องค์ประกอบภาวะผู้นำทางการพยาบาลที่สัมพันธ์กับผลลัพธ์ด้านการทำงานของพยาบาล: การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ

พิชา คนกาญจน์; เยาวเรศ ก้านมะลิ; นภรรสสร กูรมาภิรักษ์

doi:10.64960/srimedj.v41i4.271186

ผู้แต่ง

พิชา คนกาญจน์ สำนักวิชาพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุุโขทัยธรรมาธิราช อำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุุรี 11120
เยาวเรศ ก้านมะลิ กลุ่มการพยาบาล โรงพยาบาลกาฬสินธุ์ อำเภอเมือง จังหวัดกาฬสินธุ์ 46000
นภรรสสร กูรมาภิรักษ์ คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง เขตประเวศ กรุุงเทพมหานคร 10250

DOI:

https://doi.org/10.64960/srimedj.v41i4.271186

คำสำคัญ:

ภาวะผู้นำทางการพยาบาล, การปฏิบัติงานของพยาบาล, แรงจูงใจ, การทบทวนอย่างเป็นระบบองค์ประกอบภาวะผู้นำ

บทคัดย่อ

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: ภาวะผู้นำทางการพยาบาลเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพการทำงานของพยาบาลและคุณภาพการให้บริการทางการพยาบาลในระบบสุขภาพ ดังนั้นการศึกษานี้จึงมีวัตถุุประสงค์เพื่อสังเคราะห์องค์ประกอบภาวะผู้นำทางการพยาบาล ที่สัมพันธ์กับผลลัพธ์ด้านการทำงานของพยาบาลจากการทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ

วิธีการศึกษา: ทำการทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบตามแนวทาง PRISMA โดยค้นหาจากฐานข้อมูล CINAHL, Cochrane, EMBASE, HealthSTAR, Medline และ PsychINFO รวม 6 ฐานข้อมูลตั้งแต่ปี ค.ศ. 2000 ถึงปัจจุบัน คัดเลือกบทความที่เกี่ยวข้อง กับภาวะผู้นำทางการพยาบาลและการปฏิบัติงานของพยาบาล ประเมินคุณภาพโดยใช้เครื่องมือของ Cummings และ Estabrooks วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา (content analysis)

ผลการศึกษา: จากบทความจำนวน 2,847 เรื่องที่ค้นพบ คัดเลือกได้ 12 บทความที่ผ่านเกณฑ์ประเมินคุณภาพ พบว่าองค์ประกอบของภาวะผู้นำทางการพยาบาลที่มีผลต่อการปฏิบัติงานประกอบด้วย 5 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ (1) ความเป็นอิสระในการทำงาน (2) ความสัมพันธ์ในการทำงาน (3) การเข้าถึงทรัพยากร (4) ลักษณะเฉพาะของพยาบาล และ (5) พฤติิกรรมการเป็นผู้นำองค์ประกอบเหล่านี้มีความสัมพันธ์เชิงบวกกับแรงจูงใจและประสิทธิภาพการปฏิบัติงานของพยาบาล

สรุป: ภาวะผู้นำทางการพยาบาลมีอิทธิพลต่อการปฏิบัติงานของพยาบาลผ่าน 5 องค์ประกอบหลัก ผู้บริหารพยาบาลควรพัฒนาทักษะภาวะผู้นำที่ส่งเสริมความเป็นอิสระ สร้างความสัมพันธ์ที่ดี จัดสรรทรัพยากรอย่างเหมาะสม และแสดงพฤติกรรมผู้นำที่สนับสนุนการปฏิบัติงาน

เอกสารอ้างอิง

Cummings GG, MacGregor T, Davey M, Lee H, Wong CA, Lo E, et al. Leadership styles and outcome patterns for the nursing workforce and work environment: A systematic review. Int J Nurs Stud 2010;47(3):363-85. doi:10.1016/j.ijnurstu.2009.08.006.

Wong CA, Cummings GG, Ducharme L. The relationship between nursing leadership and patient outcomes: A systematic review update. J Nurs Manag 2013;21(5):709-24. doi:10.1111/jonm.12116.

Cummings GG, Tate K, Lee S, Wong CA, Paananen T, Micaroni SP, et al. Leadership styles and outcome patterns for the nursing workforce and work environment: A systematic review. Int J Nurs Stud 2018;85:19-60. doi:10.1016/j.ijnurstu.2018.04.016.

Cummings GG, Midodzi WK, Wong CA, Estabrooks CA. The contribution of hospital nursing leadership styles to 30-day patient mortality. Nurs Res 2010;59(5):331-9. doi:10.1097/NNR.0b013e3181ed74d5.

Aiken LH, Sloane DM, Bruyneel L, Van den Heede K, Griffiths P, Busse R, et al. Nurse staffing and education and hospital mortality in nine European countries: A retrospective observational study. Lancet 2014;383(9931):1824-30. doi:10.1016/S0140-6736(13)62631-8.

International Council of Nurses. ICN report says shortage of nurses is global health emergency [Internet]. Geneva: ICN; 2023 [Cited Jan 15, 2024]. Available from: https://www.icn.ch/news/icnreport-says-shortage-nurses-global-health-emergency

Needleman J, Buerhaus P, Pankratz VS, Leibson CL, Stevens SR, Harris M, et al. Nurse staffing and inpatient hospital mortality. N Engl J Med 2011;364(11):1037-45. doi:10.1056/NEJMsa1001025.

McHugh MD, Aiken LH, Sloane DM, Windsor C, Douglas C, Yates P. Effects of nurse-to-patient ratio legislation on nurse staffing and patient mortality, readmissions, and length of stay:A prospective study in a panel of hospitals. Lancet 2021;397(10288):1905–13. doi:10.1016/S0140-6736(21)00768-6.

Lake ET, Sanders J, Duan R, Riman KA, Schoenauer KM, Chen Y, et al. A meta-analysis of the associations between the nurse work environment in hospitals and four sets of outcomes. Med Care. 2019;57(5):353-61. doi:10.1097/MLR.0000000000001109.

Laschinger HKS, Wong CA, Grau AL. The influence of authentic leadership on newly graduated nurses’ experiences of workplace bullying, burnout and retention outcomes. Int J Nurs Stud. 2012;49(10):1266-76. doi:10.1016/j.ijnurstu.2012.05.012.

Kelly LA, McHugh MD, Aiken LH. Nurse outcomes in Magnet and non-Magnet hospitals. J Nurs Adm. 2011;41(10):428-33. doi:10.1097/NNA.0b013e31822eddbc.

Herzberg F. Work and the nature of man. Cleveland: World Publishing; 1966.

Kanter RM. Men and women of the corporation. New York: Basic Books; 1977.

Page MJ, McKenzie JE, Bossuyt PM, Boutron I, Hoffmann TC, Mulrow CD, et al. The PRISMA 2020 statement: An updated guideline for reporting systematic reviews. BMJ 2021;372:n71. doi:10.1136/bmj.n71.

Elo S, Kyngäs H. The qualitative content analysis process. J Adv Nurs 2008;62(1):107-15. doi:10.1111/ j.1365-2648.2007.04569.x.

Aiken LH, Clarke SP, Sloane DM, Sochalski J, Silber JH. Hospital nurse staffing and patient mortality, nurse burnout, and job dissatisfaction. JAMA 2002;288(16):1987-93. doi:10.1001/jama.288.16.1987.

Chiok JCF. Leadership behaviours: Effects on job satisfaction, productivity and organizational commitment. J Nurs Manag 2001;9(4):191-204. doi:10.1046/j.1365-2834.2001.00231.x.

Manojlovich M, Laschinger HKS. The relationship of empowerment and selected personality characteristics to nursing job satisfaction. J Nurs Adm 2002;32(11):586-95. doi:10.1097/00005110-200211000-00006.

McLennan M. Nurses’ views on work enabling factors. J Nurs Adm 2005;35(6):311-8. doi:10.1097/00005110-200506000-00008.

Greco P, Laschinger HKS, Wong C. Leader empowering behaviours, staff nurse empowerment and work engagement/burnout. Nurs Leadersh (Tor Ont) 2006;19(4):41-56. doi:10.12927/cjnl.2006.18599.

Rafferty AM, Clarke SP, Coles J, Ball J, James P, McKee M, et al. Outcomes of variation in hospital nurse staffing in English hospitals: Cross-sectional analysis of survey data and discharge records. Int J Nurs Stud 2007;44(2):175-82. doi:10.1016/j.ijnurstu.2006.08.003.

Boonyakiat S, Sritoomma N, Singchungchai P. The relationship of transformational leadership behaviors of head nurse and service quality as perceived by professional nurses in general hospitals in central region. Vajira Nurs J 2021;23(2):57-69.

Haycock-Stuart E, Dickinson A. A longitudinal study of nursing leadership in the UK. J Nurs Manag 2010;18(6):666-75. doi:10.1097/00005110-199504000-00003

Kramer M, Maguire P, Brewer B. Clinical nurses in Magnet hospitals confirm productive, healthy unit work environments. J Nurs Manag 2011;19(1):5-17. doi:10.1111/j.1365-2834.2010.01211.x.

Laschinger HK, Wong C, McMahon L, Kaufmann C. Leader behavior impact on staff nurse empowerment, job tension, and work effectiveness. J Nurs Adm 1999;29(5):28-39. doi:10.1097/00005110-199905000-00005.

Laschinger HKS, Havens DS. Staff nurse empowerment and perceived control over nursing practice, conditions for work effectiveness. J Nurs Adm 1996;26(9):27-35. doi:10.1097/00005110-199609000-00007.

Edgar L. Nurses’ motivation and its relationship to the characteristics of nursing care delivery systems: A test of the job characteristics model. Can J Nurs Leadersh 1999;12(1):14-22. doi:10.12927/cjnl.1999.19067.

Salyer J. Environmental turbulence: impact on nurse performance. J Nurs Adm 1995;25(4):12-20. doi:10.1097/00005110-199504000-00003.

Wong CA, Cummings GG. The relationship between nursing leadership and patient outcomes: A systematic review. J Nurs Manag 2007;15(5):508-21. doi:10.1111/j.1365-2834.2007.00723.x.

Bass BM, Avolio BJ. Improving organizational effectiveness through transformational leadership. Thousand Oaks (CA): Sage; 1994. doi:10.12927/cjnl.1999.19067.