ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระของสารสกัดครามและการทำนายการยับยั้ง เอนไซม์ไทโรซิเนสด้วยการจำลองการจับกันระหว่างโมเลกุล

บทคัดย่อ

ต้นครามสายพันธุ์ Indigofera tinctoria L. และ Indigofera suffruticosa นิยมใช้ย้อมผ้าเนื่องจากให้สีที่เข้มกว่าสายพันธุ์อื่น ต้นครามเป็นแหล่งของสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพหลายชนิด จึงถูกนำไปใช้ในผลิตภัณฑ์ทางเวชสำอาง และครีมบำรุงผิวอย่างแพร่หลาย งานวิจัยนี้มุ่งเน้นศึกษาฤทธิ์การต้านอนุมูลอิสระของสารสกัดจากต้นครามโดยใช้เอทานอลเป็นตัวทำละลาย และสารสกัดที่ได้นำไปวิเคราะห์องค์ประกอบด้วยเทคนิคแก๊สโครมาโทกราฟีและทำนายการยับยั้งเอนไซม์ไทโรซิเนสด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์โดยจำลองการจับกันระหว่างโมเลกุล ผลจากการทดลองพบว่า การบวนการสกัดสารสำคัญ (แบบแช่และแบบซอกเลตห์) และความเข้มข้นของตัวทำละลายเอทานอล (50, 70 และ 99.5 เปอร์เซ็นต์) ให้ผลการยับยั้งอนุมูลอิสระด้วยวิธีดีพีพีเอชไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ แต่เมื่อพิจารณาชิ้นส่วนตัวอย่างพบกว่าสารสกัดจากใบให้ค่าปริมาณการยับยั้งอนุมูลอิสระดีพีพีเอช เท่ากับ 50 เปอร์เซ็นต์ (ค่า IC50) ได้ต่ำกว่าตัวอย่างจากเมล็ด (0.11-0.13 และ 0.05-0.10 มิลลิกรัมต่อมิลลิลิตร ตามลำดับ) ตามลำดับ ในส่วนการวิเคราะห์ความสามารถในการรีดิวซ์เฟอร์ริกของสารต้านอนุมูลอิสระโดยสารสกัดครามสายพันธุ์ I. tinctoria ให้ค่า FRAP value ต่ำกว่าสารสกัดครามสายพันธุ์ I. Suffruticosa เท่ากับ 481.82 และ 565.46 มิลลิกรัมโทรล็อคต่อกรัมสารสกัด ตามลำดับ แต่เมื่อวิเคราะห์สารประกอบโพลีฟีนอลทั้งหมด พบว่าชิ้นส่วนใบให้ค่าสารประกอบโพลีฟีนอลทั้งหมดสูงกว่าเมล็ดทั้งสองสายพันธุ์ เท่ากับ 5.83-9.91 และ7.17-9.98 มิลลิกรัมกรดแกลลิคต่อกรัมตัวอย่างแห้ง ตามลำดับ เมื่อวิเคราะห์องค์ประกอบในสารสกัดโดยเทคนิคเทคนิคแก๊สโครมาโทกราฟี พบสารสำคัญ 65 ชนิด ประกอบด้วย สารสำคัญกลุ่มกรดไขมัน กลุ่มสารฟีนอลิก กลุ่มสารสเตียรอยด์ และสารให้สี และทำนายการจับกับเอนไซม์ไทโรซิเนสด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์ พบว่า Triacontane, Phytol, Stearic Acid, Oleic Acid และ Vitamin E สามารถเข้าจับเอนไซม์ไทโรซิเนสได้ดีกว่ากรดโคจิก (สารมาตรฐาน) ดังนั้น จึงสามารถสรุปได้ว่าสารสกัดจากต้นครามเป็นแหล่งของสารต้านอนุมูลอิสระที่สูงและมีแนวโน้มที่จะพัฒนาเพื่อเป็นเวชสำอางที่มีฤทธิ์ในการยับยั้งเอนไซม์ไทโรซิเนสซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้ผิวหมองคล้ำได้