การตั้งตำรับและประเมินผลิตภัณฑ์ขี้ผึ้งสมุนไพรที่มีส่วนประกอบของสารสกัดไพล

บทคัดย่อ

การนำสมุนไพรในท้องถิ่นมาบูรณาการกับการใช้นวัตกรรมและองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เพื่อให้เกิดผลิตภัณฑ์ที่มีอัตลักษณ์ของชุมชน ถือเป็นหนึ่งในการพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน ก่อให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชนทั้งในด้านการสร้างรายได้ การพึ่งตนเอง และความเข้มแข็งทางเศรษฐกิจของชุมชน การวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อตั้งตำรับและประเมินผลิตภัณฑ์ขี้ผึ้งสมุนไพรที่มีส่วนประกอบของสารสกัดไพล ซึ่งเป็นสมุนไพรที่พบได้ในท้องถิ่นนำมาตั้งตำรับยาต่อยอดจากภูมิปัญญาชาวบ้านดั้งเดิม จากนั้นทำการประเมินผลิตภัณฑ์ ได้แก่ การประเมินลักษณะทางกายภาพ ค่าความเป็นกรด - ด่าง ค่าความหนืด และวิเคราะห์สารออกฤทธิ์ในตำรับขี้ผึ้งสมุนไพรด้วยวิธี (Gas Chromatograph - Mass Spectrometry, GC/MS) ผลการวิจัยพบว่า ผลิตภัณฑ์ขี้ผึ้งสมุนไพรที่มีส่วนประกอบของสารสกัดไพลทั้ง 4 สูตรตำรับ มีผลการประเมินลักษณะทางกายภาพไม่แตกต่างกัน ค่าความเป็นกรด - ด่าง และค่าความหนืดของสูตรตำรับที่ 1 ที่ประกอบด้วยสารสกัดไพล ไขผึ้ง ปิโตรเลียมเจลลี่สีขาว ลาโนลิน ซิเทียริว แอลกอฮอล์ พิมเสน การบูร เมนทอล และน้ำมันระกำ ในอัตราส่วน 7.5%, 2.5%, 42.5%, 2.5%, 2.5%, 5%, 5%, 25% และ 7.5% ตามลำดับ มีค่าเหมาะสมมากที่สุด ส่วนผลการวิเคราะห์สารออกฤทธิ์ พบสาร Camphene และ beta-Pinene ซึ่งเป็นสารในกลุ่มเทอร์พีนอยด์ และโมโนเทอร์พีนที่มีฤทธิ์ต้านการอักเสบและสามารถลดปวดได้ จึงมีความเหมาะสมที่จะนำไปต่อยอดเป็นผลิตภัณฑ์เชิงพาณิชย์ต่อไปในอนาคต