ฤทธิ์ลดความวิตกกังวล ลดภาวะซึมเศร้า และเสริมความจำของสารสกัดใบขลู่ด้วยน้ำ ในหนูเมาส์เพศผู้

บทคัดย่อ

ความวิตกกังวล (anxiety), ภาวะซึมเศร้า (depression) และภาวะความจำเสื่อม (memory impairment) เป็นปัญหาทางสมองที่พบได้บ่อย ถึงแม้ว่าในปัจจุบันจะมียาหลายชนิดใช้รักษา แต่การใช้สมุนไพรถือเป็นอีกทางเลือกที่ได้รับความสนใจมากขึ้น โดยที่สมุนไพรบางชนิดมีงานวิจัยสนับสนุนว่าช่วยปรับสมดุลสารสื่อประสาทหรือมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ เนื่องจากใบขลู่ (Pluchea indica leaves) เป็นพืชที่นิยมบริโภคเป็นชาเพื่อสุขภาพและอุดมไปด้วยสารกลุ่มฟลาโวนอยด์ที่มีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระและปกป้องระบบประสาท งานวิจัยนี้จึงศึกษาสารสกัดด้วยน้ำจากใบขลู่ (Pluchea indica aqueous extract; PIE) โดยวิเคราะห์ปริมาณสารฟีนอลรวม (total phenolic content), ฟลาโวนอยด์ทั้งหมด (total flavonoid content), ฤทธิ์ต้านออกซิเดชัน (2,2-diphenyl-1-picrylhydrazyl assay) และศึกษาผลต่อความวิตกกังวล ภาวะซึมเศร้า และความจำในหนูเมาส์เพศผู้โดยทดสอบความวิตกกังวลด้วย elevated plus maze (EPM), ภาวะซึมเศร้าด้วย forced-swim test (FST) และความจำด้วย Morris water maze test (MWT) ผลการศึกษาพบว่า PIE มีปริมาณสารฟีนอลรวม 159.05 มิลลิกรัม gallic acid equivalent (GAE)/กรัมของ PIE, ปริมาณฟลาโวนอยด์ทั้งหมด 48.49 มิลลิกรัม quercetin equivalent (QE)/กรัมของ PIE และฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระโดย DPPH (2,2-diphenyl-1-picrylhydrazyl) assay มีค่า IC₅₀ เท่ากับ 34.50 ไมโครกรัม/มิลลิลิตร (ascorbic acid = 15.31 ไมโครกรัม/มิลลิลิตร) การป้อน PIE ในขนาด 50 และ 100 มิลลิกรัม/กิโลกรัมน้ำหนักตัว/วัน แก่หนูเม้าส์ สามารถคลายความวิตกกังวล ลดภาวะซึมเศร้า และเสริมความจำได้ จากผลการทดลองครั้งนี้เสนอแนะว่า ใบขลู่ซึ่งนิยมดื่มในรูปชาชง อาจมีประโยชน์ต่อสมอง โดยช่วยคลายความวิตกกังวล ลดภาวะซึมเศร้า และเสริมความจำได้ จึงน่าจะเป็นเครื่องดื่มอีกชนิดหนึ่งที่ช่วยส่งเสริมสุขภาพสมอง