การพัฒนาเทคนิคการตรวจวินิจฉัยแมลงวันทองฝรั่ง Bactrocera correcta (Bezzi) (Diptera: Tephritidae) ด้วยไพรเมอร์ที่มีความเฉพาะเจาะจง
DOI:
https://doi.org/10.14456/thaidoa-agres.2023.20คำสำคัญ:
ตรวจวินิจฉัย, ไพรเมอร์ที่มีความจำเพาะ, แมลงวันผลไม้, แมลงวันทองฝรั่งบทคัดย่อ
แมลงวันทองฝรั่ง (guava fruit fly) Bactrocera correcta (Bezzi) ทำความเสียหาย ทางเศรษฐกิจอย่างมากกับผลไม้และผักหลายชนิด ในประเทศไทยและหลาย ๆ ประเทศ นอกจากนี้แมลงวันทองฝรั่ง B. correcta ยังเป็นศัตรูพืชกักกัน ของหลายประเทศที่นำเข้าสินค้าจากประเทศไทย หรือประเทศที่เป็นตลาดใหม่ที่มีศักยภาพสำหรับ การส่งออกของไทย เนื่องจากหนอนแมลงวันทองฝรั่ง B. correcta มีลักษณะทางสัณฐานวิทยาที่คล้ายคลึงกับแมลงวันผลไม้ชนิดอื่น ๆ ทำให้การระบุชนิดทำได้ยาก ดังนั้น เทคนิคที่มีความรวดเร็วถูกต้อง แม่นยำสำหรับการจำแนกชนิดหนอนแมลงวัน ผลไม้ที่เกี่ยวข้องต่อการนำเข้าและส่งออกผลผลิต เกษตรนั้น มีความจำเป็นอย่างยิ่งในการสร้างความ เชื่อถือของด่านกักกันของประเทศไทยเมื่อมีการ ตรวจสอบสินค้าก่อนส่งออก การศึกษานี้ได้นำวิธี การวินิจฉัยระดับโมเลกุลจากยีน cytochrome c oxidase subunit I (cox1) และคู่ไพรเมอร์ที่มี ความเฉพาะเจาะจงมาใช้ เพื่อระบุชนิดแมลงวัน ทองฝรั่ง B. correcta ได้ในทุกระยะการเจริญเติบโต (ไข่ หนอน ดักแด้ และตัวเต็มวัย) โดยทำการ ศึกษาดีเอ็นเอบาร์โค้ดจากแมลงวันผลไม้ 11 ชนิดจำนวน 113 ตัว จากลำดับบาร์โค้ด 650 คู่เบส และได้ออกแบบไพรเมอร์ที่มีความเฉพาะเจาะจง ต่อแมลงวันทองฝรั่ง B. correcta ที่มีขนาด 141 คู่เบส กระบวนการในการวินิจฉัยที่ใช้ไพรเมอร์ที่มีความเฉพาะเจาะจงเหล่านี้ไม่เกิดปฏิกิริยาเมื่อทำการทดสอบกับแมลงวันผลไม้ชนิดอื่นอีก 10 ชนิด ผลิตภัณฑ์พีซีอาร์สามารถยืนยันความเฉพาะ เจาะจงของไพรเมอร์ต่อแมลงวันทองฝรั่ง B. correcta และช่วยในการระบุชนิดแมลงวันผลไม้ที่ถูก ตรวจพบในสินค้าเกษตรที่นำเข้าและส่งออก หน่วย งานวินิจฉัยศัตรูพืชสามารถนำวิธีการวินิจฉัยนี้ไปใช้ ในการพัฒนาเครื่องมือสำหรับการระบุชนิดพันธุ์ แมลงวันทองต่างถิ่นที่รุกรานได้อย่างรวดเร็วและ แม่นยำ
เอกสารอ้างอิง
ยุวรินทร์ บุญทบ ชมัยพร บัวมาศ เกศสุดา สนศิริ จอมสุรางค์ดวงธิสาร และสิทธิสิโรดม แก้วสวัสดิ์. 2563.การจำแนกชนิดตัวอ่อนแมลงวันผลไม้เผ่า Dacini (Diptera: Tephritidae) ที่มีความสำคัญทางเศรษฐกิจของประเทศไทยด้วยภาพถ่ายจากกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด.
วารสารวิชาการเกษตร. 38(3): 293-306.
Aluja, M. and A. Norrbom. 1999. Fruit Flies (Tephritidae): Phylogeny and Evolution of Behavior. CRC Press. 846 p.
Armstrong, K.F., C.M. Cameron and E.R. Frampton. 1997. Fruit fly (Diptera: Tephritidae) species identification: A rapid diagnostic technique for quarantine application. Bulletin of Entomological Research. 87(2): 111–118.
Boontop, Y.2016. Natural variation and biogeography of the melon fruit fly, Zeugodacus cucurbitae (Diptera: Tephritidae), in Southeast-Asia and the West-Pacific. Ph.D. Thesis. Queensland University of Technology, Australia.
Drew, R.A.I. and M.C. Romig. 2013. Tropical Fruit Flies (Tephritidae: Dacinae) of South-East Asia. CABI. London, UK. 664 p.
Drew, R.A.I. and M.C. Romig. 2016. Keys to the Tropical Fruit Flies (Tephritidae: Diptera) of South-East Asia: Indomalaya to North-West Australasia. CABI. Wallingford. 487 p.
Folmer, O., M. Black, W. Hoeh, R. Lutz and R. Vrijenhoek. 1994. DNA primers for amplification of mitochondrial cytochrome c oxidase subunit I from diverse metazoan invertebrates. Molecular Marine Biology and Biotechnology. 3(5): 294-299.
Hall, T. A. 1999. BioEdit: A user-friendly biological sequence alignment editor and analysis program for Windows 95/98/NT. In: Nucleic Acids Symposium Series. 41: 95-98.
Jiang, F., Z.H. Li, Y.L. Deng, J.J. Wu, R.S. Liu and N. Buahom. 2013. Rapid diagnosis of the economically important fruit fly, Bactrocera correcta (Diptera: Tephritidae), based on a species-specific barcoding cytochrome oxidase I marker. Bulletin of Entomological Research. 103(3): 363-371.
Kunprom, C. and P. Pramual. 2016. DNA barcode variability and host plant usage of fruit flies (Diptera: Tephritidae) in Thailand. Genome. 59(10): 792-804.
Life technologies. 2022. Real-time PCR handbook. Availableat:https://www.gene-quantification. de/real-time-pcr-handbook-life-technologies -update-flr.pdf. Accessed: March 9, 2019.
Weems, H.W. and T.R. Fasulo. 2011. Guava Fruit Fly, Bactrocera correcta (Bezzi) (Insecta: Diptera: Tephritidae). University of Florida IFAS Extension, EENY200/IN357.
White, I.M. and M.M. Elson-Harris. 1992. Fruit Flies of Economic Significance: Their Identification and Bionomics. CAB International, UK. 601 p
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2023 วารสารวิชาการเกษตร
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
วารสารวิชาการเกษตร
