บทความทบทวนวรรณกรรมความเสถียรภาพและความคงทนต่อ pH ของสารพิษจากเชื้อโรคที่สำคัญในอาหารและการประยุกต์ใช้องค์ความรู้
Main Article Content
บทคัดย่อ
สารพิษเป็นสาเหตุสำคัญของการเจ็บป่วยจากอาหารและการระบาดของโรคอาหารเป็นพิษในประเทศไทย โดยมากสารพิษที่สัมผัสในชีวิตประจำวันมีแหล่งกำเนิดจากจุลินทรีย์ เช่น staphylococcal enterotoxins, cereulide จาก Bacillus cereus และ enterotoxins ที่ก่อให้เกิดโรคอุจจาระร่วง สารพิษโบทูลินัม และ enterotoxins ทั้งที่คงทนต่อความร้อนและไม่คงทนต่อความร้อนจากเชื้อ enterotoxigenic Escherichia. coli (ETEC) สารพิษจะต่างกันในเสถียรภาพและความคงทนต่อ pH และสภาวะความร้อนต่าง ๆ เนื่องจากความผันแปรของโครงสร้างโมเลกุลและคุณสมบัติทางชีวเคมี แม้ว่าสารพิษบางชนิดจะแตกตัวในสภาวะกรดหรือด่างอ่อน ๆ หรือเมื่อมีการใช้ความร้อนที่ไม่รุนแรง สารพิษชนิดอื่น ๆ จะยังเสถียรภาพในสภาวะที่เป็นกรดและความร้อนสูงเช่น Aspergillus aflatoxin และ tetrodotoxin ที่พบในปลาปักเป้า ด้วยเหตุนี้จึงมีการใช้เทคนิคหลายอย่างในอุตสาหกรรมอาหารเพื่อขจัดสารพิษและจุลินทรีย์ที่เป็นอันตราย โดยวิธีการทั่วไปคือการใช้ความร้อนสูง ในขณะที่วิธีการใหม่ ๆ ได้แก่ ammoniation การลดความเป็นพิษโดยวิธีทางชีวภาพ การใช้ความดันไฮโดรสแตติกสูง (HHP) และกระบวนการ pulsed light system ยังคงอยู่ในขั้นตอนการศึกษาและประเมินประสิทธิภาพ อย่างไรก็ตามพบว่า มีการศึกษาการใช้เทคโนโลยีใหม่ ๆ ในการยับยั้งสารพิษน้อยมากเนื่องจากการศึกษาส่วนใหญ่ศึกษาผลกระทบต่อเซลล์