ผลของการพัฒนารูปแบบการฟื้นฟูสมรรถภาพต่อเนื่องในผู้ป่วยกลุ่มโรคหลอดเลือดสมอง อำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร

บทคัดย่อ

ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองมักประสบปัญหาความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันและคุณภาพชีวิตลดลง ส่งผลต่อทั้งผู้ป่วยและผู้ดูแล การพัฒนาและประเมินประสิทธิภาพของโปรแกรมฟื้นฟูสมรรถภาพจึงมีความจำเป็น เพื่อยกระดับการดำรงชีวิตและคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยอย่างเหมาะสม งานวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เปรียบเทียบระดับความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวัน คุณภาพชีวิต ค่าอรรถประโยชน์ด้านสุขภาพของกลุ่มผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง ก่อนและหลังโปรแกรมฟื้นฟูสมรรถภาพ 2) เพื่อประเมินความพึงพอใจของกลุ่มผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองและกลุ่มผู้ดูแลต่อการพัฒนารูปแบบการฟื้นฟูสมรรถภาพในผู้ป่วยกลุ่มโรคหลอดเลือดสมอง โดยการศึกษาครั้งนี้เป็น การวิจัยกึ่งทดลอง แบบกลุ่มเดียววัดก่อน–หลัง (one-group pretest-posttest design) กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง 50 คน คัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง เก็บข้อมูลระหว่างเดือนมีนาคม–กันยายน 2568 เครื่องมือที่ใช้ได้แก่ แบบประเมิน Barthel ADL Index (BI), แบบสอบถาม EQ-5D-5L และแบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนาและสถิติ Paired t-test ผลการศึกษาพบว่า ก่อนเข้าร่วมโปรแกรม ผู้ป่วยมีคะแนน BI เฉลี่ย 8.02±5.06 คะแนน และเพิ่มขึ้นเป็น 15.74±4.60 คะแนน หลังเข้าร่วมโปรแกรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.001) ค่าอรรถประโยชน์จาก EQ-5D-5L เพิ่มจาก 0.20±0.29 เป็น 0.63±0.29 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.001) ขณะที่ผู้ป่วยและผู้ดูแลมีความพึงพอใจในระดับสูง (47.51±2.66 และ 47.14±2.96 คะแนน ตามลำดับ) สรุปผลการศึกษา พบว่ารูปแบบการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองมีประสิทธิภาพในการเสริมสร้างความสามารถในการใช้ชีวิตประจำวันและยกระดับคุณภาพชีวิตผู้ป่วย รวมทั้งสร้างความพึงพอใจแก่ผู้ป่วยและผู้ดูแล ดังนั้นควรมีการส่งเสริมให้นำโปรแกรมนี้ไปประยุกต์ใช้ในสถานพยาบาลอย่างต่อเนื่องเพื่อสนับสนุนการฟื้นฟูสมรรถภาพและยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยในระยะยาว