การต้านทานสารกำจัดวัชพืชกลุ่ม Aryloxyphenoxy-propionate ของหญ้าตีนกา (Eleusine indica (L.) Gaertn.) ในประเทศไทย
DOI:
https://doi.org/10.14456/thaidoa-agres.2021.24คำสำคัญ:
หญ้าตีนกา, การควบคุมวัชพืชหลังงอก, พืชผัก, วัชพืชต้านทานสารกำจัดวัชพืช, สารกำจัดวัชพืชกลุ่ม aryloxyphenoxy propionateบทคัดย่อ
หญ้าตีนกา (Eleusine indica (L.) Gaertn.) เป็นวัชพืชที่เป็นปัญหาในพืชปลูกหลายชนิด และมีรายงานการต้านทานสารในกลุ่ม aryloxyphenoxy-propionate การทดลองนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อตรวจสอบความต้านทานในหญ้าตีนกา จำนวน 100 ประชากร จากพื้นที่ปลูกผักที่สำคัญของประเทศ ในปี 2561 ต่อสารกลุ่ม aryloxyphenoxy-propionate ได้แก่ fenoxaprop-P-ethyl, fluazifop-P-butyl, haloxyfop-R-methyl, propaquizafop และ quizalofop-P-tefuryl และประเมินระดับความต้านทาน โดยทดสอบการตอบสนองของหญ้าตีนกาบางประชากรต่อสารกำจัดวัชพืชที่ระดับความเข้มข้นต่าง ๆ ในเรือนทดลองกลุ่มวิจัยวัชพืช ระหว่างเดือนมกราคม ถึง เดือนตุลาคม พ.ศ. 2562 การศึกษาพบว่า หญ้าตีนกาบางประชากรมีความต้านทานต่อทุกสารในกลุ่ม aryloxyphenoxy-propionate โดยหญ้าตีนกาจำนวน 77% จากจำนวนประชากรทั้งหมด ต้านทานต่อสาร fenoxaprop-P-ethyl มากกว่าสารกำจัดวัชพืชชนิดอื่น และต้านทานต่อสาร fluazifop-P-butyl, haloxyfop-R-methyl, propaquizafop, และ quizalofop-P-terfuryl คิดเป็น 27%, 26%, 25% และ 23% ตามลำดับ เมื่อแยกตามรายภาค พบประชากรหญ้าตีนกาที่ต้านทานต่อสารในเขตพื้นที่ภาคกลาง มากกว่าภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ค่า GR50 ของสาร fluazifop-P-butyl ในประชากรหญ้าตีนกาที่ต้านทาน (GR50 of P58=133.85 ± 38.45 และ GR50 of P26=146.42 ± 53.07) คิดเป็น 3,660.50 และ 3,346.25 มากกว่าประชากรอ่อนแอ (GR50 = 0.04 ± 0.04) การที่ระดับความรุนแรงของการต้านทานในหญ้าตีนกาต่อสาร fluazifop-P-butyl มากกว่าสารอื่น ๆ ในกลุ่ม aryloxyphenoxy-propionate ในระยะยาวสารกำจัดวัชพืชในกลุ่ม aryloxyphenoxy-propionate มีแนวโน้มที่จะไม่สามารถใช้ควบคุมหญ้าตีนกาที่พบในแปลงผักได้หากมีการกระจายพันธุ์ของประชากรที่ต้านทาน
เอกสารอ้างอิง
กลุ่มวิจัยวัชพืช. 2554. คำแนะนำการควบคุมวัชพืชและการใช้สารกำจัดวัชพืช. กลุ่มวิจัยวัชพืช สำนักวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร กรุงเทพฯ. 149 หน้า.
พรทิพย์ ศรีมงคล. 2557. ถั่วเขียวในระบบการปลูกพืชเพื่อเกษตรยั่งยืน. ข่าวสารเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. 60(1): 57-63.
ภัทร์พิชชา รุจิระพงศ์ชัย คมสัน นครศรี และอมฤต ศิริอุดม. 2560. ประสิทธิภาพสารป้องกันกำจัดวัชพืชชนิดใหม่ในคะน้า. หน้า 1803-1808. ใน: รายงานผลงานวิจัยประจำปี 2560. สำนักวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร.
รังสิต สุวรรณเขตนิคม. 2547. สารป้องกันกำจัดวัชพืช: พื้นฐานและวิธีการใช้. สำนักพิมพ์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กรุงเทพฯ. 487 หน้า.
วาสนา พุฒกลาง และ ชรัตน์ มงคลสวัสดิ์. 2556. การโซนนิ่งพื้นที่เกษตรกรรมสำหรับการผสมผสานหาทางเลือกสำหรับการใช้ที่ดิน ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. แหล่งข้อมูล: https://gecenet.kku.ac.th/research/n_journal/2557/1.4.1_Agricultural_Zoning.pdf สืบค้น: 7 มีนาคม 2564.
ศุภธิดา ศิริสวัสดิ์ ภาณุวัฒน์ มหาทำนุโชค และทศพล พรพรหม. 2555. การศึกษาความต้านทานสารหลายกลุ่มและลักษณะทางชีวโมเลกุลของหญ้าดอกขาว (Leptochloa chinensis L. Nees) ที่ต้านทานสารฟีนอกซาพรอพ. วารสารวิชาการเกษตร. 30(1): 53-72.
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. 2560. ข้อมูลการผลิตสินค้าเกษตร. แหล่งข้อมูล: https://www.oae.go.th/view/1/ข้อมูลการผลิตสินค้าเกษตร/TH-TH สืบค้น: 10 ตุลาคม 2560.
Abbas, T., M.A. Nadeem, A. Tanveer and R. Ahmad. 2016. Evaluation of Fenoxaprop-P-Ethyl Resistant Littleseed Canarygrass (Phalaris minor) in Pakistan. Planta Daninha. 34(4): 833-838.
Bhaskar, V., A. Vijayarajan, P. D. Forristal, S. K. Cook, J. Staples, D. Schilder, M. Hennessy and S. Barth. 2020. First Report on Assessing the Severity of Herbicide Resistance to ACCase Inhibitors Pinoxaden, Propaquizafop and Cycloxydim in Six Avena fatua Populations in Ireland. Available at : https://www.researchgate.net/publication/344190953 Accessed : June 8, 2021.
Bradley, K.W., J. Wu, K.K. Hatzios and E.S. Hagood. 2001. The mechanism of resistance to aryloxyphenoxypropionate and cyclohexanedione herbicides in a jonnsongrass biotype. Weed Science. 49(4): 477-484.
Breeden, S M., J.T. Brosnan, G.K. Breeden, J.J. Vargas, G. Eichberger, S. Tresch and M. Laforest. 2017. Controlling Dinitroaniline-Resistant Goosegrass (Eleusine indica) in Turfgrass. Weed Technology. 31(6): 883-889.
Chauhan, B.S. and D.E. Johnson. 2008. Germination ecology of goosegrass (Eleusine indica): an important grass weed of rainfed rice. Weed Science, 56(5), pp.699-706.
Chen, J., H. Cui, X. Ma, Y. Ma and X. Li. 2020. Distribution differences in the EPSPS gene in chromosomes between glyphosate-resistant and glyphosate-susceptible goosegrass (Eleusine indica). Weed Science. 68(1): 33–40.
Cocker, K.M., J.O.D. Coleman, A.M. Blair, J.H. Clarke and S.R. Moss. 2000. Biochemical mechanisms of cross-resistance to aryloxyphenoxypropionate and cyclohexanedione herbicides in populations of Avena spp. Weed research. 40(4): 323-334.
European Herbicide Resistance. 2017. Committee European Guidelines to conduct herbicide resistance tests. Available at: http://hracglobal.com/europe/files/docs/Europe_Guidelines_Herbicide_Resistance-tests_13Oct17.pdf. Accessed: December 13, 2017.
Ghanizadeh, H., C. H. Mesarich and K. C. Harrington. 2020. Molecular characteristics of the first case of haloxyfop-resistant Poa annua. Scientific reports 10: 4231.
Hall, L.M., S.R. Moss and S.B. Powles. 1997. Mechanisms of Resistance to ayloxyphenoxypropionate herbicides in two resistant biotypes of Alopecurus myosuroides (blackgrass): Herbicide metabolism as a cross-resistance mechanism. Pesticide Biochemistry and Physiology. 57(2): 87-98.
Hamza, A., A. Derbalah, and El-Na M. 2012. Identification and mechanism of Echinochloa crus-galli resistance to fenoxaprop-p-ethyl with respect to physiological and anatomical differences. The Scientific World Journal. 2012: 893204.
Heap, I. 2021. The international herbicide-resistant weed database. Available at: www.weedscience.org. Accessed: June 8, 2021.
Jalaludin, A., Q. Yu, and S. B. Powles. 2015. Multiple resistance across glufosinate, glyphosate, paraquat and ACCase‐inhibiting herbicides in an Eleusine indica population. Weed Research. 55(1): 82-89.
Llewellyn, R.S. and S.B. Powles. 2001. High levels of herbicide resistance in rigid ryegrass (Lolium rigidum) in the wheat belt of Western Australia. Weed Technology. 15(2): 242-248.
Maneechote, C., S. Samanwong, X.Q. Zhang and S.B. Powles. 2005. Resistance to ACCase-inhibiting herbicides in sprangletop (Leptochloa chinensis). Weed Science. 53(3): 290-295.
Mccullough, P.E., J. Yu and D.G. Barreda. 2013. Efficacy of preemergence herbicides for controlling a dinitroaniline-resistant goosegrass (Eleusine indica) in Georgia. Weed Technology. 27(4): 639–644.
Mccullough, P.E., J. Yu, P.L. Raymer and Z. Chen. 2016. First report of ACCase-resistant goosegrass (Eleusine indica) in the United States. Weed Science. 64(3): 399–408.
Mclroy, J.S., W. B. Head, G.R. Wehtje and D. Spak. 2017. Identification of goosegrass (Eleusine indica) biotypes resistant to preemergence-applied oxadiazon. Weed Technology. 31(5): 675-681.
Ritz, C., F. Baty, J.C. Streibig and D. Gerhard. 2015. Dose-response analysis using R. PLOS ONE. 10(12): e0146021.
Seefeldt, S.S., J.E. Jensen and E.P. Fuerst. 1995. Log-logistic analysis of herbicide dose-response relationships. Weed Technology. 9(2): 218-227.
Shaner, D. 2014. Herbicide Handbook. 10th Ed. Weed Science Society of America, Lawrence, KS. USA. 513 p.
Streibig, J.C., M. Rudemo and J.E. Jensen. 1993. Dose-response curves and statistical models. Pages 29-53. In: Herbicide Bioassay. CRC Press, Boca Raton, Florida.
Takano, H.K., JR. R.S. Oliveira, J. Constantin, G.B.P. Braz and J.C, Padovese. 2016. Growth Development and Seed Production of Goosegrass. Available at: https://www.researchgate.net/publication/304005041. Accessed : June 8, 2021.
Vargas, L., A.R. Ulguim, D. Agostinetto, T.D. Magro and L. Thurmer. 2013. Low level resistance of goosegrass (Eleusine indica) to glyphosate in Rio Grande Do Sul-Brazil. Planta Daninha. 31(3): 677-686.
Wang, C.S., W.T. Lin, Y.J. Chiang, and C.Y. Wang. 2017. Metabolism of fluazifop-P-butyl in resistant goosegrass (Eleusine indica) in Taiwan. Weed Science. 65(2): 228–238.
Zhang Z. 2003. Development of chemical weed control and integrated weed management in China. Weed Biol Manag. 3: 197–203.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2021 วารสารวิชาการเกษตร
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
วารสารวิชาการเกษตร
