การศึกษาสาเหตุของความต้านทานของพันธุ์ข้าวต่อหนอนกอแถบลายสีม่วง Chilo polychrysus (Meyrick)

บทคัดย่อ

พันธุ์ข้าวที่ใช้ในการศึกษา ได้แก่ พันธุ์ต้านทาน 9 พันธุ์ คือ W1263 , MTU15 , Jayanti, IR36 , IR44 , IR50 , IR9828-23-1, IR13429-57-1 และ IR19362-183 และพันธุ์อ่อนแอ 1 พันธุ์ คือ กข 7 โดยทำการปลูกทดสอบในโรงเรือน (greenhouse) ที่สถาบันวิจัยข้าว บางเขน และในแปลงทดลอง (field) ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี จ. ปทุมธานี จากผลการทดลอง พบว่า ตัวหนอนชอบกัดกินในพันธุ์อ่อนแอมากกว่าพันธุ์ต้านทาน จำนวนกลุ่มไข่ที่วางในพันธุ์อ่อนแอมีมากกว่าพันธุ์ต้านทาน โดยทั่วไป พันธุ์ที่ถูกวางไข่มากจะมีเปอร์เซ็นต์ยอดแห้ง (dead hearts) สูง ตังหนอนที่เลี้ยงอยู่บนพันธุ์ต้านทาน มีเปอร์เซ็นต์อยู่รอดและน้ำหนักน้อยกว่าตัวหนอนที่เลี้ยงอยู่บนพันธุ์อ่อนแอ พันธุ์ต้านทานมีจำนวนต้นที่สมบูรณ์ (healthy tillers) และมีความสามารถแตกหน่อทดแทนต้นที่ถูกทำลายมากกว่าพันธุ์อ่อนแอ จากผลการทดลองนี้สรุปได้ว่า สาเหตุของความต้านทานของพันธุ์ข้าวต่อหนอนกอแถบลายสีม่วง C. polychrysus ได้แก่ ความไม่ชอบของแมลงต่อการเข้ากัดกินและวางไข่ (non-preference for feeding and oviposition) การมีผลร้านต่อวงจรชีวิต (antibiosis) ของแมลง และความทนทานของต้นข้าว (tolerance) ต่อการทำลายของแมลงร่วมกัน