ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะซึมเศร้าและความวิตกกังวลต่อความแข็งแกร่งในชีวิต ของสตรีตั้งครรภ์ ในช่วงสถานการณ์วิกฤติทางสาธารณสุข
คำสำคัญ:
สตรีตั้งครรภ์, ความแข็งแกร่งในชีวิต, ภาวะซึมเศร้า, ความวิตกกังวล, วิกฤติทางสาธารณสุขบทคัดย่อ
ความเป็นมาและวัตถุประสงค์ การศึกษาเชิงสหสัมพันธ์ (correlation research) นี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อหาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะซึมเศร้าและความวิตกกังวลต่อความแข็งแกร่งในชีวิตของสตรีตั้งครรภ์ ในช่วงสถานการณ์วิกฤติทางสาธารณสุข ซึ่งครอบคลุมวิกฤติหลากหลายรูปแบบ เช่น การระบาดของโรคติดต่อร้ายแรง ได้แก่ โควิด - 19 (COVID - 19) ไข้หวัดใหญ่ ซาร์ส (SARS) ฝีดาษลิง (Monkeypox) ภัยพิบัติทางธรรมชาติ มลภาวะทางอากาศ ความขัดแย้งทางสังคมหรือสงคราม และวิกฤติเศรษฐกิจ เป็นต้น
วิธีการวิจัย กลุ่มตัวอย่าง คือสตรีตั้งครรภ์ที่มีอายุ 20 ปีขึ้นไป คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบสะดวก (convenience sampling) ได้ขนาดกลุ่มตัวอย่างเท่ากับ 1,293 คน แบ่งเป็นภาคใต้ จำนวน 324 คน ภาคกลาง ภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคละ 323 คน เครื่องมือวิจัย ประกอบด้วย แบบสอบถาม 4 ส่วน ได้แก่ ส่วนที่ 1 แบบบันทึกข้อมูลส่วนบุคคล ส่วนที่ 2 แบบวัดความแข็งแกร่งในชีวิต ส่วนที่ 3 แบบวัดภาวะซึมเศร้า และส่วนที่ 4 แบบวัดความวิตกกังวลขณะเผชิญ มีค่าความเชื่อมั่นโดยใช้สัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาค เท่ากับ .98, .96 และ .91 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลทั่วไปโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา และข้อมูลมีการแจกแจงเป็นโค้งปกติ จึงใช้สถิติค่าสหสัมพันธ์เพียร์สันเพื่อหาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะซึมเศร้าและความวิตกกังวลต่อความแข็งแกร่งในชีวิตของสตรีตั้งครรภ์
ผลการวิจัย ภาวะซึมเศร้ามีความสัมพันธ์ทางลบกับความแข็งแกร่งในชีวิตของสตรีตั้งครรภ์ในระดับต่ำอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = -.23, p < .001) และความวิตกกังวลมีความสัมพันธ์ทางลบกับความแข็งแกร่งในชีวิตของสตรีตั้งครรภ์ในระดับปานกลางอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = -.30, p < .001) ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่าหากสตรีตั้งครรภ์มีความแข็งแกร่งในชีวิตสูงก็จะสามารถลดการเกิดภาวะซึมเศร้า และความวิตกกังวลในช่วงสถานการณ์วิกฤติทางสาธารณสุข
สรุปและข้อเสนอแนะ ควรนำผลการวิจัยไปสร้างแนวปฏิบัติสำหรับพยาบาล หรือสร้างโปรแกรมสำหรับสตรีตั้งครรภ์ เพื่อเสริมสร้างความแข็งแกร่งในชีวิตของสตรีตั้งครรภ์ ให้มีความพร้อมในการเผชิญกับปัญหาในภาวะวิกฤติของชีวิต
เอกสารอ้างอิง
Al-abri, K., Edge, D., & Armitage, C. J. (2023). Prevalence and correlates of perinatal depression. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 58(10), 1581 – 1590. https://doi.org/ 10.1007/s00127-022-02386-9
American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders: DSM-5™ (5th ed.). American Psychiatric Publishing. https://doi.org/10.1176/appi.books. 9780890425596
Biaggi, A., Conroy, S., Pawlby, S., & Pariante, C. M. (2016). Identifying the women at risk of antenatal anxiety and depression: A systematic review. Journal of Affective Disorders, 191, 62 – 77. https://doi.org/10.1016/j.jad.2015.11.014
Caffieri, A., Gomez-Gomez, I., Barquero-Jimenez, C., De-Juan-Iglesias, P., Margherita, G., & Motrico, E. (2024). Global prevalence of perinatal depression and anxiety during the COVID-19 pandemic: An umbrella review and meta-analytic synthesis. Acta Obstetricia et Gynecologica Scandinavica, 103, 210 – 224. https://doi.org/10.1111/aogs.14740
Cunningham, F. G., Leveno, K. J., Dashe, J. S., Hoffman, B. L., Spong, C. Y., & Casey, B. M. (Eds.). (2022). Williams obstetrics (26th ed.). McGraw-Hill Education.
Damsanuan, C. (2018). The factors as predictors of resilience quotient of adolescents in Nongki District, Burirum Province. Journal of MCU Humanities Review, 4(1), 19 – 28. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/human/article/download/165031/119560/459406
Department of Disease Control. (2024). Framework for the development of Emergency Operations Centers and Incident Command Systems for public health emergencies, 2023–2027. https://www.ddc.moph.go.th/uploads/ckeditor2/ddce/files/12_06_2567.pdf
Grotberg, E. (1995). A guide to promoting resilience in children: Strengthening the human spirit (Early Childhood Development: Practice and Reflections, No. 8). Bernard Van Leer Foundation.
Grotberg, E. H. (1997). The international resilience project: Findings from the research and the effectiveness of interventions. https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED419584.pdf
Grotberg, E. H. (2001). Resilience program for children in disaster. Ambulatory Child Health, 7, 75–83. https://doi.org/10.1046/j.1467-0658.2001.00114.x
Grotberg, E. H. (2005). Resilience for tomorrow. http://resilnet.uiuc.edu/library/grotberg2005_ Resilience-for-tomorrow-brazil.pdf
Jampawal, T. (2021). State anxiety. Buddhist Psychology Journal, 3(1), 13 – 20. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jbp/article/view/242981
Kahyaoglu Sut, H., & Kucukkaya, B. (2020). Anxiety, depression, and related factors in pregnant women during the COVID-19 pandemic in Turkey: A web-based cross-sectional study. Perspectives in Psychiatric Care, 57(2), 860 – 868. https://doi.org/10.1111/ppc.12627
Kasak, R., Serisathien, Y., & Bangpichet, A. (2014). Factors predicting depression in adolescent pregnant woman. Nursing Science Journal of Thailand, 31(2), 38 – 48.
Kinser, A. P., Jallo, N., Amstadter, B. A., Thacker, R. L., Jones, E., Moyer, S., Rider, A., Karjane, N., & Salisbury, L. A. (2021). Depression, anxiety, resilience, and coping: The experience of pregnant and new mothers during the first few months of the COVID-19 pandemic. Journal of Women’s Health, 30(5), 654 – 664. https://doi.org/10.1089/jwh.2020.8866
Ma, X., Wang, Y., Hu, H., Tao, X. G., Zhang, Y., & Shi, H. (2019). The impact of resilience on prenatal anxiety and depression among pregnant women in Shanghai. Journal of Affective Disorders, 250, 57 – 64. https://doi.org/10.1016/j.jad.2019.02.058
McCleskey, J., & Gruda, D. (2021). Risk-taking, resilience, and state anxiety during the COVID-19 pandemic: A coming of (old) age story. Personality and Individual Differences, 170, 110485. https://doi.org/10.1016/j.paid.2020.110485
Nazife, B., Pınar, I. V., & Cuma, D. (2021). Relationship of depression, anxiety and stress levels with religious coping strategies among Turkish pregnant women during the COVID-19 pandemic. Journal of Religion and Health, 60(5), 3379 – 3393. https://doi.org/10.1007/s10943-021-01391-7
Nintachan, P., Saengon, S., & Thaweekun, T. (2010). Development resilience assessment (Research report). Ramathibodi Nursing School, Faculty of Medicine, Ramathibodi Hospital, Mahidol University.
Nintachan, P., Saengon, S., Wittayasuporn, J., Piaseu, N., Thaweekun, T., & Orathai, P. (2009). Enhancing resilience. Judtong.
Pimsuwan, P., Baosoung, C., & Sansiriphun, N. (2020). Pregnancy-related anxiety, risk knowledge, and pregnancy risk perception among advanced age pregnant women. Nursing Journal, 47(3), 50 – 60.
Puertas-Gonzalez, J. A., Mariño-Narvaez, C., Romero-Gonzalez, B., Vilar-Lopez, R., & Peralta-Ramirez, M. I. (2023). Resilience, stress and anxiety in pregnancy before and throughout the pandemic: A structural equation modelling approach. Current Psychology, 42, 22013 – 22023. https://doi.org/10.1007/s12144-022-03305-6
Preis, H., Mahaffey, B., Heiselman, C., & Lobel, M. (2020). Vulnerability and resilience to pandemic-related stress among U.S. women pregnant at the start of the COVID-19 pandemic. Social Science & Medicine, 266, 113348. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2020.113348
Ran, B., Moore, M. T., Greenberg, M. D., DiDomenico, E. G., Brown, A. L., White, K. L., Gur, R.C., & Gur, E. R. (2020). Resilience, COVID-19-related stress, anxiety and depression during the pandemic in a large population enriched for healthcare providers. Translational Psychiatry, 10(1), 291. https://doi.org/10.1038/s41398-020-00982-4
Setiawati, Y., Wahyuhadi, J., Joestandari, F., Maramis, M. M., & Atika, A. (2021). Anxiety and resilience of healthcare workers during COVID-19 pandemic in Indonesia. Journal of Multidisciplinary Healthcare, 14, 1 – 8. https://doi.org/10.2147/JMDH.S276655
Silva, J. M. M., Leite, C. R. P. E., Nogueira, D. A., & Clapis, M. J. (2016). Depression in pregnancy: Prevalence and associated factors. Investigación y Educación en Enfermería, 34(2), 342 – 350. https://doi.org/10.17533/udea.iee.v34n2a14
Song, H., Zhang, M., Wang, Y., Yang, L., Wang, Y., & Li, Y. (2021). The impact of resilience on anxiety and depression among grass-roots civil servants in China. BMC Public Health, 21(1), 1 – 10. https://doi.org/10.1186/s12889-021-10710-2
Spielberger, C. D., Gorsuch, R. L., Lushene, R., Vagg, P. R., & Jacobs, G. A. (1983). Manual for the State-Trait Anxiety Inventory. Consulting Psychologists Press.
Sriyong, M. (1979). Beck Depression Inventory IA (BDI-IA) [Master’s thesis]. Ramkhamhaeng University.
Stein, A., Pearson, R. M., Goodman, S. H., Rapa, E., Rahman, A., McCallum, M., & Pariante, C. M. (2014). Effects of perinatal mental disorders on the fetus and child. The Lancet, 384(9956), 1800 – 1819. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(14)61277-0
Tapinta, D. (2013). Depression: Cognitive and behavioral therapy and counseling (2nd ed.). Wanida Publisher.
Thananowan, N., Wongsirimas, N., Ketcham, D., & Kesornsamut, P. (2012). Effects of variables transmission from intimate partner violence and psychosocial factors on antenatal and postpartum depression in Thai women. Journal of Nursing Science, 30(4), 28 – 36. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ns/article/view/10523/9524
Ugwumadu, A. (2015). Management of stillbirth and perinatal loss. Obstetrics, Gynaecology and Reproductive Medicine, 25(8), 217 – 221. https://doi.org/10.1016/j.ogrm.2015.05.002
Wongniyom, K., & Apinuntavech, S. (2014). The prevalence and associated factors of depression in teenage pregnancy at Siriraj Hospital. Journal of the Psychiatric Association of Thailand, 59(3), 195 – 205. https://www.psychiatry.or.th/JOURNAL/59-3/02-Kusalaporn.pdf
World Health Organization. (2025). Health emergencies. https://www.who.int/our-work/health-emergencies
Xiao, X., Xiao, J., Yao, J., Chen, Y., Saligan, L., Reynolds, N. R., & Wang, H. (2020). The role of resilience and gender in relation to infectious-disease-specific health literacy and anxiety during the COVID-19 pandemic. Neuropsychiatric Disease and Treatment, 16, 3011 – 3021. https://doi.org/10.2147/NDT.S277231
Xu, L. L., Li, J. Q., Pu, Y. Q., Zhou, C., Feng, S. W., & Luo, Q. (2020). Effect of prenatal depression during late pregnancy on maternal and neonatal outcomes. Clinical and Experimental Obstetrics & Gynecology, 47(5), 681 – 686. https://doi.org/10.31083/j.ceog.2020.05.5398
Zhang, Y., & Ma, Z. F. (2020). Impact of the COVID-19 pandemic on mental health and quality of life among local residents in Liaoning Province, China: A cross-sectional study. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(7), 2381. https://doi.org/10.3390/ijerph17072381
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
