การยอมรับการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ของเกษตรกรในการผลิตเงาะทองผาภูมิ จังหวัดกาญจนบุรี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ความเป็นมาและวัตถุประสงค์: การใช้ปุ๋ยเคมีอย่างต่อเนื่องส่งผลกระทบต่อความสมดุลของระบบนิเวศในดิน นำไปสู่การเสื่อมโทรมของดินและการเกษตรที่ไม่ยั่งยืน งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาลักษณะส่วนบุคคล เศรษฐกิจ และสังคมของเกษตรกรผู้ปลูกเงาะในอำเภอทองผาภูมิ จังหวัดกาญจนบุรี ประเมินระดับความรู้และการยอมรับการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ และวิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลต่อการยอมรับดังกล่าว
วิธีดำเนินการวิจัย: ใช้แบบสอบถามเก็บข้อมูลจากเกษตรกรจำนวน 146 ราย วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา (ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าต่ำสุด และค่าสูงสุด) และสถิติเชิงอนุมาน (t-test และ F-test) ที่ระดับนัยสำคัญ 0.01
ผลการวิจัย: เกษตรกรส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง มีอายุเฉลี่ย 61.29 ปี และมีประสบการณ์ปลูกเงาะมากกว่า 30 ปี แม้ปัจจุบันยังใช้ปุ๋ยเคมีเป็นหลัก แต่เกือบครึ่งหนึ่งเคยได้รับการอบรมหรือคำแนะนำเกี่ยวกับปุ๋ยอินทรีย์ เกษตรกรมีระดับความรู้และการยอมรับการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ในระดับสูง (ค่าเฉลี่ย = 3.60) โดยพบว่า สถานภาพสมรสเป็นเพียงปัจจัยเดียวที่มีผลอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติต่อการยอมรับ (P < 0.01) โดยผู้ที่สมรสแล้วมีแนวโน้มยอมรับมากกว่า ซึ่งอาจเกิดจากความตระหนักถึงสุขภาพของครอบครัวและความยั่งยืนในการผลิต
สรุป: ควรส่งเสริมการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ในหมู่เกษตรกรเพื่อสนับสนุนการเกษตรที่ยั่งยืน โดยหน่วยงานภาครัฐควรจัดกิจกรรมส่งเสริม เช่น การจัดแปลงสาธิต การฝึกอบรม และการสนับสนุนเชิงนโยบาย เพื่อเพิ่มการยอมรับในพื้นที่เป้าหมายอย่างทองผาภูมิ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Anbangkhen, S. 2012. Promotion of Participatory Organic Fertilizer Use by Nong Luang Subdistrict Administrative Organization, Lan Krabue District, Kamphaeng Phet Province. MS Thesis, Chiang Mai University, Chiang Mai. (in Thai)
Cronbach, L.J. 1951. Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika. 16: 297–334. https://doi.org/10.1007/BF02310555.
Kanchanaburi Provincial Agriculture and Cooperatives Office. 2025. Basic information about Kanchanaburi province. Available Source: https://www.opsmoac.go.th/kanchanaburi-dwl-files-471091791210, March 31, 2025. (in Thai)
Kanchanaburi Provincial Agricultural Extension Office. 2024. Geographical Indication Registry. Available Source: https://kanchanaburi.doae.go.th/province/wp-content/uploads/2024/11/เงาะ-Gi.pdf, September 2, 2024. (in Thai)
Mahakun, W. and P. Wichittanawan. 2004. Organic farming. Proceedings of the Social Innovation College, Rangsit University, Bangkok. (in Thai)
Ministry of Commerce. 2024. Rambutan. Available Source: https://regional.moc.go.th/th/file/get/file/20240429f23bfe1210f217fa61d4a91d87268cc5094354.pdf, August 9, 2024. (in Thai)
Ng, S.K. and S. Thamboo. 1967. Nutrient removal studies on Malaysian fruits: Durian and rambutan. Malays. Agric. J. 46: 164–183.
Niyamangkul, S. 2013. Research Methods in Social Science and Statistics Used. Book to You, Bangkok, Thailand. (in Thai)
Office of Agricultural Economics. 2025. Quantity and price of fruits and products exported 2023–2025. Available Source: https://oae.go.th/uploads/files/2025/06/13/af30ed7f5e45b1ca.pdf, March 31, 2025. (in Thai)
Phonlachat, W. 2011. Factors Influencing the Acceptance of Organic Liquid Fertilizer Fermented with EM2 among Farmers in Mae Taeng District. Electronic Thesis Database, Chiang Mai University, Chiang Mai. (in Thai)
Sena, P. and B. Tiewnukoontham. 2013. The method of organic fertilizer using promotion in the rice field of Khok Mo agricultural group, Khok Mo sub-district, Thap Than district, Uthai Thani province. Journal of Graduate Studies in Northern Rajabhat Universities. 3(5): 125–136. (in Thai)
Sisang, S. 2001. Analysis of Problems and Guidelines for Developing Communication in Promoting and Developing Agriculture. Sukhothai Thammathirat Open University, Nonthaburi, Thailand. (in Thai)
Somsrisai, N. 2009. Organic Fertilizer Use by Farmers in Surat Thani Province. MS Thesis, Maejo University, Chiang Mai. (in Thai)
Sucharitturakarn, W. and J. Thanapanyarachwong. 2010. Factors Affecting the Acceptance of Organic Fertilizer Production and Use among Farmers in Hat Yai District, Songkhla Province. Faculty of Natural Resources, Department of Agricultural Development, Prince of Songkla University, Songkla, Thailand. (in Thai)
Thong Pha Phum District Agricultural Extension Office. 2024. Agricultural Household. Available Source: https://kanchanaburi.doae.go.th/thongphaphum/?page_id=27, August 16, 2024. (in Thai)
Tuybuengchim, S., R. Singhalert and S. Chuowarat. 2018. The promoting approach of using sustainable organic fertilizer in paddy field: The case of Khon Kaen province farmers. Chophayom. 29(1): 237–246. (in Thai)
Yamane, T. 1973. Statistics: An Introductory Analysis. 3rd edition. Harper and Row Publication, New York, USA.
