ความหลากหลายทางพันธุกรรมและการจัดทำลายพิมพ์ดีเอ็นเอของมันสำปะหลัง โดยใช้เครื่องหมายโมเลกุลชนิด SSR

บทคัดย่อ

          ความหลากหลายทางพันธุกรรมในระดับดีเอ็นเอของมันสำปะหลัง เป็นข้อมูลที่มีความสำคัญต่อการวิจัยและพัฒนาพันธุ์มันสำปะหลัง เพื่อให้ได้พันธุ์ดีและมีคุณภาพสูง การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินความหลากหลายทางพันธุกรรมในระดับดีเอ็นเอ และจัดกลุ่มแสดงความสัมพันธ์ทางพันธุกรรมของพันธุ์มันสำปะหลัง จำนวน 270 ตัวอย่างพันธุ์ ที่เก็บรวบรวมไว้ ณ ศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง กรมวิชาการเกษตร โดยการใช้เครื่องหมายโมเลกุลชนิด SSR ที่ติดฉลากสีฟลูออเรสเซนต์ จำนวน 16 คู่ไพรเมอร์ พบว่า ไพรเมอร์ทั้ง 16 คู่ไพรเมอร์ สามารถจำแนกความแตกต่างทางพันธุกรรมของพันธุ์มันสำปะหลังได้ดี โดยพบอัลลีลที่เกิดขึ้นทั้งหมด 88 อัลลีล มีจำนวน 3 – 9 อัลลีลต่อตำแหน่ง มีค่าเฉลี่ย 5.5 อัลลีลต่อตำแหน่ง  อัลลีลทั้งหมดมีแสดงความแตกต่างกันคิดเป็น 100 % แถบดีเอ็นเอที่ได้มีขนาดตั้งแต่ 100 – 418 คู่เบส มีค่า Polymorphism Information Content (PIC) อยู่ระหว่าง 0.38 – 0.78 มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 0.63 เมื่อทำการจัดกลุ่มความสัมพันธ์ทางพันธุกรรมด้วยวิธี Unweighted pair group method with arithmetic averages และวิเคราะห์ความสัมพันธ์ทางพันธุกรรมด้วยโปรแกรม NTSYSpc 2.10e พบว่า ค่าสัมประสิทธิ์ความเหมือนทางพันธุกรรม อยู่ระหว่าง 0.10 – 1.00 สามารถจัดกลุ่มความสัมพันธ์ทางพันธุกรรมของพันธุ์มันสำปะหลังได้เป็น 3 กลุ่มหลัก ซึ่งสอดคล้องกับประวัติพันธุ์และแหล่งกระจายพันธุ์ โดยมีค่า cophenetic correlation (r) เท่ากับ 0.70 จากการศึกษาแสดงให้เห็นว่าเครื่องหมายโมเลกุลชนิด SSR มีความเหมาะสมสำหรับนำไปใช้จำแนกความแตกต่างทางพันธุกรรมเพื่อระบุเอกลักษณ์ประจำพันธุ์ของมันสำปะหลัง และข้อมูลความหลากหลายทางพันธุกรรมในระดับดีเอ็นเอของมันสำปะหลังที่ได้ สามารถนำไปเป็นข้อมูลพื้นฐานในการคัดเลือกพ่อแม่พันธุ์ในงานด้านการปรับปรุงพันธุ์มันสำปะหลังต่อไป