Effect of cattle manure compost on organic peanuts cultivation in paddy field
Main Article Content
Abstract
The demand for organic agricultural products in Thailand is increasing, but there is a problem of insufficient production. Mostly, organic farming areas predominantly produce organic rice. Peanut, which are low-water-usage plants, are suitable as a crop after annual rice cultivation. Peanut requires low investment and can be grown both before and after the main crops. Therefore, Peanuts are another option for organic food production. But there is still a lack of information on the use of organic fertilizers. This research aims to study the suitable rate of composted cow manure fertilizer for organic peanut cultivation. The experimental design is a randomized complete block design (RCB) with 3 replications and 7 treatments. The treatments include: no composted cow manure fertilizer, and composted cow manure fertilizer at rates of 200, 300, 400, 500, 600, and 700 kg/rai. The study found that applying composted cow manure fertilizer at all rates reduced soil acidity, affected changes in the main nutrient quantities as well as organic matter content, and improved soil physical properties. This resulted in a significant increase in peanut yield compared to not applying cow manure fertilizer. The highest Benefit-Cost Ratio (BCR) for organic peanut production, both fresh and dry pods, was achieved at the rate of 400 kg/rai of composted cow manure fertilizer.
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
References
กรมพัฒนาที่ดิน. 2567. การผลิตปุ๋ยหมักที่มีคุณภาพ. แหล่งข้อมูล: https://osd101.ldd.go.th/Q/manual/compost_guide.pdf. ค้นเมื่อ 10 พฤษภาคม 2567.
กรมวิชาการเกษตร. 2548. ปุ๋ยอินทรีย์ การผลิต การใช้ มาตรฐานและคุณภาพ. สำนักวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
กรมวิชาการเกษตร. 2550. คุณลักษณะของปุ๋ยอินทรีย์. กองปฐพีวิทยา กรมวิชาการเกษตร กรุงเทพฯ.
กองวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร. 2564ก. คำแนะนำการใช้ปุ๋ยตามค่าวิเคราะห์สำหรับพืชไร่เศรษฐกิจ. กองวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
กองวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร. 2564ข. ปุ๋ยชีวภาพ. กองวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
ข้อมูลพันธุ์พืชรับรอง พันธุ์พืชแนะนำ และสิ่งประดิษฐฺ์. แหล่งข้อมูล: https://www.doa.go.th/cv/view.php?id=2. ค้นเมื่อ 6 กันยายน 2567.
ทรงเชาว์ อินสัมพันธ์. 2545. เอกสารคำสอน วิชาพืชไร่สำคัญของประเทศไทย (ก.พร. 313) เรื่อง ถั่วลิสง (Peanuts). ภาควิชาพืชไร่ คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
ทิพยา ไกรทอง, เอ็จ สโรบล, อิสรา สุขสถาน และสุเทพ ทองแพ.2548. การใช้ปุ๋ยมูลวัวร่วมกับปุ๋ยเคมีเพื่อเพิ่มผลผลิตถั่วลิสงก่อนนาในแปลงเกษตรกร อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา. น. 288-295 . ใน: การประชุมทางวิชาการของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ครั้งที่ 43: สาขาพืช. กรุงเทพฯ.
บัญจรัตน์ โจลานนท์, มลชยา ปานพาน, รสสุคนธ์ จะวะนะ และอนุรักษ์ จืนทอง. 2551. การปรับค่า C/N ช่วงปานกลาง-สูง สำหรับปุ๋ยอินทรีย์เชิงพาณิชย์. วารสารวิจัยและพัฒนา มจธ. 31: 549-564.
บุญเหลือ ศรีมุงคุณ. 2565. รายงานผลสัมฤทธิ์โครงการวิจัยและพัฒนาการผลิตพืชไร่อินทรีย์ พ.ศ. 2565. เสนอ สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
บุญเหลือ ศรีมุงคุณ. 2566. รายงานผลสัมฤทธิ์แผนงานวิจัยและพัฒนาการผลิตพืชไร่อินทรีย์ พ.ศ. 2566. เสนอ สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
ธัญนัทน์ สุภาดาว, ศุภิฌา ธนะจิตต์, สมชัย อนุสนธิ์พรเพิ่ม และเอิบ เขียวรื่นรมย์. 2565. ผลของปุ๋ยไนโตรเจนต่อความเป็นประโยชน์ของหินฟอสเฟตสำหรับมันสำปะหลังที่ปลูกในดินสีแดง. แก่นเกษตร. 50: 1785-1796.
ปานชีวัน ปอนพังงา, ปริญญาพร เผ่ามงคล และสวิมล ทุมวารี. 2557. การใช้ปุ๋ยอินทรีย์เพื่อปรับปรุงดินลูกรังและเพิ่มผลผลิต ข้าวโพดหวาน. แก่นเกษตร. 42: 700-707.
พัชนี อาภรณ์รัตน์ และอุษา จักราช. 2555. การปลูกพืชสลับในไร่อ้อยเพื่อปรับปรุงดินและเพิ่มผลผลิตอ้อยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. แก่นเกษตร 3: 163-170.
วีณา นิลวงศ์. 2563. อิทธิพลของปุ๋ยอินทรีย์ชนิดต่างๆ และน้ำหมักชีวภาพต่อการเปลี่ยนแปลงสมบัติดินและผลผลิตของพืชผัก. แก่นเกษตร 48 : 639-650.
วีณา นิลวงศ์ และอานัฐ ตันโช. 2564. การเปลี่ยนแปลงสมบัติดินบางประการในช่วงระยะปรับเปลี่ยนสู่ระบบเกษตรอินทรีย์. แก่นเกษตร. 49: 1171-1182.
ศุภกาญจน์ ล้วนมณี, สมฤทัย ตันเจริญ, ภาวนาลิกขนานนท์ และสุปราณี มั่นหมาย. 2553. ศึกษาการสลายตัวและพฤติกรรมการปลดปล่อยธาตุอาหารพืชของปุ๋ยอินทรีย์และปุ๋ยผสมอินทรีย์เคมีภายใต้สภาพความชื้นสนาม:การทดลองย่อย ศึกษาการสลายตัวและพฤติกรรมการปลดปล่อยธาตุอาหารของปุ๋ยหมัก. น. 333-343. ใน: ผลการปฏิบัติงาน ประจำปี 2553 เล่ม 1 กลุ่มวิจัยปฐพีวิทยา, สำนักวิจัยพัฒนาปัจจัยการผลิตทางการเกษตร กรมวิชาการเกษตร.
ศูนย์วิจัยพืชไร่ขอนแก่น. 2542. เอกสารวิชาการถั่วลิสง, 2542 สถาบันวิจัยพืชไร่ กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
สถาบันวิจัยพืชไร่. 2541. เอกสารคำแนะนำ เรื่อง การปลูกพืชไร่เขตชลประทาน กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
สถาบันพืชไร่และพืชทดแทนพลังงาน. 2563. เอกสารคำแนะนำ เรื่อง เทคโนโลยีการผลิตถั่วลิสง. กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
สุวพันธ์ รัตนะรัต และเพิ่มพูน กีรติกสิกร. 2536. งานวิจัยดินและปุ๋ยถั่วลิสงถึงปี 2532. น. 227-244. ใน: งานวิจัยถั่วลิสงในประเทศไทยถึงปี 2532. รายงานการสัมมนาถั่วลิสงแห่งชาติ ครั้งที่ 9 ณ โครงการชลประทานลำพระเพลิง.
สุวพันธ์ รัตนะรัต. 2550. บทบาทและความสำคัญของปุ๋ยอินทรีย์. น. 8-33. ใน: คู่มือปุ๋ยอินทรีย์ (ฉบับนักวิชาการ). เอกสารวิชาการลำดับที่ 20/2548. กรมวิชาการเกษตร. กรุงเทพมหานคร.
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. 2567. ถั่วลิสง. วารสารเศรษฐกิจการเกษตรรายสินค้า. 807: 29.
อิสระ พุทสิมมา, โสพิศ ใจปาละ, อรอนงค์ วรรณวงษ์, ชยันต์ ภักดีไทย และพิสิทธิ์ ประทุมชาติ. 2556. สร้างแผนที่และพัฒนาระบบการจัดการผลิตถั่วลิสงเพื่อเพิ่มผลผลิตและคุณภาพ. หน้า 546-555. ใน: รายงานผลการวิจัยปี 2555 เล่มที่ 2 ศูนย์วิจัยพืชไร่ขอนแก่น. สถาบันวิจัยพืชไร่และพืชทดแทนพลังงาน กรมวิชาการเกษตร.
Barrington, S. F., K. E. L. Moueddeb, and B. Porter. 1997. Improving small-scale composting of apple waste. Canadian Agriculture Engineering. 39: 9-16.
Hose, T. D., M. Cougnon, A. D. Vliegher, B. Van¬decasteele, N. Viaene, W. Cornelis, E.V. Bockstaele, and D. Reheul. 2014. The positive relationship between soil qual¬ity and crop production: A case study on the effect of farm compost applica¬tion. Applied Soil Ecology. 75: 189-198.
McDonagh, J. F., B. Toomsan, V. Limpinuntana, and K. E. Giller. 1995. Grain legumes and green manures as pre-rice crops in Northeast Thailand II. Residues decomposition. Plant and Soil. 177: 127-136.
Rehm, G., and M. Schmitt. 2002. Potassium for crop production. Available: http://www.extension.umn.edu/distribution/cropsystems/dc6794.html. Accessed Feb.2, 2024.
Rodrigues, A. M., L. J. Ferreira, A. L. Fernando, P. Urbano, and J. S. Oliveira. 1995. Co-composting of sweet sorghum biomass with different nitrogen sources. Bioresource Technology. 54: 21- 27.