การประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพจากการสัมผัสสารเคมีกาจัดศัตรูพืชในกลุ่มเกษตรกรเพาะปลูก จังหวัดสกลนคร
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพจากการสัมผัสสารเคมีกำจัดศัตรูพืชในกลุ่มเกษตรกรเพาะปลูก ใช้เมตริกความเสี่ยงพิจารณาระดับโอกาสการสัมผัสสารและระดับความรุนแรงของอาการที่ไม่พึงประสงค์จากการสัมภาษณ์ และใช้ข้อมูลทุติยภูมิผลคัดกรองระดับโคลีนเอสเตอเรสของอาสาสมัครซึ่งเป็นเกษตรกรที่มีการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชที่ขึ้นทะเบียนเกษตรกรของจังหวัดสกลนคร แบ่งเป็นกลุ่มมีประวัติการป่วยจากสารเคมีในฐานข้อมูล 43 แฟ้ม (กลุ่มป่วย) จำนวน 261 คน และไม่มีประวัติการป่วย (กลุ่มไม่ป่วย) 261 คน ที่มีการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช ผลการศึกษาพบว่าเป็นเพศชาย (ร้อยละ 53.64) อายุเฉลี่ย 51.88 ปี (SD = 8.84) โอกาสการสัมผัสสารเคมีกำจัดศัตรูพืชอยู่ที่ระดับปานกลางของกลุ่มป่วย ร้อยละ 6.90 และกลุ่มไม่ป่วย ร้อยละ 5.36 อาการที่ไม่พึงประสงค์พบว่ามีระดับรุนแรงที่อาการระดับปานกลาง ซึ่งพบในกลุ่มป่วย (ร้อยละ 44.06) สูงกว่ากลุ่มไม่ป่วย (ร้อยละ 11.88) อาการระดับเล็กน้อยพบในกลุ่มป่วยและกลุ่มไม่ป่วย 3 ลำดับแรก คือ แสบจมูก เจ็บคอหรือคอแห้ง หายใจติดขัด ผลความเสี่ยงต่อสุขภาพระดับเสี่ยงสูง กลุ่มป่วย (ร้อยละ 42.91) สูงกว่ากลุ่มไม่ป่วย (ร้อยละ 12.26) เกิน 3 เท่า ความสัมพันธ์เชิงเส้นตรงของระดับความเสี่ยงกับผลเสี่ยงจากการคัดกรองระดับโคลีนเตอเรสในกลุ่มป่วย มีค่าสหสัมพันธ์ต่ำ r=0.339 ดังนั้นเมตริกความเสี่ยงต่อสุขภาพนี้สามารถนำไปใช้ในการเฝ้าระวังการสัมผัสสารเคมีกำจัดศัตรูที่จะส่งผลต่อการป่วยด้วยพิษจากสารกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรเพาะปลูกได้ต่อไป
Article Details
เอกสารอ้างอิง
สุนิสา ชายเกลี้ยง. พิษวิทยาสาธารณสุข. ขอนแก่น: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 2557
กรมวิชาการเกษตร สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. ปริมาณและมูลค่าการนำเข้าวัตถุอันตรายทาง.[ออนไลน์] 2561. [เข้าถึงเมื่อ 19 กรกฎาคม 2561] เข้าถึงได้จาก http://oldweb.oae.go.th/economicdata/pesticides.html.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. แรงงานในระบบและแรงงานนอกระบบ 2557 [ออนไลน์]. [เข้าถึงเมื่อ 18 กรกฎาคม 2561]. เข้าถึงได้จาก: http://www.nso.go.th/sites/2014.
สุนิสา ชายเกลี้ยง, ภคนันท์ คำจันทราช และพรนภา ศุกรเวทย์ศิริ. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเกิดโรคจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืชของกลุ่มเกษตรกรเพาะปลูกในจังหวัดสกลนคร. เอกสารรายงานการประชุมวิชาการสมาคมพิษวิทยาแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ 21-22 กันยายน 2562, กรุงเทพมหานคร, หน้า 109-21
ปัทมา เมี่ยงมุกข์, สุวรรณา ประณีตวตกุล และ จักรกฤษณ์ พจนศิลป์. พฤติกรรมการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชและทัศนคติด้านความเสี่ยงของเกษตรกรผู้ปลูกผักในจังหวัดปทุมธานี. วารสารแก่นเกษตร 2559; 44(3): 417-26.
สำนักโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม. โรคจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืช. [ออนไลน์] 2560. [เข้าถึงเมื่อ 27 พฤษภาคม 2561] เข้าถึงได้จาก: http://envocc.ddc.moph .go.th/contents/view/72.
แสงโฉม ศิริพานิช. พิษสารเคมีป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืช. รายงานการเฝ้าระวังระบาดวิทยา. 2558;175-7.
ภคนันท์ คำจันทราช, พรนภา ศุกรเวทย์ศิริ และสุนิสา ชายเกลี้ยง. ความชุกของการเจ็บป่วยจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืชในกลุ่มเกษตรกรเพาะปลูกจังหวัดสกลนคร. วารสารสำนักงานควบคุมป้องกันโรคที่ 7 ขอนแก่น 2563; 27(2): เมษายน-มิถุนายน (in press).
สุนิสา ชายเกลี้ยง, สายชล แปรงกระโทก. การประเมินทางชีวภาพด้านความเสี่ยงต่อการสัมผัสสารเคมีกำจัดศัตรูพืชในกลุ่มเกษตรกรผู้ทำนา: กรณีศึกษาตำบลแก้งสนามนาง อำเภอแก้งสนามนางจังหวัดนครราชสีมา. ศรีนครินทร์เวชสาร 2556; 28(3): 382-9
รัชนี นันทนุช, สุนิสา ชายเกลี้ยง. ความเสี่ยงด้านสุขภาพต่อการได้รับอันตรายจากการสัมผัสน้ำมันเชื้อเพลิงของพนักงานสถานีบริการน้ำมันเชื้อเพลิงในเขตเทศบาลนครขอนแก่น : การศึกษานำร่อง. ศรีนครินทร์เวชสาร 2556; 28(4): 506-15.
สายชล แปรงกระโทก, สุนิสา ชายเกลี้ยง. การประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพทางเคมีในสภาพแวดล้อมการทำงานของพนักงานสถานีบริการน้ำมันเชื้อเพลิงในเขตอำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น 2556; 6(4): 80-9.
ดวงใจ วิชัย, ปัตพงษ์ เกษสมบูรณ์ และณัฐปคัลภ์ สันวิจิตร. พฤติกรรมเสี่ยงและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงในการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกร ในพื้นที่ต้นน้ำเขื่อนลำปะทาว จังหวัดชัยภูมิ. วารสารสํานักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 ขอนแก่น 2561; 25(2): 22-34.
จุฑามาศ ฉากครบุรี และสุนิสา ชายเกลี้ยง. การประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพจากการสัมผัสสารพาราควอตในผู้ฉีดพ่น. วารสารความปลอดภัยและสิ่งแวดล้อม 2560; 2(1): 23-30.
สิริภัณฑ์กัญญา เรืองไชย และยรรยง อินทร์ม่วง. ผลกระทบจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชต่อสุขภาพของเกษตรกรผู้ปลูกยาสูบในตำบลลำห้วยหลัว อำเภอสมเด็จ จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารสํานักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 6 ขอนแก่น 2554; 18(1): 48-60.
วิลาสิณี ทองบุ พรนภา ศุกรเวทย์ศิริ และ สุนิสา ชายเกลี้ยง. ความชุกของพิษจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืชในเกษตรกรจังหวัดร้อยเอ็ด : กรณีศึกษาพื้นที่โซนใต้. วารสารสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา 2560;12(2): 41-52.
