ผลของอาหารเพาะเลี้ยงต่อการพัฒนาตาข้างของวนิลลา (Vanilla planifolia Andr.)

บทคัดย่อ

การเพาะเลี้ยงวานิลลาพันธุ์แพลนนิโฟเลีย (Planifolia) เพื่อชักนำให้เกิดยอดจำนวนมากในเวลาที่สั้นในสภาพห้องปฏิบัติการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อพืช สำนักวิจัยพัฒนาเทคโนโลยีชีวภาพ กรมวิชาการเกษตร ระหว่างปี พ.ศ. 2542-2544 โดยวางแผนการทดลองแบบ CRD ประกอบด้วย 6 กรรมวิธี (สูตรอาหาร) 10 ซ้ำ ใช้สูตนอาหารพื้นฐานของ Murashige และ Skoog (1962) ที่เติมสารควบคุมการเจริญเติบโต BA อัตรา 1,2,3,4 และ 5 มก./ลิตร ร่วมกับการใช้ NAA 0.6 มก./ลิตร และการใช้สูตรอาหาร Murashige และ Skoog อย่างเดียวเป็นตัวเปรียบเทียบ พบว่า การเพาะเลี้ยงตาข้างวานิลลาบนอาหารสังเคราะห็สูตร MS ที่เติมสารควบคุมการเจริญเติบโต BA 3 มก./ลิตร กับ NAA 0.6 มก./ลิตร เกิดต่ยอดจำนวนมากและพัฒนาเป็นยอดได้ดีที่สุด คือ 14 ยอดต่อตาข้าง มีความยาวของยอด 2.41 ซม. และจำนวนใบ 3.2 ใบต่อตายอด เมื่ออายุได้ 10 เดือน ยอดมีลักษณะอวบอ้วน แข็งแรง สีเขียวเข้ม นำยอดที่ได้ไปแยกขยายเพาะเลี้ยงบนอาหารสูตรเดิมและเติมผงถ่าน (activated charcoal) 2 กรัม/ลิตร เพื่อช่วยให้ต้นและรากเจริญเติบโตแข็งแรงได้เร็ว พร้อมนำออกปลูกในสภาพธรรมชาติ วิธีนี้สามารถขยายพันธุ์ได้ต้นจำนวนมากจาก 1 ตาในเวลารวดเร็วกว่าการปักชำ