การวิเคราะห์ผลการตรวจประเมินคุณภาพการศึกษาภายในระดับหลักสูตร ปีการศึกษา 2561 – 2565 คณะสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น Analyze Internal Education Quality Assessment on the Curriculum Level of Academic Year, 2018 – 2022 in the Veterinary Medicine Faculty, Khon Kaen University

Abstract

บทคัดย่อ

          การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อวิเคราะห์เปรียบเทียบและแนวโน้มผลตรวจประเมินคุณภาพการศึกษาภายในระดับหลักสูตร  2) เพื่อวิเคราะห์ผลการดำเนินงานรายตัวบ่งชี้และแนวโน้มพัฒนาการผลตรวจประเมินคุณภาพการศึกษาภายในระดับหลักสูตร 3) เพื่อวิเคราะห์ประเด็นที่ได้จากการตรวจประเมินด้านจุดเด่นและจุดที่ควรพัฒนา ของคณะสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ในช่วงปีการศึกษา 2561–2565 โดยมุ่งเน้นการศึกษาข้อมูลเชิงเปรียบเทียบ แนวโน้มการพัฒนา และการวิเคราะห์เชิงลึกในแต่ละตัวบ่งชี้ เพื่อหาแนวทางในการพัฒนาการบริหารจัดการหลักสูตรให้มีประสิทธิภาพสูงสุด งานวิจัยนี้รวบรวมข้อมูลจาก 4 หลักสูตร ได้แก่ หลักสูตรสัตวแพทยศาสตรบัณฑิต (ปริญญาตรี), หลักสูตรวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาศาสตร์การสัตวแพทย์ (ปริญญาโท), หลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาศาสตร์การสัตวแพทย์ (ปริญญาเอก), และหลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิตชั้นสูง โดยใช้กรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2558 เป็นแนวทางการประเมินคุณภาพ วิธีการวิจัยประกอบด้วยการรวบรวมข้อมูลจากรายงานผลการตรวจประเมินคุณภาพภายใน การวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบและแนวโน้มคะแนนในแต่ละตัวบ่งชี้ รวมถึงการวิเคราะห์เชิงเนื้อหาเพื่อหาจุดเด่นและจุดที่ควรพัฒนาของแต่ละหลักสูตร

           ผลการวิจัยพบว่า หลักสูตรทั้งหมดมีคุณภาพอยู่ในระดับ "ดี" ถึง "ดีมาก" โดยตัวบ่งชี้ที่มีผลการประเมินสูงสุดได้แก่คุณภาพของอาจารย์และผลการดำเนินงานของหลักสูตรตามกรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษา ซึ่งทั้งสองตัวบ่งชี้มีคะแนนเฉลี่ยสูงกว่า 4.50 ในทุกหลักสูตร จุดเด่นที่พบคือการปฏิบัติตามเกณฑ์การบริหารจัดการหลักสูตรที่ได้รับการพิจารณาว่าเหมาะสมและมีประสิทธิภาพ อย่างไรก็ตาม ยังมีข้อจำกัดในด้านการส่งเสริมและพัฒนานักศึกษา การจัดการเรียนการสอน และสิ่งสนับสนุนการเรียนรู้ที่ยังอยู่ในระดับ "ปานกลาง" โดยเฉพาะตัวบ่งชี้ที่เกี่ยวข้องกับการวางระบบผู้สอนและการพัฒนากระบวนการเรียนรู้ จากการวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบ พบว่าผลการประเมินมีแนวโน้มการพัฒนาที่ชัดเจนในบางปีการศึกษา เช่น ในปีการศึกษา 2564 และ 2565 ซึ่งมีการปรับปรุงระบบการจัดการเรียนการสอนและการประเมินคุณภาพภายใน อย่างไรก็ตาม การประเมินในบางตัวบ่งชี้ เช่น การส่งเสริมและพัฒนานักศึกษา และการรับนักศึกษา ยังคงต้องการการพัฒนาที่ต่อเนื่อง โดยเฉพาะในหลักสูตรที่เพิ่งเปิดใหม่ เช่น หลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิตชั้นสูงงานวิจัยนี้เสนอแนวทางการพัฒนาหลักสูตรในอนาคต โดยสนับสนุนข้อมูลเชิงลึกสำหรับการประเมินคุณภาพ การวางกลไกที่สามารถติดตามผลการดำเนินงานได้อย่างต่อเนื่อง และการพัฒนากระบวนการจัดการเรียนการสอนให้มีความเหมาะสมกับบริบทของหลักสูตรในระดับต่าง ๆ ทั้งนี้ การประยุกต์ใช้ผลการวิจัยนี้สามารถช่วยยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาของคณะสัตวแพทยศาสตร์ให้สอดคล้องกับเกณฑ์มาตรฐานระดับชาติ รวมถึงการตอบสนองความต้องการของผู้เรียนและสังคมในอนาคต

คำสำคัญ : หลักสูตร, การประเมินคุณภาพภายใน, การพัฒนาคุณภาพการศึกษา

ABSTRACT

           The study on “Formats and Support Strategies for Online Learning at the Faculty of Dentistry, Khon Kaen University” aimed to examine the factors influencing the effectiveness of online teaching and to propose guidelines for the development of an online learning support system within the Faculty of Dentistry. The research involved a sample group of 207 participants, including faculty members and students from the Faculty of Dentistry. The research instrument was a questionnaire comprising both checklist and rating scale items. Data collection was conducted online.

           The findings revealed that various devices and technologies were used in online teaching, such as smartphones, laptops, and desktop computers. Platforms like Zoom Meeting and Facebook were predominantly used for communication and teaching. Both instructors and students demonstrated good preparation and planning, including the use of multimedia to enhance student engagement. However, limitations were found in terms of internet access, availability of equipment, and users’ proficiency with online teaching software. These findings highlight the importance of planning and developing an appropriate support system to enhance the effectiveness of online teaching. In particular, improving technological infrastructure and preparing flexible, engaging instructional content are essential to promoting better online learning experiences in the future.

Keywords: Online Learning, Faculty of Dentistry, Support system, Educational technology, Multimedia