหล้า

doi:10.64960/srimedj.v41i4.271151

ผู้แต่ง

จิตรดา อิ้งประเสริฐ หน่วยโรคหัวใจและหลอดเลือด ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น ประเทศไทย 40002
พวงผกา อึ้งประเสริฐ หน่วยโรคหัวใจและหลอดเลือด ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น ประเทศไทย 40002
คุณนิธิ พลหล้า ศูนย์หัวใจสิริกิติ์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น ประเทศไทย 40002

DOI:

https://doi.org/10.64960/srimedj.v41i4.271151

คำสำคัญ:

โรคผนังกั้นหัวใจห้องบนรั่ว, การตรวจคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูงผ่านหลอดอาหาร, การใส่อุปกรณ์ปิดทางสายสวน

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: ปัจจุบันการปิดผนังกั้นหัวใจห้องบนรั่ว (atrial septal defect; ASD) ชนิด secundum ด้วยอุปกรณ์ผ่านสายสวนเป็นแนวทางการรักษาหลัก โดยอาศัยการตรวจคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูงผ่านหลอดอาหาร (transesophageal echocardiography; TEE) เพื่อประเมินขนาดและขอบของรูรั่วก่อนทำหัตถการ เนื่องจากเป็นวิธีที่ปลอดภัย ฟื้นตัวเร็ว มีภาวะแทรกซ้อนต่ำ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลสำเร็จของการรักษาและภาวะแทรกซ้อนที่เกิดขึ้น ณ ศูนย์หัวใจสิริกิติ์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

วิธีการศึกษา: เป็นการศึกษาเชิงพรรณนาย้อนหลัง (retrospective descriptive study) ในผู้ป่วย secundum ASD ประเมินด้วยคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูงผ่านหลอดอาหารและเหมาะสมต่อการปิดด้วยอุปกรณ์ ช่วงวันที่ 1 เมษายน 2561 ถึง 31 มีนาคม 2567 โดยดูผลสำเร็จของการรักษา และอุบัติการณ์ของภาวะแทรกซ้อน

ผลการศึกษา: ผู้ป่วยทั้งหมด 132 ราย อายุเฉลี่ย 50.9 ± 15.5 ปี เป็นเพศหญิง 105 ราย (ร้อยละ 79.5) อาการนำที่พบบ่อยคือ เหนื่อยง่าย ผลการตรวจ TEE พบว่าขนาดรูรั่วเฉลี่ย 2.12 ± 0.59 เซนติเมตร และพบว่ามีความดันปอดสูงร่วมด้วยเล็กน้อย (mean pulmonary artery pressure 30 mmHg) ผลของการรักษา พบว่า ปิดสำเร็จ 130 ราย (ร้อยละ 98) ระยะเวลานอนโรงพยาบาลเฉลี่ย 2 วัน ไม่พบภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง ภาวะแทรกซ้อนที่พบ ได้แก่ หัวใจเต้นผิดจังหวะ 10 ราย (ร้อยละ 7.7) และพบมีการรั่วข้างอุปกรณ์ที่ปิดเพียงเล็กน้อย 7 ราย (ร้อยละ 5.4)

สรุป: การรักษาโรคผนังกั้นหัวใจห้องบนรั่วชนิด secundum ASD ด้วยการใส่อุปกรณ์ปิดทางสายสวน มีอัตราความสำเร็จสูงและปลอดภัย ถ้าเลือกผู้ป่วยตามลักษณะทางกายภาพจากตรวจ TEE ได้อย่างเหมาะสม มีระยะเวลาการนอนโรงพยาบาลสั้น ไม่มีแผลผ่าตัด ฟื้นตัวได้เร็ว และไม่พบภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง

เอกสารอ้างอิง

van der Linde D, Konings EE, Slager MA, Witsenburg M, Helbing WA, Takkenberg JJ, et al. Birth prevalence of congenital heart disease worldwide:A systematic review and meta-analysis. J Am Coll Cardiol 2011;58(21):2241-7. doi:10.1016/j.jacc.2011.08.025.

Moons P, Bovijn L, Budts W, Belmans A, Gewillig M. Temporal trends in survival to adulthood among patients born with congenital heart disease from 1970 to 1992 in Belgium. Circulation 2010;122(22):2264-72. doi:10.1161/CIRCULATIONAHA.110.946343.

Yong G, Khairy P, de Guise P, Dore A, Marcotte F, Mercier LA, et al. Pulmonary arterial hypertension in patients with transcatheter closure of secundum atrial septal defects: a longitudinal study. Circ Cardiovasc Interv 2009;2(5):455-62. doi:10.1161/CIRCINTERVENTIONS.108.826560.

Gabriels C, De Meester P, Pasquet A, de Wolf D, Eyskens B, Budts W, et al. A different view on predictors of pulmonary hypertension in secundum atrial septal defect. Int J Cardiol 2014;176(3):833-40. doi:10.1016/j.ijcard.2014.08.009.

Baumgartner H, de Backer J, Babu-Narayan SV, Budts W, Chessa M, Diller GP, et al. 2020 ESC Guidelines for the management of adult congenital heart disease. Eur Heart J 2021;42(6):563-645. doi:10.1093/eurheartj/ehaa554.

Gurvitz M, Krieger EV, Fuller S, Davis LL, Kittleson MM, Aboulhosn JA, et al. 2025 ACC/AHA/HRS/ ISACHD/SCAI guideline for the management of adults with congenital heart disease. J Am Coll Cardiol 2026;87(7):822-976. doi:10.1016/j.jacc.2025.09.006.

Harper RW, Mottram PM, McGaw DJ. Closure of secundum atrial septal defects with the Amplatzer septal occluder device: Techniques and problems. Catheter Cardiovasc Interv 2002;57(4):508-24. doi:10.1002/ccd.10353.

Sauer HH, Ntalakoura K, Haun C, Le TP, Hraska V. Early cardiac perforation after atrial septal defect closure with the Amplatzer septal occluder. Ann Thorac Surg 2006;81(6):2312-3. doi:10.1016/j.athoracsur.2005.08.008.

Kamouh A, Osman MN, Rosenthal N, Blitz A. Erosion of an Amplatzer septal occluder device into the aortic root. Ann Thorac Surg2011;91(5):1608-10. doi:10.1016/j.athoracsur.2010.10.076.

Durongpisitkul K, Soongswang J, Laohaprasitiporn D, Nana A, Nutakul T, Kongsereepongse S, et al. Transcatheter closure of atrial septal defects by AmplatzerTM septal occluder instead of open heart surgery. Siriraj Med J 1999;51(2):104-11. https:[cited Jul 15, 2025]. Available from: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/sirirajmedj/article/view/246873

Vijarnsorn C, Durongpisitkul K, Chanthong P, Chungsomprasong P, Soongswang J, Laohaprasitiporn D, et al. Transcatheter closure of atrial septal defects in children, middle-aged adults, and older adults: Failure rates, early complications, and balloon sizing effects. Cardiol Res Pract 2012;2012:584236. doi:10.1155/2012/584236.

Abaci A, Unlu S, Alsancak Y, Kaya U, Sezenoz B. Short- and long- term complications of device closure of atrial septal defect and patent foramen ovale: Meta-analysis of 28,142 patients from 203 studies. Catheter Cardiovasc Interv 2013;82(7):1123-38. doi:10.1002/ccd.24875.

Gritti MN, Carere O, McCrindle BW, Chaturvedi RR, Benson LN. Complications after percutaneous device closure of atrial septal defects in children:prevalence, outcomes and associated factors. Int J Cardiol Congenit Heart Dis 2026;24:100672. doi:10.1016/j.ijcchd.2026.100672.

Du ZD, Hijazi ZM, Kleinman CS, Silverman NH, Larntz K. Comparison between transcatheter and surgical closure of secundum atrial septal defect in children and adults: Results of a multicenter nonrandomized trial. J Am Coll Cardiol 2002;39(11):1836-44. doi:10.1016/s0735-1097(02)01862-4.

Putra ST, Djer MM, Idris NS, Samion H, Sastroasmoro S. Transcatheter closure of atrial septal defects in a center with limited resources: Outcomes and short-term follow-up. Iran J Pediatr 2015;25(6):e3906. doi:10.5812/ijp.3906.

Saliba ZS, Karam LB, Sleiman N, Daou L, Haddad RN. Outcomes analysis of transcatheter closure of atrial septal defects. J Am Heart Assoc 2025;14(20):e042349. doi:10.1161/JAHA.125.042349.

Jittham W, Sanguanwong W. Treatment outcomes of transcatheter closure in common congenital heart disease: Success rate and short-term complications. Biomed Sci Clin Med 2022;61(1):10-5. doi:10.12982/CMUBSCM.2022.02.

Alnasser S, Lee D, Austin PC, Labos C, Osten M, Lightfoot DT, et al. Long term outcomes among adults post-transcatheter atrial septal defect closure: Systematic review and meta-analysis. Int J Cardiol 2018;270:126-32. doi:10.1016/j.ijcard.2018.06.076.

Muroke V, Jalanko M, Haukka J, Hartikainen J, Tahvanainen A, Ukkonen H, et al. Outcome of transcatheter atrial septal defect closure in a nationwide cohort. Ann Med 2023;55(1):615-23. doi:10.1080/07853890.2023.2178669.

Honghiranrueng L, Roymanee S, Wongwaitaweewong K, Jarutach J, Buntharikpornpun R. Long-term outcomes of transcatheter atrial septal defect closure: A single-center retrospective study. Front Cardiovasc Med 2024;11:1448967. doi:10.3389/fcvm.2024.1448967.

Levi DS, Moore JW. Embolization and retrieval of the Amplatzer septal occluder. Catheter Cardiovasc Interv 2004;61(4):543-7. doi:10.1002/ccd.20011.

Divekar A, Gaamangwe T, Shaikh N, Raabe M, Ducas J. Cardiac perforation after device closure of atrial septal defects with the Amplatzer septal occluder. J Am Coll Cardiol 2005;45(8):1213-8. doi:10.1016/j.jacc.2004.12.072 .