ศึกษาความเป็นไปได้ในการใช้กับดักสารเพศเพื่อประเมินประชากรของผีเสื้อหนอนเจาะสมอฝ้าย (Heliothis armigera Hübn.)

บทคัดย่อ

จุดประสงค์ของการศึกษานี้เพื่อต้องการทราบว่าจำนวนผีเสื้อจากการดักสารเพศจะสัมพันธ์กับประชากรของผีเสื้อที่แท้จริงในแปลงหรือไม่ และการที่จำนวนผีเสื้อในกับดักลดลงแสดงว่าการผสมพันธุ์ของผีเสื้อในไร่จะลดลงด้วยหรือไม่ ทำการทดลองที่ศูนย์วิจัยพืชไร่นครสวรรค์ ในแปลงฝ้ายเนื้อที่ 12 ไร่ วางกับดักสารเพศ จำวน 5 กับดักให้กระจายทั่วแปลง นับผีเสื้อในกับดักทุก 3 วัน และนับผีเสื้อในแปลงทดลองทุก 7 วันตลอดฤดูการปลูกฝ้ายรวมนับ 16 คืน การนับให้ผู้นับ 6 คนเดินพร้อมกันคืนละ 4 ครั้งๆ ละ 30 นาที หยุดพัก 1 ชั่วโมง เริ่มตั้งแต่ 19.00-24.00 น. รวบรวมผีเสื้อทุกตัวที่พบทั้งเกี่ยวและคู่ผสมพันธุ์ เฉพาะคู่ผสมพันธุ์ดอกแยกกันไว้นำผีเสื้อที่จับได้ในแต่ละคืนมาแยกเพศ และบันทึกจำนวนผีเสื้อเพศผู้และเพศเมียที่ยังไม่ผสมพันธุ์และผสมพันธุ์แล้ว ผ่าและตรวจนับจำนวนครั้งของการผสมพันธุ์ของผีเสื้อที่ผสมพันธุ์แล้ว ผลการศึกษาพบว่า จำนวนผีเสื้อในกับดักไม่มีความสัมพันธ์กับผีเสื้อเพศผู้ ผีเสื้อเพศเมีย ผีเสื้อเพศเมียที่ยังไม่ผสมพันธุ์ และผีเสื้อเพศเมียที่ผสมพันธุ์แล้วที่จับได้ในไร่ โดยมีค่าสหสัมพันธ์ (r) = -0.25, -0.52, -0.26 และ 0.13 ตามลำดับ สำหรับผลการตรวจนับผีเสื้อในช่วงเวลาต่างๆ เริ่มตั้งแต่ 19.00-24.00 พบผีเสื้อในไร่สูงสุดระหว่างเวลา 19.00-19.30 น. คิดเป็น 32.11% และพบผีเสื้อต่ำสุดเวลา 23.30-24.00 น. คิดเป็น 17.49% ของผีเสื้อทั้งหมดที่จับได้