ปัจจัยที่มีผลต่อดอกตูมเหลืองในกล้วยไม้หวายโซเนีย (Dendrobium Sonia) “เอียสกุล”

บทคัดย่อ

การเหลืองของดอกตูมกล้วยไม้มีผลโดยตรงกับคุณภาพของช่อดอก การศึกษาปัจจัยภายในและภายนอกที่มีความสัมพันธ์กับเหลืองของดอกตูม เพื่อใช้เป็นแนวทางในการปรับปรุงการปลูกเลี้ยงกล้วยไม้ โดยการติดตามการเหลืองของดอกตูมในรอบปีของต้นกล้วยไม้หวายโซเนีย “เอียสกุล” ที่ปลูกเลี้ยงเชิงการค้าในโรงเรือนพรางแสง 50% ของบริษัทกล้วยไม้ออร์คิด 2002 อ. สามพราน จ. นครปฐม ระหว่างเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2547 – พฤษภาคม พ.ศ. 2549 โดยการสุ่มเลือกต้นกล้วยไม้ที่มีระยะการเจริญของช่อดอก 4 ระยะ ได้แก่ระยะที่มีดอกบานในช่อ 0 2 4 และ 6 ดอก จากนั้นนำมาหาความสัมพันธ์ระหว่างลักษณะทั่วไปของต้นกล้วยไม้และปัจจัยสภาพอากาศ ที่มีผลต่อเปอร์เซ็นต์ช่อที่มีดอกตูมเหลือง พบว่าการเหลืองของดอกตูมเกิดขึ้นในฤดูหนาวมากที่สุด โดยมีปัจจัยภายในคือลักษณะทั่วไปของต้นกล้วยไม้ ที่มีความสัมพันธ์ไปในทิศทางเดียวกับเปอร์เซ็นต์ช่อที่มีดอกตูมเหลืองอย่างมีนัยสำคัญอย่างยิ่งทางสถิติ ได้แก่ จำนวนดอกตูมต่อช่อ (r=0.250) และจำนวนดอกตูมต่อลำลูกกล้วยอย่างมีนัยสำคัญอย่างยิ่งทางสถิติ (r=0.289) และมีความสัมพันธ์ในทิศทางตรงกันข้ามกับจำนวนดอกบานต่อช่อ (r=-0.238) และจำนวนดอกบานต่อลำลูกกล้วย (r=-0.190) อย่างมีนัยสำคัญยิ่งทางสถิติในขณะที่ปัจจัยภายนอก คือสภาพอากาศโดยเฉพาะอุณหภูมิ และความชื้นสัมพัทธ์เวลากลางวัน มีความสัมพันธ์ในทิศทางตรงกันข้ามกับเปอร์เซ็นต์ช่อที่มีดอกตูมเหลืองได้แก่ อุณหภูมิเฉลี่ยในเวลากลางวันภายในระยะเวลา 5 วัน ก่อนดอกตูมเหลืองอย่างมีนัยสำคัญอย่างยิ่งทางสถิติ (r=-0.545) และ 7 วันก่อนดอกตูมเหลือง (r=-0.588)