การยอมรับการผลิตพืชสมุนไพรตามมาตรฐานทางการเกษตรที่ดีและเหมาะสมของเกษตรกรในอำเภอบางบาล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ลักษณะส่วนบุคคล เศรษฐกิจ และสังคมของเกษตรกร 2) ระดับการยอมรับการผลิตพืชสมุนไพรตามมาตรฐานทางการเกษตรที่ดีและเหมาะสม และ 3) ปัญหาในการผลิตพืชสมุนไพร กลุ่มตัวอย่าง คือ เกษตรกรผู้ผลิตพืชสมุนไพรตามมาตรฐานทางการเกษตรที่ดีและเหมาะสมในอำเภอบางบาล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา จำนวน 40 ราย เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม ระหว่างเดือนพฤศจิกายน ถึงเดือนธันวาคม พ.ศ. 2568 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพรรณนา ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า เกษตรกรส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง มีอายุเฉลี่ย 53 ปี มีสถานภาพสมรส ส่วนใหญ่จบการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ได้รับการศึกษาเฉลี่ย 8 - 9 ปี มีสมาชิกในครอบครัวเฉลี่ย 4 คน มีประสบการณ์ในการผลิตพืชสมุนไพร (GAP) เฉลี่ย 6 ปี มีรายได้จากการผลิตพืชสมุนไพร (GAP) เฉลี่ย 258,210 บาท/ปี และมีรายได้อื่น ๆ (ส่วนใหญ่เป็นงานรับจ้างทั่วไป) เฉลี่ย 62,885 บาท/ปี มีหนี้สินจากการเกษตรเฉลี่ย 60,265 บาท/ครัวเรือน มีผลผลิตพืชสมุนไพร (GAP) เฉลี่ย 1,550 กิโลกรัม/ปี มีขนาดพื้นที่ในการเพาะปลูกเฉลี่ย 4 ไร่ ส่วนใหญ่ใช้แรงงานในครัวเรือนเฉลี่ย 3 คน ในรอบปีที่ผ่านมามีการฝึกอบรมเกี่ยวกับมาตรฐานทางการเกษตรที่ดีและเหมาะสมเฉลี่ย 1 - 2 ครั้ง มีการติดต่อกับเจ้าหน้าที่เฉลี่ย 20 ครั้ง ได้รับความรู้และข่าวสารจากเจ้าหน้าที่ผ่านการติดต่อทางช่องทางออนไลน์เป็นหลัก และเกษตรกรมีการยอมรับการผลิตพืชสมุนไพรตามมาตรฐานทางการเกษตรที่ดีและเหมาะสม ภาพรวมอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย 4.42) เมื่อพิจารณารายด้านเรียงตามลำดับ ได้แก่ ด้านการส่งเสริมและข้อมูลข่าวสาร มีระดับการยอมรับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ย 4.67) รองลงมา คือ ด้านมาตรฐานทางการเกษตรที่ดีและเหมาะสม ด้านเทคโนโลยีทางการเกษตร และด้านการค้าและการตลาด (ค่าเฉลี่ย 4.54 4.25 และ 4.22 ตามลำดับ) ส่วนปัญหาในการผลิตพืชสมุนไพรตามมาตรฐานทางการเกษตรที่ดีและเหมาะสม ภาพรวมอยู่ในระดับน้อย (ค่าเฉลี่ย 2.44) เมื่อพิจารณารายด้านเรียงตามลำดับ ได้แก่ ปัญหาด้านเงินทุนมีระดับปัญหามากที่สุด (ค่าเฉลี่ย 3.10) รองลงมา คือ ปัญหาด้านทักษะของแรงงาน และปัญหาด้านการใช้เทคโนโลยีและเครื่องมือที่ทันสมัย (ค่าเฉลี่ย 3.00 และ 2.90 ตามลำดับ) สำหรับปัญหาด้านอื่น ๆ นั้น เกษตรกรพบปัญหาในระดับน้อยและน้อยที่สุด
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Bang Ban District Agricultural Office. 2025. General information of farmers in Bang Ban district for year 2024. Bang Ban District Agricultural Office, Phra Nakhon Si Ayutthaya. 68 p. [in Thai]
Best, J. W. 1977. Research in Education. 6th Edition. Prentice Hall, New Jersey. 399 p.
Buakaew, P. and C. Panpakdee. 2024. Socio-economic factors influencing good agricultural practices of herbal farmers in Buriram province. Journal of Agriculture 40(1): 101-111. [in Thai]
Department of Agriculture. 2020. Good agricultural practices for herbal plants (GAP-herbs). Ministry of Agriculture and Cooperatives, Bangkok. 113 p. [in Thai]
Inthavong, S., S. Kanjina, B. Limnirunkul and P. Seehanam. 2025. Factors affecting vegetable growers’ adoption of good agricultural practices in Pakxong district, Champasak province, Lao People’s Democratic Republic. Khon Kaen Agriculture Journal 53(3): 469-478. [in Thai]
Janthong, N. and P. Sakkatat. 2025. Factors affecting farmers’ adoption hydroponic vegetables production on good agricultural practices in Phra Nakhon Si Ayutthaya district, Phra Nakhon Si Ayutthaya province. Maejo Journal of Agricultural Production 7(2): 83-94. [in Thai]
Office of Agricultural Economics. 2021. The situation of herbal plants in Thailand in 2021. Ministry of Agriculture and Cooperatives, Bangkok. 85 p. [in Thai]
Somarsa, W., P. Sriboonruang and P. Tongdeelert. 2025. Adoption of precision agriculture systems smart farm (handysense) of Nam Dok Mai mango farmers, Bang Phli district, Samut Prakan province. King Mongkut’s Agricultural Journal 43(3): 410-417. [in Thai]
Suttichareon, S., S. Sutticharoen and P. Saensupha. 2025. The factors affecting the acceptance of good agricultural practices (GAP) for vegetable cultivation among farmers in Borabue district, Maha Sarakham province. Maejo Journal of Agricultural Production 7(1): 44-55. [in Thai]
Suwapech, M., P. Sriboonruang and S. Srisuwan. 2025. Extension for off-season longan production according to good agricultural practice for food crop of farmers in Pong Nam Ron district, Chanthaburi province. King Mongkut’s Agricultural Journal 43(2): 279-287. [in Thai]
Thawirat, P. 1997. Research methods in behavioral science and social sciences. 7th Edition. Srinakharinwirot University, Bangkok. 303 p. [in Thai]
