โพรโทซัวดินในพื้นที่ป่า มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตสุรินทร์
DOI:
https://doi.org/10.14456/kcsj.2024.4คำสำคัญ:
โพรโทซัวดิน, ระบบนิเวศป่า, ความหลากหลาย, ป่า, สำรวจบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อสำรวจชนิดและการแพร่กระจายของโพรโทซัวดินในพื้นที่ป่า มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตสุรินทร์ ระหว่างเดือนมีนาคม-พฤษภาคม 2565 และเดือน มิถุนายน-สิงหาคม 2565 พบโพรโทซัวดินรวมทั้งหมด 13 ชั้น (Class) 28 ชนิด โพรโทซัวดินที่พบอยู่ใน Class Tubulinea มากที่สุด โดยพบ 10 ชนิด คิดเป็น 35.71 % ของจำนวนชนิดทั้งหมด เมื่อวิเคราะห์ความถี่ในการพบโพรโทซัวดิน พบว่าสามารถแบ่งกลุ่มโพรโทซัวดินได้ 4 กลุ่ม คือโพรโทซัวดินที่พบได้บ่อยมาก (90-100% ของจำนวนจุดเก็บตัวอย่างทั้งหมด) มี 4 ชนิด โพรโทซัวดินที่พบบ่อย (65-89%) มี 6 ชนิด โพรโทซัวดินที่พบปานกลาง (31-64% ) มี 4 ชนิด และโพรโทซัวดินที่พบได้น้อย (10-30%) มี 14 ชนิด และโพรโทซัวดินที่มีการแพร่กระจายมากที่สุด โดยพบทุกจุดเก็บตัวอย่าง ได้แก่ Colpoda cucullus, Vorticella campanula, Arcella vulgaris และ Amoeba radiosa
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Weidner S, Agaras ELB, Valverde C, et al. Protozoa stimulate the plant beneficial activity of rhizospheric pseudomonads. Plant Soil. 2017; 410: 509-515.
พินิจ หวังสมนึกและประสิทธิ์ ใจศิลป์. การพัฒนาตัวชี้วัดชีววิทยาของดินโดยใช้โพรโทซัวที่อาศัยอยู่ในดิน. การประชุมวิชาการทรัพยากรไทย:สรรพสิ่งล้วนเกี่ยวพัน. 2548; 20-22 ตุลาคม 2548: 449-451.
จุญจะรา ทุยไธสงและขัตติยา มูลไชยสุข. ความหลากหลายทางชีวภาพของจุลินทรีย์ในดินของระบบนิเวศป่า มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตสุรินทร์. การประชุมวิชาการประจำปี ครั้งที่ 8 ชมรมคณะปฏิบัติงานวิทยากร อพ.สธ. 2560; 29 พฤศจิกายน-1 ธันวาคม: 664-669.
Bamfort S.S. Population Dynamics of Soil and Vegetation Protozoa. American Zoologist. 1973; 13(1): 171-176.
พินิจ หวังสมนึกและวรุณยุพา เย็นเฉื่อย. ความหลากหลายของ โพรโทซัวในบ่อบำบัดน้ำเสียแบบชีวภาพของโรงงานน้ำตาลมิตรภูเวียง. ว.วิทย. มข. 2550; 35(4): 264-276.
ยุวรัตน์ ปรมีศนาภรณ์. ปัจจัยทางเคมี-กายภาพของระบบนิเวศ น้ำจืดที่สัมพันธ์กับความหลากชนิดของโพรโทซัวตามฤดูกาล กรณีศึกษาในแม่น้ำเจ้าพระยา เขตจังหวัดนนทบุรี. 2551; SDU Res J 3(1): Jan-Dec 2010.
รอฮานา ดาคาเฮง วัสสา คงนครและพงศ์ศักดิ์ เหล่าดี. การใช้ โพรโทซัวในการติดตามตรวจสอบคุณภาพน้ำในพื้นที่ตำบลลำพระยา อำเภอเมือง จังหวัดยะลา การประชุมวิชาการการพัฒนาชนบทที่ยั่งยืน ประจำปี 2555 “ชุมชนท้องถิ่น ฐานรากการพัฒนาประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน”. 2555; 16-19 กุมภาพันธ์: 412-422.
ขัตติยา หนองหาร. ความหลากหลายของโพรโทซัวในดินบริเวณอุทยานแห่งชาติน้ำหนาวและอุทยานแห่งชาติภูเก้า-ภูพานคำ. วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตร์มหาบัณฑิต สาขาวิชาชีววิทยา: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2549.
Foissner W. Soil protozoa: fundamental problems, ecological significance, adaptations in ciliates and testaceans, bioindicators, and guide to the literature. Prog. Protistol. 1987; 2: 69-212.
Foissner W., Agatha S. and Berger H. Soil ciliates (Protozoa, Ciliophora) from Namibia (Southwest Africa), with emphasis on two contrasting environment, the Etosha region and the Namib Desert. Denisia 5; 2002: 1-1459.
นันทพร จารุพันธุ์. โพรโทซัวและจุลชีพสัตว์ในน้ำจืด. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. กรุงเทพมหานคร; 2547.
บพิธ จารุพันธุ์และนันทพร จารุพันธุ์. โพรโทซัวในแหล่งน้ำจืด. พิมพ์ครั้งที่ 2: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.กรุงเทพมหานคร; 2549.
Golemansky V.G. and Todorov M.T. Testate Amoebae (Protozoa : Rhizopoda) from Thailand. Acta Protozoologica. 2000: 39; 337-344.
บพิธ จารุพันธุ์. โพรโทซัววิทยา.สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.กรุงเทพมหานคร; 2546.
Corliss J.O. Protozoa Taxonomy and Systematics. Encyclopedia of Life Sciences. Nature Publishing Group; 2001.
Smirnov A.V. and Brown S. Guide to the methods of study and identification of soil gymnamoebae. Protistology. 2004: 3(3); 148-190.
Lee J.J, Leedale G.F. and Bradbury P. The Illustrated guide to the protozoa. 2nd Edition. Society of protozoologists. 2000.
Adl S.M., Simpson A.G.B, Lane C.E, Lukeš J., Bass D., Bowser S.S., Brown M.W., Burki F., Dunthorn M., Hampl V., Heiss A., Hoppenrath M., Lara E., le Gall L., Lynn D.H., McManus H., Mitchell E.A.D, Mozley-Stanridge S.E., Parfrey L.W., Pawlowski J., Rueckert S., Shadwick L., Schoch C.L., Smirnov A. and Spiegel F.W. (2012) The revised classification of eukaryotes. Journal of Eukaryotic Microbiology. 2012:59(5); 429-493.
Cavalier-Smith, Thomas; Scoble, Josephine Margaret. Phylogeny of Heterokonta: Incisomonas marina, a uniciliate gliding opalozoan related to Solenicola (Nanomonadea), and evidence that Actinophryida evolved from raphidophytes. European Journal of Protistology. 2013:49(3); 328-353.
Adl S.M, Bass D., Lane C.E., Lukeš J., Schoch C.L., Smirnov A., Agatha S., Berney C., Brown M.W., Burki F., Cárdenas P., Čepička I., Chistyakova L., del Campo J., Dunthorn M., Edvardsen B., Eglit Y., Guillou L., Hampl V., Heiss A.A., Hoppenrath M., James T.Y., Karnkowska A., Karpov S., Kim E., Kolisko M., Kudryavtsev A., Lahr D.J.G., Lara E., Gall L., Lynn D.H., Mann D.G., Massana R., Mitchell E.A.D., Morrow C., Park J.S., Pawlowski J.W., Powell M.J., Richter D.J., Rueckert S., Shadwick L., Shimano S., Spiegel F.W., Torruella G., Youssef N., Zlatogursky V. and Zhang Q. Revisions to the Classifications, Nomenclature, and Diversity of Eukaryotes. Journal of Eukaryotic Microbiology.2019:66; 4-119.
Pettingill O.S. A Laboratory and Field Manual of Ornithology. United States, Buress Publishing Company; 1969.
กรมพัฒนาที่ดิน. ดินของประเทศไทย. กระทรวงเกษตรศาสตร์และสหกรณ์: กรุงเทพฯ; 2556.
สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ. โครงการการศึกษาปริมาณอินทรีย์วัตถุในดิน. แหล่งที่มา :https://www.rdpb.go.th. สืบค้นเมื่อ 19 มี.ค 2566.
Bhattarai A., Bhattarai B. and Pandey S. Variation of soil microbial population in different soil horizons. Journal of Microbiology & Experimentation. 2015: 2(2); 75-78.
Foissner W., Berger H. and Zechmeister-Boltenstern S. A hug, undescribed soil ciliate (Protozoa: Ciliophora) diversity in natural forest stands of Central Europe. Biodiversity and Conservation. 2005:14; 617-701.
Esteban G. F., Clarke K. J., Olmo J. L. and Finlay B. J. An intensive study of population dynamics and community structure in an upland grassland. Applied Soil Ecology. 2006:33; 137-151.
พินิจ หวังสมนึก ปรียา หวังสมนึก ขัตติยา หนองหาร และอนันต์ พลธานี. นิเวศวิทยาของโปรโตซัวดินในถิ่นนาข้าวอินทรีย์: เพื่อการตรวจสอบระบบนิเวศของดิน. รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์. ภาควิชาชีววิทยา มหาวิทยาลัยขอนแก่น. 2550.
