การวิเคราะห์การเจริญเติบโตของงาดำสายพันธุ์ปรับปรุงใหม่ในจังหวัดนครพนม

Main Article Content

ภาณุพงศ์ ผลเจริญ
มุกดา คำพิลา
วิมลสิริ หลาบเงิน
นทีทิพย์ สวัสดิ์รักษา
อริยาภรณ์ พงษ์รัตน์
อนนท์ จันทร์เกตุ

บทคัดย่อ

งา (Sesamum indicum L.) เป็นพืชน้ำมันที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง และมีความต้องการบริโภคเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จึงเป็นพืชทางเลือกที่มีศักยภาพในการส่งเสริมให้เกษตรกรในจังหวัดนครพนมปลูกเพื่อเพิ่มรายได้ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินการเจริญเติบโตและผลผลิตของงาดำสายพันธุ์ปรับปรุงใหม่โดยคณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จำนวน 5 สายพันธุ์ ได้แก่ B15-1-3 B15-2-1 B17-2-4 B15-3-1 และ B15-3-3 เปรียบเทียบกับพันธุ์แนะนำ (อุบลราชธานี 3) โดยใช้แผนการทดลองแบบสุ่มในบล็อกสมบูรณ์ (RCBD) มี 3 ซ้ำ ที่มหาวิทยาลัยนครพนม ผลการศึกษาพบว่า สายพันธุ์ B15-2-1 และ B15-3-3 ให้ผลผลิตเมล็ดสูงที่สุด (652.87 และ 513.81 กก./ไร่ ตามลำดับ) สายพันธุ์ B15-2-1 มีอัตราการเจริญเติบโตของพืช (CGR) อัตราการเจริญเติบโตของใบ (LGR) อัตราการเจริญเติบโตของต้น (SGR) อัตราการเจริญเติบโตสัมพัทธ์ (RGR) ความคงทนของพื้นที่ใบ (LAD) และอัตราการสังเคราะห์สุทธิ (NAR) สูงในช่วง 40-60 วันหลังปลูก ส่วนสายพันธุ์ B15-3-3 มีการสะสมชีวมวลในช่วงปลายฤดูปลูกสูงที่สุด และยังพบว่าดัชนีพื้นที่ใบมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับผลผลิตเมล็ด ซึ่งแสดงให้เห็นถึงศักยภาพในการใช้เป็นลักษณะในการคัดเลือกพันธุ์ที่มีผลผลิตสูง นอกจากนี้ สายพันธุ์งาดำทั้งหมดมีอายุดอกบาน 50% และวันเก็บเกี่ยวไม่แตกต่างจากพันธุ์แนะนำ แสดงถึงความเหมาะสมในการนำไปใช้ในระบบการผลิตของเกษตรกร ผลการศึกษานี้แสดงให้เห็นว่าสายพันธุ์ B15-2-1 และ B15-3-3 มีศักยภาพสูงในการใช้เป็นพันธุ์ทางเลือกในจังหวัดนครพนม และสามารถเป็นสายพันธุ์งาทางเลือกให้เกษตรกรเพื่อตอบสนองความต้องการของอุตสาหกรรมในอนาคต

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ผลเจริญ ภ., คำพิลา ม., หลาบเงิน ว. ., สวัสดิ์รักษา น. ., พงษ์รัตน์ อ., & จันทร์เกตุ อ. (2026). การวิเคราะห์การเจริญเติบโตของงาดำสายพันธุ์ปรับปรุงใหม่ในจังหวัดนครพนม. วารสารแก่นเกษตร, 54(2), 485–498. สืบค้น จาก https://li01.tci-thaijo.org/index.php/agkasetkaj/article/view/268436
ประเภทบทความ
บทความวิจัย (research article)

เอกสารอ้างอิง

กรมวิชาการเกษตร. 2566. กรมวิชาการเกษตร ชงปลูกงาอินทรีย์และ GAP เสริมรายได้หลังนา. แหล่งข้อมูล: https://www.thailandplus.tv/archives/718257. ค้นเมื่อ 7 ตุลาคม 2568.

กรมส่งเสริมการเกษตร. 2563. สารสนเทศส่งเสริมการเกษตร: ข้อมูลการเพาะปลูกงา. แหล่งที่มา: https://esc.doae.go.th/wp-content/uploads/2015/02/nga2.pdf. ค้นเมื่อ 10 ตุลาคม 2568.

ถนอม ดาวงาม. 2532. งาละหุ่ง ถั่วพุ่ม. ศูนย์วิจัยพืชไร่อุบลราชธานี สถาบันวิจัยพืชไร่ กรมวิชาการเกษตร, อุบลราชธานี.

วีรณา สินสวัสดิ์, บุญเกื้อ ภูศรี, สมพงษ์ ชมภูนุกูลรัตน์ และพรพรรณ สุทธิแย้ม. 2534. การจัดลำดับการเจริญเติบโตและพัฒนาการของงา. หน้า 93-97. ใน: รายงานผลงานวิจัยประจาปี 2534. ศูนย์วิจัยพืชไร่อุบลราชธานี สถาบันวิจัยพืชไร่ กรมวิชาการเกษตร, อุบลราชธานี.

ศูนย์วิจัยอุบลราชธานี. 2541. ลักษณะทางสรีรวิทยากับอุทยานพันธุ์พันธุ์งา. หน้า 7-9. ใน: เอกสารวิชาการ สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 4. ศูนย์วิจัยพืชไร่อุบลราชธานี สถาบันวิจัยพืชไร่ กรมวิชาการเกษตร, อุบลราชธานี.

สำนักงานเกษตรจังหวัดนครพนม. 2567. บทความด้านการเกษตร 2567. กรมส่งเสริมการเกษตร. แหล่งข้อมูล: https://nakhonphanom.doae.go.th/province/. ค้นเมื่อ 26 พฤษภาคม 2568.

สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. 2567. สถิติการค้าสินค้าเกษตรไทยกับต่างประเทศ. ศูนย์สารสนเทศการเกษตร สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์, กรุงเทพฯ.

อริยาภรณ์ พงษ์รัตน์. 2556. งาการผลิต การปรับปรุงพันธุ์และการแปรรูป. คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี.

Akter, M., Q. A. Khaliq, M. R. Islam, and J. U. Ahmed. 2016. Photosynthesis, dry matter partitioning and yield variation in sesame genotypes. Bangladesh Agronomy Journal. 19: 19-28.

Analytical Software. 2013. Statistix version 10. Analytical Software, Tallahassee, FL, USA.

Ankad, G. M., J. Hiremath, R. T. Patil, H. J. Pramod, and H. V. Hegde. 2017. Evaluation of Kunapa jala and Pancha gavya on plant quality, physiology, biochemistry, yield and growth attributes—A case study of Withania somnifera Dun. Journal of Ayurveda and Integrative Medicine. 8: 247-251.

Behera, S., A. K. Padhiary, S. Rout, A. Nayak, D. K. Behera, and P. K. Nanda. 2017. Effect of plant growth regulators on morpho-physiological and yield parameters of some sesame (Sesamum indicum L.) cultivars. International Journal of Current Microbiology and Applied Sciences. 6: 1784-1809.

Bray, R. H., and L. T. Kurtz. 1945. Determination of total, organic and available forms of phosphorus in soils. Soil Science. 59: 39-45.

Bremner, J. M. 1965. Total nitrogen. P. 1149-1178. In: A.G. Norman. Methods of Soil Analysis: Part 2 Chemical and Microbiological Properties. Soil Science Society of America, Madison, WI, USA.

Chapman, H. D. 1965. Cation-exchange capacity. p. 891-901. In: A. G. Norman. Methods of Soil Analysis: Part 2 Chemical and Microbiological Properties. Soil Science Society of America, Madison, WI, USA.

Dalibalta S., A. F. Majdalawieh, and H. Manjikian. 2020. Health benefits of sesamin on cardiovascular disease and its associated risk factors. Saudi Pharmaceutical Journal. 10: 1276-1289.

Haruna, I. M., L. Aliyu, O. O. Olufajo, and E. C. Odion. 2012. Contributions of some growth characters to seed yield of sesame (Sesamum indicum L.). ISABB Journal of Food and Agricultural Sciences. 2: 9-14.

Jackson, M. L. 1973. Soil chemical analysis. Pentice hall of India Pvt. Ltd., New Delhi, India.

Karnan, G., R. Pasala, B. B. Pandey, M. ChLn, R. Kt, R. Al., and A. Guhey. 2023. Source and sink traits and their relationship under deficit soil moisture stress conditions in an indeterminate crop: sesame (Sesamum indicum L.). Plant Production Science. 26: 153-163.

Mostafavi, M. J., M. N. Mahallati, and A. Koocheki. 2018. Growth and phenology analysis of sesame (Sesamum indicum L.) under biological and chemical nutritional sources. Iranian Journal of Field Crops Research. 16: 15-34.

Pereira, J. R., H. O. C. Guerra, J. R. C. Bezerra, J. H. Zonta, W. P. Araújo, É. S. A. B. de Almeida. 2017. Behavior and water needs of sesame under different irrigation regimes: Analysis of growth. African Journal of Agricultural Research. 12: 1756-1762.

Rhoades, J. D., and J. van Schilfgaarde. 1976. An electrical conductivity probe for determining soil salinity. Soil Science Society of America Journal. 40: 647-651.

Ribeiro, R. M. P., J. R. T. D. Albuquerque, M. G. D. Santos, A. P. Barros Júnior, L. C. Grangeiro, and L. M. D. Silveira. 2018. Growth dynamics of sesame cultivars. Revista Caatinga. 31: 1062-1068.

Ruchi. 2008. Studies on growth and development in sesame (Sesamum indicum L.) in relation to seed yield. M. S. Thesis. Chaudhary Sarwan Kumar Himachal Pradesh Krishi Vishvavidyalaya.

Saboury, A., M. Gholamhoseini, F. Bazrafshan, F. Habibzadeh, and B. Amiri. 2021. Interaction of irrigation and nitrogen fertilization on yield and input use efficiency of sesame cultivars. Agronomy Journal. 113: 5133-5142.

Walkley, A., and I. A. Black. 1947. Determination of organic matter in the soil by chromic acid digestion. Soil Science. 63: 251-264.