ประสิทธิภาพของเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ในการควบคุมเชื้อราสาเหตุโรคถอดฝักดาบ (Fusarium moniliforme J. Sheld) ของข้าว

ผู้แต่ง

  • จันทร์ฉาย จันธิมา ภาควิชากีฏวิทยาและโรคพืช คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
  • ฉวีวรรณ มุกทา ภาควิชากีฏวิทยาและโรคพืช คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
  • สรัญยา ณ ลำปาง ภาควิชากีฏวิทยาและโรคพืช คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

DOI:

https://doi.org/10.14456/thaidoa-agres.2013.11

คำสำคัญ:

เชื้อแอกติโนมัยซีสต์, โรคถอดฝักดาบข้าว

บทคัดย่อ

ทดสอบประสิทธิภาพของเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ จำนวน 6 ไอโซเลท ได้แก่ NSP1, NSP3, NSP4, NSP5, and NSP6 ในการควบคุมเชื้อรา Fusarium moniliforme สาเหตุโรคถอดฝักดาบของข้าว โดยวิธี Dual culture พบว่าเชื้อแอกติโนมัยชีสต์ไอโซเลท NSP1 มีเปอร์เซ็นต์ยับยั้งเส้นใยการเจริญของเส้นใยเชื้อรา F. moniliforme ที่แยกได้จากเมล็ดข้าวและต้นข้าวสูงที่สุดซึ่งเฉลี่ย 87.19% จากนั้นเลี้ยงเชื้อแอกติโนมัยซีสต์จำนวน 6 ไอโซเลท ในอาการเหลว enzyme production medium (EPM) โดยเขย่าที่อุณหภูมิ 30ºc เป็นเวลา 5 วัน แล้วแบ่งอาหารเหลวเลี้ยงเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ออกเป็น 2 ส่วนได้แก่ cell suspensions และ culture filtrate ในการยับยั้งการงอกของสปอร์เชื้อราสาเหตุโรควิธี Slide culture พบว่าที่เวลา 6 ชม. หลังจากการทดสอบ cell suspensions ของเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ทั้ง 6 ไอโซเลท ที่เลี้ยงเชื้อเป็นระยะดเวลา 5 วัน สามารถยับยั้งการงอกของสปอร์ของเชื้อรา F.moniliforme ได้ 98.89, 98.61, 89.48, 74.38,76.53 และ 77.57% ตามลำดับ สำหรับการทดสอบประสิทธิภาพของเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ NSP1 ในการควบคุมเชื้อรา F.moniliforme บนเมล็ดข้าว โดยการปลูกเชื้อราสาเหตุบนเมล็ดข้าวเป็นเวลา 24 ชม. จากนั้นแช่แมล็ดข้าวใน cell suspensions และ culture filtrate ปรากฏว่าไม่พบเชื้อราที่ติดมากับเมล็ดข้าวที่ต่างจากชุดควบคุม นอกจากนี้เมื่อทดสอบประสิทธิภาพของเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ในสภาพโรงเรือน เมื่อเปรียบเทียบความสูงต้นข้าวที่ทดสอบเป็นเวลา 15 วัน โดยความสูงของต้นข้าวหลังจากทดสอบเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ NPS1 ก่อนปลูกเชื้อเท่ากับ 1.39 1.16 และ 1.32 เท่าการทดสอบปลูกเชื้อก่อนเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ NSP1 และทดสอบเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ NSP1 และปลูกเชื้อพร้อมกัน ตามลำดับ

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2013-08-31

รูปแบบการอ้างอิง

จันธิมา จ., มุกทา ฉ., & ณ ลำปาง ส. (2013). ประสิทธิภาพของเชื้อแอกติโนมัยซีสต์ในการควบคุมเชื้อราสาเหตุโรคถอดฝักดาบ (Fusarium moniliforme J. Sheld) ของข้าว. วารสารวิชาการเกษตร, 31(2), 139–151. https://doi.org/10.14456/thaidoa-agres.2013.11

ฉบับ

ประเภทบทความ

งานวิจัย