ผลของ IBA ต่อการสร้างหน่อและการเจริญเติบโตของกล้วยหอมทองที่ขยายพันธุ์โดยวิธีผ่าเหง้า

Main Article Content

พรชัย หาระโคตร
ปริญญา พลจันทร์
ธัญพิสิษฐ์ พวงจิก

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ


การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของ indole-3-butyric acid (IBA) ต่อการออกราก การสร้างหน่อ และการเจริญเติบโตของกล้วยหอมทองที่ได้จากการผ่าเหง้า ณ แปลงทดลอง สาขาวิชาเทคโนโลยีการ เกษตร มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต วางแผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ มี 4 ซ้ำ ประกอบด้วย 6 ทรีทเมนต์ ได้แก่ IBA ความเข้มข้น 500, 1,000, 1,500, 2,000 และ 2,500 ppm เปรียบเทียบกับการไม่เติม IBA (control) พบว่าทุกทรีทเมนต์มีอัตราการรอดตายของหน่อกล้วยไม่แตกต่างกันทางสถิติ (100 %) อย่างไรก็ตาม ระยะเวลาเฉลี่ยในการแทงหน่อ ความยาวราก ความสูงและเส้นผ่านศูนย์กลางของหน่อ และจำนวนใบแตกต่างกันทางสถิติ ซึ่งชุดทดลองควบคุมทำให้หน่อกล้วยหอมทองมีระยะเวลาเฉลี่ยในการแทงหน่อเร็วดีที่สุด (23.36 วัน) เมื่อเปรียบเทียบกับการใช้ IBA ที่ความเข้มข้นต่าง ๆ การใช้ IBA ความเข้มข้น 1,000 ppm ส่งผลให้หน่อกล้วยหอมทองมีความยาวราก (14.50 ซม.) เส้นผ่านศูนย์กลางของหน่อ (1.78 ซม.) และจำนวนใบสูงสุด (3.5 ใบ/หน่อ) ในขณะที่ระยะเวลาเฉลี่ยในการแทงหน่อไม่แตกต่างทางสถิติกับชุดทดลองควบคุม (28.54 วัน) นอกจากนี้การใช้ IBA ที่ระดับความเข้มข้นสูงมีแนวโน้มทำให้การแทงหน่อและความสูงของหน่อกล้วยหอมทองลดลง ดังนั้นการใช้ IBA ความเข้มข้น 1,000 ppm เหมาะสำหรับการขยายพันธุ์กล้วยหอมทองด้วยวิธีผ่าเหง้ามากที่สุด 


คำสำคัญ : กล้วยหอมทอง; การขยายพันธุ์; สารควบคุมการเจริญเติบโต; indole-3-butyric acid

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
หาระโคตร พ., พลจันทร์ ป., & พวงจิก ธ. (2019). ผลของ IBA ต่อการสร้างหน่อและการเจริญเติบโตของกล้วยหอมทองที่ขยายพันธุ์โดยวิธีผ่าเหง้า. Thai Journal of Science and Technology, 8(4), 367–376. https://doi.org/10.14456/tjst.2019.44
ประเภทบทความ
วิทยาศาสตร์ชีวภาพ
ประวัติผู้แต่ง

พรชัย หาระโคตร

สาขาวิชาเทคโนโลยีการเกษตร คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต ตำบลคลองหนึ่ง อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี 12120

ปริญญา พลจันทร์

สาขาวิชาเทคโนโลยีการเกษตร คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต ตำบลคลองหนึ่ง อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี 12120

ธัญพิสิษฐ์ พวงจิก

สาขาวิชาเทคโนโลยีการเกษตร คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต ตำบลคลองหนึ่ง อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี 12120

เอกสารอ้างอิง

เจนจิรา ชุมภูคำ, พรรณวิภา อรุณจิตต์ และอารยา อาจเจริญ เทียนหอม, 2557, ผลของ IBA และ NAA ต่อการเกิดรากและการแตกยอดในกิ่งปักชำหม่อนพันธุ์เชียงใหม่ 60, แก่นเกษตร 42: 162-167.
ณัฐพงค์ จันจุฬา, ธัญญะ เตชะศีลพิทักษ์ และอนันต์ พิริยะภัทรกิจ, 2560, อิทธิพลของสารในกลุ่มออกซินต่อการเกิดรากและเจริญเติบโตของมันเทศประดับ, Thai J. Sci. Technol. 6: 53-59.
ธัญพิสิษฐ์ พวงจิก และสุทธินันท์ ธงศรี, 2552, ผลของสาร IBA ต่อการขยายพันธุ์ไผ่เลี้ยงด้วยวิธีการตอน, ว.การจัดการป่าไม้ 3: 67-74.
นพดล จรัสสัมฤทธิ์, 2537, ฮอร์โมนพืชและสารควบคุมการเจริญเติบโตของพืช, พิมพ์ครั้งที่ 1, สำนักพิมพ์รั้วเขียว, กรุงเทพฯ,
ปณิดา กันถาด, 2554, การวิจัยศึกษาการผลิตต้นกล้ากล้วยหอมทองปลอดโรคจากการผ่าหน่อ, รายงานวิจัย, ศูนย์คลินิกเทคโนโลยีมหาวิทยาลัยแม่โจ้-ชุมพร, ชุมพร.
พัชรี สิริตระกูลศักดิ์, ตรีญาภรณ์ ใจเที่ยง และสกุลกานต์ สิมลา, 2560, ผลของฮอร์โมน IBA ต่อการเจริญเติบโตและผลผลิตของยอดชำดาวเรือง, น. 535-541, ใน การประชุมวิชาการมหาวิทยาลัยมหาสารคามวิจัย ครั้งที่ 13, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, มหาสารคาม.
พัชรียา บุญกอแก้ว, 2551, การใช้สารควบคุมการเจริญเติบโตในการผลิตไม้ดอกไม้ประดับ, พิมพ์ครั้งที่ 1, โรงพิมพ์ เอช เอ็น กรุ๊ป จำกัด, กรุงเทพฯ,
พีรเดช ทองอำไพ, 2529, ฮอร์โมนพืชและสารสังเคราะห์ : แนวทางการใช้ประโยชน์ในประเทศไทย, พิมพ์ครั้งที่ 1, ไดนามิคการพิมพ์, กรุงเทพฯ.
พีรเดช ทองอำไพ, 2537, ฮอร์โมนพืชและสารสังเคราะห์ : แนวทางการใช้ประโยชน์ในประเทศไทย, พิมพ์ครั้งที่ 4, วิชัยการพิมพ์, กรุงเทพฯ.
มนตรี ธนสมบัติ, เจษฎา ศิวบุรินทมิตร, พงศ์การ พงศ์พัฒนะนุกุล, กฤษณา กฤษณพุกต และเสริมศิริ จันทร์เปรม, 2556, การใช้ NAA และ IBA เพื่อส่งเสริมการออกรากของกิ่งปักชำนางแย้ม, ว.เกษตรพระจอมเกล้า 31: 17-25.
ศูนย์ส่งเสริมและพัฒนาอาชีพการเกษตรจังหวัดระยอง, 2553, การขยายพันธุ์กล้วยน้ำว้าโดยวิธีการผ่าหน่อ, สํานักส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 3 จังหวัดระยอง กรมส่งเสริมการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์, ระยอง.
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร, 2559, สารสนเทศเศรษฐกิจการเกษตรรายสินค้า, เอกสารสถิติการเกษตรเลขที่ 402, กระทรวงเกษตรและสหกรณ์, กรุงเทพฯ.
อภิชาติ ศรีสอาด และจันทรา อู่สุวรรณ, 2556, คู่มือการเพาะปลูกกล้วยเศรษฐกิจเงินล้าน, พิมพ์ครั้งที่ 1, นาคา อินเตอร์มีเดีย, กรุงเทพฯ.
อภิพรรณ พุกภักดี, ไสว พงษ์เก่า และวิจารณ์ วิชชุกิจ, 2529, เอกสารคำสอน วิชา พร.451 สรีรวิทยาของการผลิตพืช, ภาควิชาพืชไร่นา, มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตบางเขน, กรุงเทพฯ.
ISTA, 2007, ISTA Method Validation for Seed Testing, International Seed Testing Association, Switzerland.
Jiang, Z., Li, J. and Qu, L.J., 2017, Auxins, pp. 39-76, In Li, J., Li, C. and Smith, S. (Eds.), Hormone Metabolism and Signaling in Plants, Academic Press, Massachusetts.
Muday, G.K., Rahman, A. and Binder, B.M., 2012, Auxin and ethylene: Collaborators or competitors?, Trends Plant Sci. 17: 181-195.
Russell, R.S., 1977, Plant Root Systems: Their Function and Interaction with The Soil, McGraw-Hill Book Company (UK), Ltd., London.
Veloccia, A., Fattorini, F., Della, R.A., Sofo, S., D’Angel, C., Betti, C. and Altamura, M.M., 2016, Ethylene and auxin interaction in the control of adventitious rooting in Arabidopsis thaliana, J. Exp. Bot. 67: 6445-6458.