นโยบายการใช้ AI
นโยบายการใช้ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI Policy)
วารสารเกษตรพระจอมเกล้าอนุญาตให้ใช้เครื่องมือปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) เพื่อสนับสนุนการดำเนินงานที่เกี่ยวข้องกับการตีพิมพ์ได้ตามความเหมาะสม อย่างไรก็ตาม การใช้ AI ต้องไม่ทดแทนวิจารณญาณทางวิชาการ ความคิดสร้างสรรค์ และความรับผิดชอบของมนุษย์ โดยผู้ใช้ AI มีหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้อง ความน่าเชื่อถือ และความเหมาะสมของผลลัพธ์ รวมทั้งเปิดเผยการใช้ AI ตามข้อกำหนดของวารสาร และต้องรับผิดชอบต่อเนื้อหาและผลงานทั้งหมดที่นำไปใช้
วารสารกำหนดแนวทางการใช้ AI สำหรับผู้เกี่ยวข้องในกระบวนการตีพิมพ์ ดังนี้
1. วารสารและบรรณาธิการ (Publisher and Editors)
แนวทางการใช้ AI สำหรับแต่ละฝ่ายมีรายละเอียดดังต่อไปนี้
นโยบายการใช้ AI สำหรับวารสารและบรรณาธิการ (Journal and Editors)
วารสารเกษตรพระจอมเกล้าอนุญาตให้หัวหน้าบรรณาธิการ กองบรรณาธิการ และบุคลากรของวารสารใช้ Generative AI เครื่องมือช่วยการทำงานด้วย AI และเครื่องมืออัตโนมัติ เพื่อสนับสนุนงานธุรการและงานบรรณาธิการได้ โดยเครื่องมือต้องผ่านการประเมินความเสี่ยงและได้รับอนุมัติตามข้อกำหนดของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ทั้งนี้ ต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ดังต่อไปนี้
- 1. การใช้ AI เพื่อสนับสนุนงานวารสาร: สามารถใช้ AI ช่วยตรวจสอบความครบถ้วนของเอกสารและข้อมูลกำกับบทความ (Metadata) จัดรูปแบบบทความ สืบค้นวรรณกรรมเพื่อประกอบการแนะนำผู้เขียน ตรวจสอบความซ้ำซ้อนของต้นฉบับและรายการอ้างอิง ร่างจดหมายแจ้งผลการพิจารณา และค้นหาหรือแนะนำผู้ทรงคุณวุฒิ
- 2. การตรวจสอบผลลัพธ์จาก AI: บรรณาธิการและบุคลากรต้องตรวจสอบความถูกต้อง ความครบถ้วน ความเหมาะสม และอคติที่อาจส่งผลต่อความเป็นธรรม ก่อนนำผลลัพธ์จาก AI ไปใช้
- 3. การตัดสินใจทางวิชาการ: ห้ามใช้ AI ทดแทนวิจารณญาณหรือการตัดสินใจทางวิชาการของบรรณาธิการ รวมถึงห้ามใช้ผลจาก AI เพียงอย่างเดียวในการวินิจฉัยว่ามีการประพฤติผิดจริยธรรมหรือไม่ โดยปราศจากการตรวจสอบและพิจารณาของบรรณาธิการ
- 4. การรักษาความลับ: ต้องรักษาความลับของต้นฉบับที่ยังไม่เผยแพร่ รายงานผลการประเมิน และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง ห้ามป้อนหรืออัปโหลดข้อมูลดังกล่าวเข้าสู่ระบบ AI ที่ไม่ได้รับอนุมัติให้ใช้กับข้อมูลที่เป็นความลับ
- 5. ความรับผิดชอบ: บรรณาธิการยังคงเป็นผู้รับผิดชอบต่อการตัดสินใจขั้นสุดท้าย และเนื้อหาที่นำผลลัพธ์จาก AI มาใช้ในการดำเนินงานของวารสาร
- 6. การเปิดเผยการใช้ AI: หากมีการใช้ AI ในสาระสำคัญนอกเหนือจากขอบเขตการใช้งานที่วารสารกำหนด ต้องเปิดเผยการใช้งานตามหลักเกณฑ์ของวารสารและข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง
ที่มา: เรียบเรียงและดัดแปลงจากศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย (TCI)
นโยบายการใช้ AI สำหรับผู้ทรงคุณวุฒิ (Reviewers)
วารสารเกษตรพระจอมเกล้าอนุญาตให้ผู้ทรงคุณวุฒิใช้ AI เพื่อสนับสนุนการจัดทำรายงานผลการประเมินได้ในขอบเขตที่เหมาะสม โดยผู้ทรงคุณวุฒิต้องเป็นผู้ประเมินและรับผิดชอบต่อข้อคิดเห็นทางวิชาการด้วยตนเอง ดังนี้
- 1. การใช้ AI เพื่อช่วยจัดทำรายงาน: สามารถใช้ AI ช่วยปรับภาษา ตรวจสอบไวยากรณ์ หรือจัดโครงสร้างข้อคิดเห็นในรายงานผลการประเมินได้
- 2. การประเมินบทความด้วยตนเอง: ห้ามใช้ AI ทดแทนวิจารณญาณทางวิชาการของผู้ทรงคุณวุฒิ หรือมอบหมายให้ AI ประเมินต้นฉบับและจัดทำข้อเสนอแนะทางวิชาการแทนผู้ทรงคุณวุฒิ
- 3. การรักษาความลับของต้นฉบับ: ห้ามป้อนหรืออัปโหลดต้นฉบับทั้งหมดหรือบางส่วน ภาพ ตาราง ข้อมูลเสริม หรือข้อมูลที่เป็นความลับจากกระบวนการประเมินเข้าสู่ระบบ AI สาธารณะหรือบริการภายนอกที่ไม่ได้รับอนุมัติให้ใช้กับข้อมูลดังกล่าว ไม่ว่าจะใช้บัญชีส่วนบุคคลหรือบัญชีผู้ใช้ทั่วไปก็ตาม
- 4. การตรวจสอบผลลัพธ์: ต้องตรวจสอบความถูกต้องและความเหมาะสมของข้อความที่ AI สร้างหรือปรับปรุงก่อนนำมาใช้ในรายงานผลการประเมิน
- 5. ความรับผิดชอบต่อรายงาน: ผู้ทรงคุณวุฒิต้องรับผิดชอบต่อข้อคิดเห็น ข้อเสนอแนะ และเนื้อหาทั้งหมดในรายงานที่ส่งให้บรรณาธิการ แม้จะใช้ AI ช่วยจัดทำบางส่วนก็ตาม
- 6. การเปิดเผยการใช้ AI: ต้องเปิดเผยการใช้ AI ในแบบฟอร์มประเมินต้นฉบับหรือรายงานผลการประเมิน หรือแจ้งให้บรรณาธิการทราบ ตามหลักเกณฑ์ที่วารสารกำหนด
ข้อควรระวัง: การปิดประวัติการสนทนา ปิดการนำข้อมูลไปใช้ฝึกโมเดล หรือลบข้อมูลส่วนบุคคล ไม่ถือเป็นการอนุญาตให้ป้อนต้นฉบับหรือข้อมูลลับเข้าสู่ระบบ AI ที่ไม่ได้รับอนุมัติ
ที่มา: เรียบเรียงและดัดแปลงจากศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย (TCI)
นโยบายการใช้ AI สำหรับผู้เขียน (Authors)
วารสารเกษตรพระจอมเกล้าอนุญาตให้ผู้เขียนใช้ AI เพื่อสนับสนุนการเตรียมต้นฉบับและการดำเนินการวิจัยได้ตามความเหมาะสม โดยผู้เขียนต้องตรวจสอบผลลัพธ์จาก AI และรับผิดชอบต่อความถูกต้อง ความสมบูรณ์ และเนื้อหาทั้งหมดของบทความ ดังนี้
- 1. การใช้ AI เพื่อสนับสนุนการจัดทำต้นฉบับ: สามารถใช้ AI ช่วยตรวจสอบภาษาและไวยากรณ์ แปลภาษา ปรับโครงสร้างข้อความ สืบค้นและทบทวนวรรณกรรม รวมถึงสร้างภาพหรือสื่อประกอบเชิงอธิบายได้ตามความเหมาะสม
- 2. ห้ามใช้ AI สร้างหรือบิดเบือนข้อมูลวิจัย: ห้ามใช้ AI สร้างข้อมูลหรือผลการวิจัยเท็จ ปลอมแปลงหรือบิดเบือนข้อมูล และห้ามสร้างหรือแก้ไขภาพจากการสังเกตหรือการทดลองในลักษณะที่ทำให้หลักฐานหรือผลการวิจัยเปลี่ยนแปลงหรือทำให้เข้าใจผิด
- 3. ห้ามใช้ AI ในลักษณะที่ผิดจริยธรรม: ห้ามใช้ AI สร้างรายการอ้างอิงที่ไม่มีอยู่จริง ลอกเลียนผลงานผู้อื่น ละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา หรือละเมิดสิทธิและความเป็นส่วนตัวของบุคคลอื่น
- 4. ตรวจสอบความถูกต้องก่อนนำไปใช้: ผู้เขียนต้องตรวจสอบข้อมูล เนื้อหาทางวิชาการ ผลการวิจัย และรายการอ้างอิงที่ได้จาก AI พร้อมแก้ไขข้อผิดพลาดที่พบก่อนนำไปใช้ในต้นฉบับ
- 5. AI ไม่สามารถเป็นผู้เขียนได้: ห้ามระบุ AI เป็นผู้เขียนหรือผู้ร่วมประพันธ์ เนื่องจาก AI ไม่สามารถรับผิดชอบต่อผลงาน รับรองความถูกต้องและความสมบูรณ์ของเนื้อหา หรืออนุมัติต้นฉบับฉบับสุดท้ายได้
- 6. เปิดเผยการใช้ AI อย่างโปร่งใส: ผู้เขียนต้องเปิดเผยการใช้ AI ตามข้อกำหนดของวารสาร โดยระบุชื่อเครื่องมือและรุ่นหรือเวอร์ชัน (หากทราบ) วัตถุประสงค์ และขอบเขตการใช้งาน พร้อมรายละเอียดเพิ่มเติมตามความเหมาะสม
- 7. กรณีใช้ AI ในกระบวนการวิจัย: หาก AI เป็นส่วนหนึ่งของระเบียบวิธีวิจัย ผู้เขียนต้องอธิบายรายละเอียดในส่วนวิธีดำเนินการวิจัย (Materials and Methods หรือ Methodology) ให้เพียงพอต่อการตรวจสอบย้อนหลังและการทำซ้ำได้ตามความเหมาะสม
- 8. กรณีสร้างหรือแก้ไขภาพด้วย AI: ต้องเปิดเผยการใช้ AI ในคำอธิบายภาพหรือส่วนอื่นตามที่วารสารกำหนด เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจลักษณะการสร้างหรือปรับแก้ภาพอย่างถูกต้อง
- 9. กรณีไม่ได้ใช้ AI: ผู้เขียนต้องยืนยันการไม่ใช้ AI ตามข้อกำหนดของวารสาร หากวารสารกำหนดให้มีการยืนยันดังกล่าว
ที่มา: เรียบเรียงและดัดแปลงจากศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย (TCI)