การลดปริมาณผลิตภัณฑ์ที่ไม่เป็นตามข้อกำหนดในอุตสาหกรรมบรรจุภัณฑ์พลาสติกโดยใช้การออกแบบการทดลองแฟกทอเรียล 2k

พิทักษ์ อนุรักษ์; นิธิเดช คูหาทองสัมฤทธิ์

ผู้แต่ง

พิทักษ์ อนุรักษ์ สาขาวิชาการจัดการวิศวกรรมและเทคโนโลยี คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง กรุงเทพมหานคร 10240
นิธิเดช คูหาทองสัมฤทธิ์ ภาควิชาสถิติ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง 2086 ถนนรามคำแหง แขวงหัวหมาก เขตบางกะปิ กรุงเทพฯ 10240 0000-0002-0174-4760

คำสำคัญ:

การออกแบบการทดลองแฟกทอเรียล, รอยตำหนิ, การปรับปรุงกระบวนการผลิต, ถุงสุญญากาศ

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อลดปริมาณถุงสุญญากาศที่มีจำนวนรอยตำหนิบนผิวเกินกว่าข้อกำหนดโดยใช้การออกแบบการทดลอง โดยปัญหาดังกล่าวเกิดจากการตั้งค่าพารามิเตอร์ของเครื่องเป่าฟิล์มที่ไม่เหมาะสม เมื่อเครื่องเป่าฟิล์มมีพารามิเตอร์ที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ อัตราการป้อนเม็ดพลาสติก อุณหภูมิหลอมในชุดขึ้นรูปฟิล์ม และอุณหภูมิในการหลอมพลาสติกของสกรูจำนวนสามตัว การวิจัยได้ประยุกต์ใช้การออกแบบการทดลองแฟกทอเรียล 2^k เพื่อกำหนดสภาวะการทำงานที่เหมาะสมของเครื่องเป่าฟิล์ม ผลการศึกษาพบว่าพารามิเตอร์ทั้งมีอทธิพลหลักและอิทธิพลร่วมต่อรอยตำหนิบนผิวผลิตภัณฑ์ โดยควรกำหนดค่าพารามิเตอร์เครื่องเป่าฟิล์มที่เหมาะสม ดังนี้อัตราการป้อนเม็ดพลาสติกเท่ากับ 485 กิโลกรัมต่อชั่วโมง อุณหภูมิหลอมในชุดขึ้นรูปฟิล์มเท่ากับ 205 องศาเซลเซียส และอุณหภูมิในการหลอมของสกรูจำนวนสามตัวเท่ากับ 185 200 และ 195 องศาเซลเซียส ตามลำดับ เมื่อนำค่าพารามิเตอร์ที่เหมาะสมไปทดลองใช้จริง พบว่าสามารถลดปริมาณผลิตภัณฑ์ที่มีรอยตำหนิเกินกว่าข้อกำหนดได้ร้อยละ 11.04 เมื่อเทียบกับปริมาณผลิตภัณฑ์ที่มีรอยตำหนิเกินกว่าข้อกำหนดก่อนการปรับปรุงกระบวนการผลิต ผลการวิจัยนี้ช่วยยกระดับคุณภาพและเพิ่มความสม่ำเสมอของกระบวนการผลิตในอุตสาหกรรมบรรจุภัณฑ์พลาสติกแบบถุงสุญญากาศได้อย่างยั่งยืน

เอกสารอ้างอิง

Chayarathi, C., Rakkran, S., & Plongmai, J. (2021). Design of experiment to reduce waste in plating process. Journal of Science and Technology, Sukhothai Thammathirat Open University, 1(1), 29-38. (In Thai)

Choobthaisong, S., & Kanchana, R. (2021). reducing defectives in plastic injection process of telephone part by design of experiment. SWU Engineering Journal, 15(3), 17-31. (In Thai)

Chutima, P. (2002). Engineering design of experiments. Bangkok, Thailand: Chulalongkorn University Press. (In Thai)

Grozdanić, M., Mihaljević, M., Cajner, H., & Godec, D. (2025). Influence of layer thickness and disc orientation on additively manufactured disc-shaped reflectors for ultrasonic testing. Journal of Nondestructive Evaluation, 44(2), Article Number 60.

Malkoc, S., Yazici, B., Gürsel, C., & Dikmen, S. (2023). Optimization of the removal of chromium and lead by Penicillium chrysogenum using 2k factorial experiments. Environmental Quality Management, 32(3), 209-222.

Meenu, K., & Peopayom, S. (2026). A 2³ factorial design for studying parameters affecting the wear of TiAlN-Coated cutting tools in SKD61 steel milling. Srinakharinwirot University Engineering Journal, 22(1), 24-34. (In Thai)

Montgomery, D. C. (2017). Design and analysis of experiments. (9). Hoboken NJ, USA: John Wiley & Sons, Inc.

Sonthipermpooon, K., Reanin, C., Kitidet, D., & Duanchi, P. (2023). The parameters optimization for spot-welding of 6061-T6 aluminum alloy in automotive industry. Srinakharinwirot University Engineering Journal, 18(2), 96-110. (In Thai)

Srinivasan, K., Sarulkar, P., & Yadav, V. K. (2024). Operational excellence of the steel industry using the Lean Six Sigma approach: a case study. International Journal of Quality & Reliability Management, 41(3), 826-849.

Thailand’s Trade Statistic Report System of Ministry of Commerce. (2024). New Thailand’s trade statistics. Retrieved from https://tradereport.moc.go.th/th/stat/dashboardproduct. [2025, 10 Jan.]

Tinsok, J., & Koohathongsumrit, N. (2025). Reduction of non-conforming products in the titanium jewelry manufacturing process. Journal of Applied Statistics and Information Technology, 10(1), 33-47. (In Thai)

Yimyam, R., & Koohathongsumrit, N. (2025). Defect reduction of motorcycle battery using design and analysis of experiment. Kasem Bundit Engineering Journal, 15(2), 1-16. (In Thai)