การพัฒนาศักยภาพอาสาสมัครพิทักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมหมู่บ้านในจังหวัดพัทลุง
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ (1) ศึกษาแนวทางการพัฒนาศักยภาพที่จำเป็นของอาสาสมัครพิทักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมหมู่บ้าน จังหวัดพัทลุง (2) สร้างหลักสูตรการพัฒนาศักยภาพของทสม.จังหวัดพัทลุงและ (3) ศึกษาประสิทธิภาพหลักสูตรการพัฒนาศักยภาพของทสม.จังหวัดพัทลุง โดยวิจัยแบบผสมผสานเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ มีขั้นตอนในการดำเนินการวิจัยดังนี้ (1) ศึกษาแนวทางการพัฒนาศักยภาพที่จำเป็นของทสม.จังหวัดพัทลุงโดยการสัมภาษณ์คณะกรรมการทสม. จังหวัดพัทลุง จำนวน 9 คน (2) นำผลการสัมภาษณ์มาสร้างหลักสูตรการพัฒนาศักยภาพของทสม.จังหวัดพัทลุง (3) ศึกษาประสิทธิภาพหลักสูตรที่สร้างขึ้น เครื่องมือที่ใช้คือหลักสูตรการพัฒนาศักยภาพของทสม.จังหวัดพัทลุงและแบบทดสอบก่อน-หลัง กลุ่มตัวอย่าง คือ ทสม.จังหวัดพัทลุงที่เป็นสมาชิกใหม่ในปี พ.ศ. 2561 จำนวน 66 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมกลุ่มละ 33 คน ใช้วิธีสุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง สถิติที่ใช้วิเคราะห์ข้อมูล คือ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และทดสอบสมติฐานโดยใช้ t-test
ผลการวิจัยพบว่า แนวทางการพัฒนาศักยภาพที่จำเป็นของทสม.จังหวัดพัทลุง คือการอบรมให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับบทบาทหน้าที่ทสม. สถานการณ์สิ่งแวดล้อมจังหวัดพัทลุงในปัจจุบัน การนำขยะอินทรีย์มาใช้ประโยชน์และสร้างธนาคารน้ำ จากแนวทางดังกล่าวนำมาสร้างหลักสูตรการพัฒนาศักยภาพทสม. จังหวัดพัทลุงประกอบด้วย 4 กิจกรรม คือ (1) ความเป็นมาของเครือข่าย (2) สถานการณ์สิ่งแวดล้อมจังหวัดพัทลุงในปัจจุบัน (3) การนำขยะอินทรีย์มาใช้ประโยชน์ (4) สร้างธนาคารน้ำ โดยหลักสูตรที่สร้างขึ้นผ่านการตรวจสอบรูปแบบ สาระเนื้อหาและครอบคลุมเนื้อหาจากผู้เชี่ยวชาญ หลังจากนั้นนำหลักสูตรไปใช้ฝึกอบรมกับ ทสม. จังหวัดพัทลุง เพื่อหาประสิทธิภาพของหลักสูตร พบว่าทสม.ที่เข้าฝึกอบรมมีคะแนนความรู้สูงกว่าก่อนเข้าอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ความพึงพอใจของทสม.ที่เข้าร่วมอบรมหลักสูตรพัฒนาศักยภาพอาสาสมัครพิทักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมหมู่บ้านจังหวัดพัทลุงพบว่า โดยภาพรวมทสม.มีความพึงพอใจอยู่ระดับมาก
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ใน Journal of Vocational Education in Agriculture ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยหรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ใน Journal of Vocational Education in Agriculture ถือเป็นลิขสิทธิ์ของJournal of Vocational Education in Agriculture หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใดๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจาก Journal of Vocational Education in Agriculture ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย. (2559). ปัญหาสิ่งแวดล้อมระดับชาติโจทย์ใหญ่ ท้าทายพัฒนา. เข้าถึงได้จาก http://tdri.or.th/tdri-insight/2016-08-14/.
กรมป่าไม้.(2559). ข้อมูลสถิติกรมป่าไม้ปี 2559. กรุงเทพฯ: กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม.
กรมควบคุมมลพิษ.(2559). รายงานสถานการณ์ขยะมูลฝอยชุมชนในประเทศไทยปี พ.ศ.2559 กรุงเทพฯ: กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม.
กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม. (2560). คู่มือการฝึกอบรมหลักสูตร มาตรฐานอาสาสมัครพิทักษ์ทรัพยากรรมธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมหมู่บ้าน ทสม. กรุงเทพฯ: กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม.
อุษาวดี จันทรสนธิ และกัญจนา ลินทรัตนศิริกุล. (2556). การวิจัยเชิงทดลอง. นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
บุญเลี้ยง ทุมทอง. (2555). ระเบียบวิธีวิจัยทางหลักสูตรและการสอน. นครราชสีมา: โรงพิมพ์แหลมทอง.
ยุทธ ไกยวรรณ์. (2559). การวิจัยและพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
พรรณี ลีกิจวัฒนะ. (2555). วิธีการวิจัยทางการศึกษา. กรุงเทพฯ: สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง.
ธีระดา ภิญโญ. (2559). การสุ่มตัวอย่าง. เข้าถึงได้จาก www.teacher.ssru. ac.th/terada/pluginfile.
กนกรัตน์ นาวีการ. (2559). สิ่งแวดล้อมศึกษาเพื่อการจัดการขยะพื้นที่เกาะลิบง จังหวัดตรัง. (วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์).
ปรัชญา ศิริพงษ์อุทุมพร. (2557). การพัฒนารูปแบบเครือข่ายอาสาสมัครพิทักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมหมู่บ้าน (ทสม.) จังหวัดมหาสารคาม (วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม).
วิลาสินี ธนพิทักษ์ และคณะ. (2562). การจัดการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์เพื่อเรียนรู้นวัตกรรมฝายมีชีวิตจากภูมิปัญญาชุมชนตำบลเขาปู่ อำเภอศรีบรรพต จังหวัดพัทลุง (รายงานผลการวิจัย). กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการสนับสนุนการวิจัยแห่งชาติ.
อุกฤต ทีงาม และคณะ. (2559). การพัฒนากิจกรรมค่ายเยาวชนอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมโดยใช้กระบวนการสิ่งแวดล้อมศึกษา. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 10(4), 209-223.