การศึกษาเกณฑ์การออกแบบเครื่องเรือนใช้ในห้องนอนสำหรับผู้พิการทางการเคลื่อนไหวผู้ใช้เก้าอี้ล้อเข็น

Main Article Content

สมบัติ ต่อวัฒนชัย
ทองพูล ทาสีเพชร
ยิ่งยง รุ่งฟ้า

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่องการศึกษาเกณฑ์ในการออกแบบเครื่องเรือนใช้ในห้องนอนสำหรับผู้พิการทางการเคลื่อนไหวผู้ใช้เก้าอี้ล้อเข็น มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการใช้งาน กิจกรรม และข้อจำกัดในการใช้เครื่องเรือนภายในห้องนอนของผู้พิการทางการเคลื่อนไหวที่ใช้เก้าอี้ล้อเข็น เพื่อนำผลที่ได้ไปใช้ในการวิเคราะห์ปัญหาและเสนอแนะแนวทางการออกแบบเครื่องเรือนที่เหมาะสม การวิจัยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงจากผู้ใช้เก้าอี้ล้อเข็น 2 กลุ่ม ได้แก่ ผู้พิการตั้งแต่เอวลงมาและตั้งแต่อกลงมา กลุ่มละ 10 คน รวม 20 คน จากศูนย์สิรินธรเพื่อการฟื้นฟูสมรรถภาพทางการแพทย์แห่งชาติ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วยแบบสังเกตพฤติกรรม แบบสัมภาษณ์เชิงลึก และแบบบันทึกการวัดสัดส่วนพื้นที่และการเข้าถึงเครื่องเรือน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการสังเกต การสัมภาษณ์ และการวัดพื้นที่ และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า การออกแบบเครื่องเรือนในห้องนอนควรคำนึงถึงขนาดและพื้นที่การเข้าถึงในการใช้งาน โดยเฉพาะตู้เสื้อผ้า โต๊ะแต่งตัว โต๊ะทำงาน และเตียงนอน กลุ่มผู้พิการตั้งแต่เอวลงมาต้องการพื้นที่ประมาณ 2.15 x 1.95 ตารางเมตร ขณะที่กลุ่มผู้พิการตั้งแต่อกลงมาต้องการพื้นที่ประมาณ 2.00 x 1.90 ตารางเมตร ทั้งนี้ ควรออกแบบบานเปิด–ปิดและลิ้นชักเป็นแบบบานเลื่อนเพื่อเพิ่มความสะดวกในการใช้งาน ข้อเสนอแนะควรนำเกณฑ์ที่ได้ไปประยุกต์ใช้ในการออกแบบเครื่องเรือนและการจัดผังห้องนอน รวมถึงพัฒนาเครื่องเรือนที่สามารถปรับเปลี่ยนรูปแบบให้เหมาะสมกับระดับความพิการที่แตกต่างกัน ตลอดจนควรขยายกลุ่มตัวอย่างและพัฒนาเครื่องมือการวิจัยให้ครอบคลุมมิติด้านสรีรศาสตร์และความปลอดภัยมากยิ่งขึ้น เพื่อให้ได้แนวทางการออกแบบที่เหมาะสมและสามารถนำไปใช้ได้จริง

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ต่อวัฒนชัย ส. . ., ทาสีเพชร ท. ., & รุ่งฟ้า ย. . (2025). การศึกษาเกณฑ์การออกแบบเครื่องเรือนใช้ในห้องนอนสำหรับผู้พิการทางการเคลื่อนไหวผู้ใช้เก้าอี้ล้อเข็น. วารสารวิจัย มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก, 18(2), 44–59. https://doi.org/10.63271/rmuttorj.v18i2.267066
ประเภทบทความ
บทความวิจัย
ประวัติผู้แต่ง

สมบัติ ต่อวัฒนชัย, คณะวิศวกรรมศาสตร์และสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก

สาขาวิชาสถาปัตยกรรมภายใน คณะวิศวกรรมศาสตร์และสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก ประเทศไทย

ทองพูล ทาสีเพชร, คณะวิศวกรรมศาสตร์และสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก

สาขาวิชาวิศวกรรมก่อสร้าง คณะวิศวกรรมศาสตร์และสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก ประเทศไทย

ยิ่งยง รุ่งฟ้า, คณะวิศวกรรมศาสตร์และสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก

สาขาวิชาเทคโนโลยีการออกแบบผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม คณะวิศวกรรมศาสตร์และสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก ประเทศไทย

เอกสารอ้างอิง

Abbott, S., & McConkey, R. (2006). The barriers to social inclusion as perceived by people with intellectual disabilities. Journal of Intellectual Disabilities, 10(3), 275–287. https://doi.org/10.1177/1744629506065107

Alexander, N. B., Koester, D. J., & Grunawalt, J. A. (1996). Chair design affects sit-to-stand. Journal of the American Geriatrics Society, 44(4), 356–362. https://doi.org/10.1111/j.1532-5415.1996.tb06395.x

Bailey, R. L., & Angell, M. E. (2005). Service learning in speech-language pathology: Stakeholders’ perceptions of a school-based feeding improvement project. Contemporary Issues in Communication Science and Disorders, 32(Fall), 126–133. https://doi.org/10.1044/cicsd_32_F_126

Burns, T. J., Batavia, A. I., Smith, Q. W., & DeJong, G. (1990). The primary healthcare needs of physically disabled individuals: What are the research and service priorities? Archives of Physical Medicine and Rehabilitation, 71(2), 138–143. https://doi.org/10.1016/0003-9993(90)90033-M

Department of Empowerment of Persons with Disabilities. (2022). Guidelines for environmental design for persons with disabilities and the elderly. Ministry of Social Development and Human Security.

Glaser, B. G., & Strauss, A. L. (1967). The discovery of grounded theory: Strategies for qualitative research. Aldine.

Natarajan, S., Govindarajan, M., & Kumar, B. (2014). Fundamentals of packaging technology (2nd ed.). PHI Learning.

National Statistical Office. (2021). Statistical report on persons with disabilities in Thailand, 2021. Ministry of Digital Economy and Society.

Panero, J., & Zelnik, M. (1979). Human dimension and interior space. Watson-Guptill.

Persons with Disabilities Empowerment Act, B.E. 2550. (2007), Royal Gazette, 124(61a), 8–34. [in Thai]

Pheasant, S. (2003). Bodyspace: Anthropometry, ergonomics and the design of work (3rd ed.). Taylor & Francis. https://doi.org/10.1201/9780203483764

Praisin, A., Wannakayont, A., & Ruangreung, L. (2020). Housing design for elderly and mobility disable based on universal design concept. Journal of MCU Nakhondhat, 7(11), 298–313. [in Thai]

Shenkman, M. H. (1996). The strategic heart: Using the new science to lead growing organizations. Bloomsbury Publishing USA.

Steinfeld, E., & Maisel, J. (2012). Universal design: Creating inclusive environments. John Wiley & Sons.

Story, M. F., Mueller, J. L., & Mace, R. L. (1998). The universal design file: Designing for people of all ages and abilities. Center for Universal Design, North Carolina State University.

United Nations. (2006). Convention on the Rights of Persons with Disabilities (CRPD). United Nations.

World Health Organization. (2011). World report on disability. WHO Press.