ผลของการพยาบาลโดยใช้ทฤษฎีของนิวแมนต่อปริมาณยาแก้ปวด ยานอนหลับ และภาวะถอนยาในผู้ป่วยเด็กวิกฤตที่ใช้เครื่องช่วยหายใจ โรงพยาบาลสงขลานครินทร์

บทคัดย่อ

ความเป็นมาและวัตถุประสงค์ หออภิบาลผู้ป่วยเด็กโรงพยาบาลสงขลานครินทร์ มีผู้ป่วยเด็กวิกฤตที่ใช้เครื่องช่วยหายใจ ได้รับยาแก้ปวดและยานอนหลับต่อเนื่องเป็นเวลานาน ทำให้เกิดความเสี่ยงต่อภาวะถอนยาได้สูง การค้นหาแนวทางเพื่อลดปริมาณยาแก้ปวดและยานอนหลับ จะช่วยลดความรุนแรงและลดการเกิดภาวะถอนยาได้ การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบปริมาณยาแก้ปวดและยานอนหลับ เปรียบเทียบการเกิดภาวะถอนยาระหว่างผู้ป่วยเด็กวิกฤตที่ใช้เครื่องช่วยหายใจที่ได้รับการพยาบาลโดยใช้ทฤษฎีของ Neuman กับกลุ่มที่ได้รับการพยาบาลตามปกติ

วิธีการวิจัย การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบกึ่งทดลอง (Quasi-experimental study) ศึกษาในผู้ป่วยเด็กวิกฤตอายุ 1 เดือน - 15 ปี ที่ใช้เครื่องช่วยหายใจที่ได้รับยากลุ่ม opioid และ benzodiazepine จำนวน 64 ราย แบ่งเป็นกลุ่มควบคุม 32 ราย และกลุ่มทดลอง 32 ราย เก็บข้อมูลทีละกลุ่ม โดยเก็บในกลุ่มควบคุมก่อน เครื่องมือการวิจัยประกอบด้วย 1) เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบบันทึกข้อมูลส่วนบุคคลของผู้ป่วยเด็ก แบบบันทึกปริมาณยาแก้ปวดและยานอนหลับ และแบบประเมินอาการถอนยาโดยใช้ Withdrawal Assessment Tools (WAT-I) 2) เครื่องมือที่ใช้ในการดำเนินการทดลองคือ โปรแกรมการพยาบาลโดยใช้ทฤษฎีของ Neuman ประกอบด้วย การส่งเสริมการนอนหลับการสัมผัสและพูดคุยกับผู้ป่วยเด็กวิกฤตที่กระทำโดยบิดามารดาหรือผู้ดูแล วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา, ไคสแควร์, วิลคอกซัน, และฟิชเชอร์

ผลการวิจัย กลุ่มทดลองที่ได้รับการพยาบาลโดยใช้ทฤษฎีของ Neuman กับกลุ่มควบคุมที่ได้รับการพยาบาลตามปกติ มีปริมาณยานอนหลับ ยาแก้ปวด และการเกิดภาวะถอนยาไม่แตกต่างกัน (p>.05) แต่เมื่อเปรียบเทียบปริมาณยาที่ได้รับทั้งหมดพบว่า กลุ่มทดลองสามารถลดปริมาณการใช้ยาแก้ปวดชนิด Fentanyl ได้ดีกว่ากลุ่มควบคุม (p<.05)

สรุปและข้อเสนอแนะ ผลของการพยาบาลโดยใช้ทฤษฎีของนิวแมนยังไม่สามารถลดปริมาณเฉลี่ยของยาแก้ปวด ยานอนหลับ รวมถึงการเกิดภาวะถอนยาได้ แต่พบว่าเมื่อเปรียบเทียบปริมาณยาที่ได้รับทั้งหมด สามารถลดปริมาณการใช้ยาแก้ปวดชนิด Fentanyl ได้ และค่าคะแนนเฉลี่ยของภาวะถอนยาอยู่ในระดับต่ำ อย่างไรก็ตามควรมีการพัฒนาโปรแกรมที่ใช้แนวคิดทฤษฎีของนิวแมนในการพยาบาลผู้ป่วยเด็กกลุ่มนี้เพื่อให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น