นโยบายการใช้ปัญญาประดิษฐ์
นโยบายการใช้ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) สำหรับวารสารวิทยาศาสตร์ลาดกระบัง
วารสารวิทยาศาสตร์ลาดกระบังตระหนักถึงขอบเขตในการใช้เครื่องมือ AI ได้แก่ Generative AI เทคโนโลยีที่ได้รับการสนับสนุนจาก AI (AI-assisted technologies) และเครื่องมืออัตโนมัติใด ๆ ซึ่งควรใช้เป็นเพียงเครื่องมือสนับสนุนการทำงาน ไม่นำมาทดแทนวิจารณญาณและความรับผิดชอบของมนุษย์ ตลอดจนการคำนึงถึงการรักษาความลับ ความถูกต้อง ตรวจสอบได้ และการกำกับดูแลโดยมนุษย์ ดังนั้นจึงได้กำหนดนโยบายการใช้ AI ไว้ดังต่อไปนี้
ผู้แต่ง
- ผู้แต่งสามารถใช้ AI เพื่อสนับสนุนการเตรียมต้นฉบับ เช่น การตรวจสอบภาษาและไวยากรณ์ การปรับโครงสร้างข้อความ การค้นหาและทบทวนวรรณกรรมที่เกี่ยวข้อง หรือการสร้างภาพประกอบเชิงอธิบาย
- ไม่อนุญาต ให้ผู้แต่งใช้ AI เพื่อสร้าง ปลอมแปลง หรือบิดเบือนข้อมูลและผลการวิจัย หรือสร้างภาพผลการทดลองหรือภาพถ่ายทางวิทยาศาสตร์
- ผู้แต่งต้องเปิดเผยการใช้ AI ทุกเครื่องมือ โดยระบุชื่อเครื่องมือและรุ่นหรือเวอร์ชัน (หากทราบ) วัตถุประสงค์และขอบเขต การใช้งาน พร้อมรายละเอียดเพิ่มเติมตามความเหมาะสมของลักษณะงาน หากใช้ AI เป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการวิจัย ต้องอธิบายวิธีการใช้ ในส่วนวิธีดำเนินการวิจัย (Methodology) อย่างเพียงพอต่อการตรวจสอบย้อนหลัง (Auditability) และการทำซ้าได้ (Reproducibility) ตามความเหมาะสม
- หากผู้แต่งใช้ AI ในการสร้างภาพประกอบเชิงแผนภูมิ (Diagram) และหากมีส่วนใดของภาพหรือภาพประกอบที่สร้างหรือแก้ไขด้วย AI ผู้แต่งต้องเปิดเผยการใช้งานในคำอธิบายภาพ (Figure caption) รวมถึงส่วนของการเปิดเผยการใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI declaration)
- ผู้แต่งต้องตรวจสอบความถูกต้องและความเหมาะสมของเนื้อหา ข้อมูล ผลการวิจัย และรายการอ้างอิงที่ได้จาก AI ก่อนนำมาใช้ ให้แก้ไขข้อผิดพลาดที่พบ และรับผิดชอบต่อเนื้อหาทั้งหมดของบทความที่เผยแพร่
- หากผู้แต่งไม่มีการใช้ AI ในการจัดทำต้นฉบับ หรือกระบวนการวิจัย ผู้แต่งต้องยืนยันการไม่ใช้ AI ตามข้อกำหนดของวารสาร
ผู้ประเมินบทความ
- ผู้ประเมินบทความอาจใช้ AI เพื่อสนับสนุนการจัดทำรายงานผลการประเมิน เช่น การปรับภาษา ไวยากรณ์และการจัดโครงสร้างข้อคิดเห็น โดยต้องตรวจสอบความถูกต้องและความเหมาะสม ก่อนนำผลลัพธ์จาก AI มาใช้
- ผู้ประเมินบทความต้องไม่ใช้ AI ทดแทนวิจารณญาณและการพิจารณาทางวิชาการของตนเอง หรือ มอบหมายให้ AI ประเมินต้นฉบับ และให้ข้อเสนอแนะแทนตน และต้องปฏิบัติตามข้อกำหนดด้านการรักษาความลับของวารสาร
- ผู้ประเมินบทความต้องรักษาความลับของต้นฉบับและข้อมูลในกระบวนการประเมิน ห้ามป้อนหรืออัปโหลดต้นฉบับทั้งหมดหรือ บางส่วนของภาพ ตาราง ข้อมูลเสริม หรือข้อมูลที่เป็นความลับจากกระบวนการประเมินเข้าสู่ระบบ AI สาธารณะ ไม่ว่าจะผ่านบัญชี ส่วนบุคคล บัญชีผู้ใช้ทั่วไป หรือบริการภายนอก
- ผู้ประเมินบทความต้องรับผิดชอบต่อข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะทั้งหมด ในรายงานผลการประเมินที่ส่งให้บรรณาธิการ
- ผู้ประเมินบทความต้องเปิดเผยการใช้ AI ในรายงานผลการประเมินหรือแจ้งให้บรรณาธิการวารสารทราบ ตามหลักเกณฑ์ ของวารสาร
กองบรรณาธิการและเจ้าหน้าที่วารสาร
กองบรรณาธิการและบุคลากรของวารสารวิทยาศาสตร์ลาดกระบัง สามารถใช้ AI ที่ผ่านการประเมินความเสี่ยงและได้รับอนุมัติจากหน่วยงาน เพื่อสนับสนุนงานธุรการและงานบรรณาธิการ เช่น การตรวจสอบความซ้ำซ้อนของข้อความในต้นฉบับ การสืบค้นและสำรวจวรรณกรรมทางวิชาการ การตรวจสอบภาษา ทั้งนี้ การใช้เครื่องมือดังกล่าวอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของบรรณาธิการและบุคลากรของวารสาร โดยมีการตรวจสอบความถูกต้องและความเหมาะสมของผลลัพธ์ก่อนนำไปใช้
การดำเนินการเมื่อไม่เปิดเผยการใช้ AI
วารสารวิทยาศาสตร์ลาดกระบังขอสงวนสิทธิ์ในการขอข้อมูลเพิ่มเติมจากผู้แต่งเพื่อยืนยันความถูกต้อง ความโปร่งใส และความรับผิดชอบในการใช้ AI เพื่อจัดเตรียมต้นฉบับบทความวิจัย หากผู้แต่งไม่เปิดเผยการใช้ AI ตามข้อกำหนด กองบรรณาธิการวารสารวิทยาศาสตร์ลาดกระบัง ขอสงวนสิทธิ์ในการพิจารณาให้แก้ไขต้นฉบับ หรือปฏิเสธรับต้นฉบับ ตามความเหมาะสมและตามดุลยพินิจของกองบรรณาธิการวารสาร และขอสงวนสิทธิ์ในการปรับปรุงนโยบายฉบับนี้ตามความเหมาะสม
นโยบายนี้มีผลบังคับใช้กับต้นฉบับบทความ ที่ส่งเข้าเพื่อรับการพิจารณาตีพิมพ์ตั้งแต่วันที่ 1 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569 เป็นต้นไป