การพัฒนารูปแบบการป้องกันการใช้สารเสพติดโดยใช้มัสยิดเป็นศูนย์กลาง: กรณีศึกษาชุมชนมุสลิมในจังหวัดปัตตานี
คำสำคัญ:
การป้องกันการใช้สารเสพติด, มัสยิดเป็นศูนย์กลาง, มุสลิมบทคัดย่อ
การศึกษาเชิงปฏิบัติการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบการป้องกันการใช้สารเสพติดโดยใช้มัสยิดเป็นศูนย์กลางคัดเลือกชุมชนในจังหวัดปัตตานี 1 แห่ง โดยใช้กระบวนการพัฒนา 4 ขั้นตอน คือ 1) เก็บข้อมูลพื้นฐานของชุมชนและกลุ่มเป้าหมาย 2) พัฒนารูปแบบการป้องกันการใช้สารเสพติดโดยใช้มัสยิดเป็นศูนย์กลาง 3) ทดลองใช้รูปแบบการป้องกันการใช้สารเสพติด 4) ประเมินผลกระทบและการเปลี่ยนแปลงของชุมชนหลังการทดลองใช้ เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามเชิงโครงสร้างและแนวคำถามปลายเปิด วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติความถี่และร้อยละ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการศึกษาพบว่า รูปแบบการป้องกันการใช้สารเสพติดโดยใช้มัสยิดเป็นศูนย์กลางประกอบด้วย 1) การสร้างการเรียนรู้ใหม่จากต้นแบบที่ดี 2) การสร้างสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อการป้องกันการใช้สารเสพติด 3) การสร้างความตระหนักต่อหน้าที่การเป็นมุสลิมที่ดีและพิษภัยของสารเสพติด 4) การส่งเสริมให้ผู้ใช้สารเสพติดเข้าสู่การบำบัดรักษา หลังจากดำเนินการพบว่าสมาชิกในชุมชนมีทัศนคติต่อผู้ใช้สารเสพติดเชิงบวกเพิ่มขึ้น เยาวชนกลุ่มเสี่ยงมีพฤติกรรมการป้องกันการใช้สารเสพติดดีขึ้นผู้ใช้สารเสพติดระดับที่ไม่รุนแรงสามารถลดหรือเลิกใช้สารเสพติด แต่ไม่พบการเปลี่ยนแปลงของพฤติกรรมการป้องกันการใช้สารเสพติดในผู้ใช้สารเสพติดที่มีการเสพติดระดับปานกลางและรุนแรง
เอกสารอ้างอิง
high school students in southern Thailand: Trends over 3 years (2002-2004). Drug and Alcohol Dependence, 86, 167-174.
Binlateh, W & Thongchuaw, C. (2010). The process of sustaining Muslim identity and strong community building: The case study of Ban Nua Mosque Community. Al-Nur, 5(9), 55-66,
Heckman, C.J., Dykstra, J.L & Collins, B.N. (2011). Substance-Related Knowledge, Attitude, and Behavior
among College Students: Opportunities for Health Education. Health Education Journal, 70(4), 383-399.
Jeharsae, R., et al. (2017). Prevalence of illegal substance use, participation in drug prevention of illegal substance use program among Muslims in the southernmost provinces. Academic Services Journal, Prince of Songkla University, 28(2), 195-207.
Kaewnawee, J., Kalampakorn, S., Nilmanat, K., & Kankaew, P. (2014). The development of smoke free community model in Khokpho district, Pattani province: A participatory action research. Thai Journal of Nursing, 63(1), 6-14.
Livington, J., Milne, T., Fang, M.L., & Amari, E. (2012). The effectiveness of interventions for reducing stigma related to substance use disorders: a systematic review. Addiction, 107(1), 39-50.
Nakprasit, K. (2014). The participation of citizen in Lopburi municipality, Lobburi Province toward preventing and solving drug problems. Master thesis of of Public Administration Program in Public Administration. Rangsit University: Bangkok. (in Thai).
Ocharot, T, Sathitanant, S & Singhalert, R. (2011). A Model of the protection and solution for drug problems by participatory action research: A case study of Khambong sub-District municipality, Huaypheung district, Kalasin province. Rajabhat Maha Sarakham University Journal, 5(2), 73-85.
Pilun, J. (2014). Participatory development of the people in protection for drug problems model: A case study Honghee village, Yangtarad sub-district, Yangtarad district, Kalasin province. Journal of Humanities and Social Sciences, 10, 211-220.
Pookaew, P. (2013). Participation of public in solving drug problems in Pluang sub-district municipality, Khao Khitchakut district, Chanthaburi province. Master thesis of Public Administration Program in Public Administration. Chonburi: Burapha University. (in Thai).
Rashid, R.A., Kamali,K., Habil, M.H., Shaharom, M.H., Seghatoleslam, T. & Looyeh, M.Y. (2014). A mosque-based
methadone maintenance treatment strategy: implementation and pilot results. International Journal of Drug Policy, 25(6), 1071-1075.
Sanwang, N. (2015). Annual report: Pattani 2015. Pattani: Pattani Provincial Office. (in Thai)
Siamthong, S. (2011). The participation of people in preventing and solving drug problems in Kosamphinakorn district, Kamphaengphet province. Journal of Cultural Approach, 12(22), 46-53.
Thangrattana, M.K, Pathumcharoenwattana, w & Ninlamot, w. (2014). A Non-formal Education Program to Enhance Drug Abuse Resilience Quotient of Youth At-risk of Drug Relapse: The Approaching of the Transformative Learning Theory and the Cognitive Behavioral Modification Concept. Procedia Social and Behavioral Sciences, 152(7), 916-924.
