การควบคุมวัชพืชที่เหมาะสมในการเพิ่มผลผลิตและคุณภาพ ถั่วเหลืองฝักสดพันธุ์ กวก.เชียงใหม่ 84-2
DOI:
https://doi.org/10.14456/thaidoa-agres.2025.5คำสำคัญ:
การควบคุมวัชพืช, ผลผลิต, ถั่วเหลืองฝักสด, กวก.เชียงใหม่ 84-2บทคัดย่อ
การทดลองนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาวิธีการควบคุมวัชพืชที่เหมาะสมในการเพิ่มผลผลิตและคุณภาพของถั่วเหลืองฝักสดพันธุ์ กวก.เชียงใหม่ 84-2 ที่ศูนย์วิจัยพืชไร่เชียงใหม่ ใน 2 ฤดูแล้ง ระหว่างเดือน พ.ย. 2564 ถึง เม.ย. 2566 มี 10 กรรมวิธี โดยใช้สารกำจัดวัชพืชต่างชนิดกัน ทั้งชนิดสารเดี่ยวและสารผสม ใช้อัตราสารออกฤทธิ์ต่างกัน และช่วงเวลาการใช้ต่าง ๆ กัน เสริมด้วยการใช้แรงงานกำจัดวัชพืช เปรียบเทียบกับการกำจัดวัชพืชด้วยแรงงาน และการไม่กำจัดวัชพืช ผลการทดลองพบว่า น้ำหนักแห้งวัชพืชรวมของการควบคุมวัชพืชทุกกรรมวิธีมีน้อยกว่าและแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญกับกรรมวิธีที่ไม่กำจัดวัชพืช สาร metribuzin เป็นพิษต่อถั่วเหลืองฝักสดเล็กน้อยในระยะ 15 วัน และไม่พบความเป็นพิษที่ระยะ
30 วันหลังพ่น การใช้สาร fluazifop-P-butyl และ haloxyfop-R-methyl ร่วมกับ สารกำจัดวัชพืชใบกว้าง fomesafen มีพิษปานกลางที่ระยะ 7 วันหลังพ่น และความเป็นพิษจะลดลงเป็นพิษเล็กน้อยที่ระยะ
15-30 วันหลังพ่น ส่วนประสิทธิภาพการควบคุมวัชพืช พบว่า การใช้ fluazifop-P-butyl + fomesafen และกำจัดวัชพืชด้วยแรงงาน การใช้ haloxyfop-R-methyl + fomesafen และกำจัดวัชพืชด้วยแรงงาน สามารถควบคุมวัชพืชได้ปานกลางและดี ให้ผลผลิตฝักสดรวมมากที่สุด 1,680 และ 1,595 กก./ไร่ และผลผลิตฝักสดที่จำหน่ายได้มากที่สุด 1,280 และ 1,244 กก./ไร่ และทุกกรรมวิธีที่มีการกำจัดวัชพืชมีอัตราส่วนผลตอบแทนต่อการลงทุน (benefit cost ratio, BCR) มากกว่า 1 ถือว่าคุ้มค่าต่อการลงทุน โดยกรรมวิธีที่ใช้ fluazifop-P-butyl + fomesafen และกำจัดวัชพืชด้วยแรงงาน มีความคุ้มค่ามากที่สุด
เอกสารอ้างอิง
กลุ่มวิจัยวัชพืช. 2554. คำแนะนำการจัดทำแผนและรายงานผลการทดลองประสิทธิภาพสารกำจัดวัชพืชเพื่อขึ้นทะเบียนวัตถุอันตราย. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด สาขา 4, นนทบุรี. 100 หน้า.
กลุ่มวิจัยวัชพืช. 2555. คำแนะนำการควบคุมวัชพืชและการใช้สารกำจัดวัชพืช ปี 2554. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด, กรุงเทพฯ. 149 หน้า.
คมสัน นครศรี จรัญญา ปิ่นสุภา ภัทร์พิชชา รุจิระพงศ์ชัย กลอยใจ คงเจี้ยง และทิพย์ดรุณี สิทธินาม. 2553. การศึกษาประสิทธิภาพสารป้องกันกำจัดวัชพืชชนิดใหม่ในพืชเศรษฐกิจ (ถั่วเหลืองฝักสด). แหล่งข้อมูล: https://www.doa.go.th/research/attachment.php?aid=1051. สืบค้น: 21 สิงหาคม 2567.
คมสัน นครศรี จรัญญา ปิ่นสุภา และนงลักษณ์ ปั้นลาย. 2552. ผลของสารกำจัดวัชพืชและเวลาการใช้ต่อการควบคุมวัชพืชในการผลิตถั่วเหลือง. แหล่งข้อมูล: https://www.doa.go.th/research/attachment.php?aid=1924. สืบค้น: 21 สิงหาคม 2567.
จรัญญา ปิ่นสุภา อุษณีย์ จินดากุล เทอดพงศ์ มหาวงษ์ พรนภัส วิชานนะณานนท์ และประชาธิปัตย์ พงษ์ภิญโญ. 2562. ประสิทธิภาพสารกำจัดวัชพืชประเภทพ่นก่อนวัชพืชงอกในผักชีฝรั่ง. วารสารวิชาการเกษตร. 37(3): 320-331.
เฉลิมพล แซมเพชร. 2542. สรีรวิทยาพืชไร่. โรงพิมพ์นพบุรีการพิมพ์. เชียงใหม่. 276 หน้า.
ชวนชม ดีรัศมี. 2544. ผลการแก่งแย่งและการควบคุมวัชพืชใบกว้างที่มีต่อการเจริญเติบโตและผลผลิตของถั่วเหลืองฝักสด. วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง. กรุงเทพฯ. 95 หน้า.
ชูชีพ พิพัฒน์ศิถี. 2540. เศรษฐศาสตร์การวิเคราะห์โครงการ. ภาควิชาเศรษฐศาสตร์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. กรุงเทพฯ. 230 หน้า.
ทวี แสงทอง วิโรจน์ วจนานวัช จรูญ อารีย์ และมาลี พึ่งเจริญ. 2539. ผลของสารกำจัดวัชพืชพ่นหลังการงอกต่อวัชพืชและผลผลิตของถั่วเหลืองฝักสด. หน้า 273-279. ใน: การประชุมวิชาการถั่วเหลืองแห่งชาติ ครั้งที่ 6, วันที่ 3-6 กันยายน 2539 ณ โรงแรมดิเอมเพรส. จ.เชียงใหม่.
พิมพ์นภา ขุนพิลึก เอนก โชติญาณวงษ์ พิมพร โชติญาณวงษ์ วิระศักดิ์ เทพจันทร์ จิราลักษณ์ ภูมิไธยสง นรีลักษณ์ วรรณสาย อรรณพ กสิวิวัฒน์ และอานนท์ มลิพันธ์. 2555. ถั่วเหลืองฝักสดกลิ่นหอมพันธุ์ เชียงใหม่ 84-2. แหล่งข้อมูล: https://www.doa.go.th/research/ attachment.php?aid=347. สืบค้น: 21 สิงหาคม 2567.
วัชรศักดิ์ สุขเจริญวิภารัตน์ ดรุพัน แสนศิริพันธ์ และทศพล พรหรหม. 2551. ประสิทธิภาพและการตรวจหาสารกำจัดวัชพืชตกค้างในการผลิตถั่วเหลืองฝักสด. วารสารวิชาการเกษตร. 26(3): 231-244.
สถาบันวิจัยพืชไร่. 2543. การผลิตถั่วเหลืองฝักสดอย่างถูกต้องและเหมาะสม. บริษัท โชตนาพริ้นท์ จำกัด. เชียงใหม่. 14 หน้า.
สมชาย บุญประดับ เทวา เมาลานนท์ พรศักดิ์ ดวงพุดตาน และมนตรี ชาตะศิริ. 2541. ผลของอัตราการใช้เมล็ดพันธุ์และสารกำจัดวัชพืชต่อผลผลิตของถั่วเหลืองฤดูแล้งในจังหวัดพิษณุโลก. หน้า 20. ใน: รายงานบทคัดย่อ การประชุมวิชาการถั่วเหลืองแห่งชาติ ครั้งที่ 7, วันที่ 25-27 สิงหาคม 2541. ณ อาคารวิทยทัศน์ ม.สุโขทัยธรรมาธิราช กรุงเทพฯ.
โสพิศ ใจปาละ จงรักษ์ พันธ์ไชยศรี และพิมล ภาวดี. 2565. การใช้สารกำจัดวัชพืชในการควบคุมวัชพืชเพื่อเพิ่มผลผลผลิตถั่วเหลืองหลังนา. วารสารวิชาการเกษตร. 40(1): 98-108.
Akey, W.C., T.W. Jurik and J. Dekker. 1990. Competition for light between velvetleaf (Abutilon theophrasti) and soybean (Glycine max). Weed Research. 30(6): 403-411.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิชาการเกษตร

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
วารสารวิชาการเกษตร