Opinions of rice farmer toward organic rice production in Bang Nam Priao District, Chachoengsao Province

Main Article Content

Sutapat Nuynun
Apinya Ratanachai
Ekkaphon Thongkaew

Abstract

The objective of this research is to study factors affecting opinions of rice farmers towards organic rice production in Bang Nam Priao District, Chachoengsao Province. The sample group consists of 383 rice farming households, calculated using the Taro Yamane formula with a sampling error of 0.05. Data for the research were collected through interview schedules and analyzed using descriptive statistics and stepwise multiple regression hypothesis testing. The result showed that most of the farmers were male with an average age of 58.46 years. Graduated from Primary education. They had 29.60 years of experience in rice farming, and an average rice cultivation area of 25.06 rai. In the 2023/24 rice cultivation season, farmers had an average income from rice farming of 195,236.29 baht per household, and an average expenditure of 103,779.37 baht per household. Most farmers are members of agricultural groups or organizations, but they do not receive information about organic rice production, and have not received training in organic rice production. The overall level of farmers' opinions regarding organic rice production was high (mean 3.95). The hypothesis testing results revealed that education level, exposure to information through online and personal media, had a statistically significant positive correlation with the opinion level of rice farmers towards organic rice production at the 0.01 level. The research recommendations include 1) There should be continuous promotion of understanding of organic rice production to farmers, with an emphasis on practical training workshops and the establishment of demonstration plots. 2) Increase the dissemination and sharing of knowledge or examples of organic rice production through personal media and online media and 3) Relevant organizations, such as the Rice Research Center and District Agricultural Office, should continuously provide farmers with information about the production and marketing of organic rice products. This will ensure that farmers receive the 

Article Details

How to Cite
Nuynun, S., Ratanachai, A. ., & Thongkaew, E. . (2025). Opinions of rice farmer toward organic rice production in Bang Nam Priao District, Chachoengsao Province . Khon Kaen Agriculture Journal, 53(5), 1080–1098. retrieved from https://li01.tci-thaijo.org/index.php/agkasetkaj/article/view/266760
Section
บทความวิจัย (research article)
Author Biographies

Apinya Ratanachai, Agricultural Innovation and Management Division, Faculty of Natural Resourses, Prince of Songkla University

Specialization: Agricultural Extension, Agricultural Communication

Ekkaphon Thongkaew, Agricultural Technology, King Mongkut's Institute of Technology Ladkrabang

Specialization: Agricultural Extension, Agricultural development

References

กรมการข้าว. 2560. คู่มือหลักเกณฑ์การดำเนินการโครงการส่งเสริมการผลิตข้าวอินทรีย์ ปี 2560. แหล่งข้อมูล: http://www.nan.doae.go.th. ค้นเมื่อ 30 ตุลาคม 2564.

กรุงสินทร์ ศรีโมรา. 2551. ความคิดเห็นที่มีต่อการทำเกษตรอินทรีย์ของเกษตรกรในตำบลถอนสมอ อำเภอท่าช้าง จังหวัดสิงห์บุรี. วิทยานิพนธ์ ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยแม่โจ้. เชียงใหม่.

กลุ่มงานยุทธศาสตร์และข้อมูลเพื่อการพัฒนาจังหวัด สำนักงานจังหวัดฉะเชิงเทรา. 2566. เป้าหมายการพัฒนาจังหวัดฉะเชิงเทรา 20 ปี (พ.ศ. 2566 - 2585). แหล่งข้อมูล https://www.opsmoac.go.th/chachoengsao-strategic-files-451691791832. ค้นเมื่อ 7 กันยายน 2566.

กิ่งกาญจน์ ชัยการ. 2564. ความคิดเห็นต่อการปฏิบัติตามมาตรฐานข้าวอินทรีย์ของเกษตรอำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์ ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. กรุงเทพฯ.

เกษณี ยะใหม่วงค์. 2551. ทัศนคติและแรงจูงใจในการปลูกพืชอินทรีย์ของเกษตรกรในตำบลแม่แฝก อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่. ปัญหาพิเศษ ปริญญาบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยแม่โจ้. เชียงใหม่.

คณะกรรมการพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ. 2560. ยุทธศาสตร์การพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ (พ.ศ.2560-2564). แหล่งข้อมูล: http://planning.dld.go.th/. ค้นเมื่อ 3 ธันวาคม 2563.

ณัชชา ลูกรักษ์ และดุสิต อธินุวัฒน์. 2556. ปัญหาและอุปสรรคในการปรับเปลี่ยนเพื่อการผลิต พืชผักอินทรีย์ของเกษตรกรจังหวัดราชบุรีผ่านการอบรมโครงการพัฒนาระบบเกษตรอินทรีย์. Journal of Science and Technology. 2: 125-133.

ตะวัน ห่างสูงเนิน, พงษ์ศักดิ์ อังกสิทธิ์, อาวรณ์ โอภาสพัฒนกิจ และรุจ ศิริสัญลักษณ์. 2557. ระบบเกษตรอินทรีย์ในบริบทของเศรษฐกิจพอเพียง: กรณีศึกษาเกษตรกรผู้ผลิตเกษตรอินทรีย์ในเขตลุ่มน้ำแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่. วารสารเกษตร. 30: 61-69.

ไทยบีพีเอส. 2567. ส่งออกข้าวไทยทะลุเป้า ห่วงภัยแล้งกระทบ แนะเร่งพัฒนาพันธุ์ข้าวสู้ตลาดโลก. แหล่งข้อมูล: https://www.thaipbs.or.th/news/content/336579. ค้นเมื่อ 28 มกราคม 2568.

ธนรักษ์ เมฆขยาย. 2555. ความสามารถในการทำกำไรของชาวนาอินทรีย์และชาวนาเคมี. น. 280-290. ใน: การประชุมทางวิชาการของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ครั้งที่ 50. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, กรุงเทพฯ.

นงณพร ทับทิมทวีโชค. 2556. ความรู้ความเข้าใจและความคิดเห็นของเกษตรกรผู้ปลูกข้าวกลุ่มจังหวัดอีสานตอนใต้ที่มีต่อโครงการประกันรายได้เกษตรกร. วิทยานิพนธ์ ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์. กรุงเทพฯ.

นภัสร อเนกบุญ, พัชราวดี ศรีบุญเรือง และสาวิตรี รังสิภัทร์. 2560. ความคิดเห็นของเกษตรกรที่มีต่อการปลูกผักหวานป่าในตำบลหนองบัว อำเภอบ้านหมอ จังหวัดสระบุรี. วิทยานิพนธ์ ปริญญามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. กรุงเทพฯ.

นริศรา อินทะสิริ และบัณฑิตา ทองชู. 2567. ความต้องการรับการส่งเสริมการเกษตรของเกษตรกรผู้ปลูกยางพารา ตำบลหานโพธิ์ อำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง. Journal of Roi Kaensarn Academi. 9: 1077-1092.

บุญธรรม กิจปรีดาบริสุทธิ์. 2549. เทคนิคการสร้างเครื่องมือรวบรวมข้อมูลสำหรับการวิจัย. สำนักพิมพ์ จามจุรีโปรดักท์, กรุงเทพฯ.

บุษดี รัตนกร. 2564. ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการยอมรับการผลิตข้าวอินทรีย์ของเกษตรกรในตำบลงิ้วด่อน อำเภอเมืองสกลนคร จังหวัดสกลนคร. วิทยานิพนธ ปริญญาเกษตรศาสตร์มหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. นนทบุรี.

ปิยะดา วชิระวงศกร และทองใส จำนงการ. 2565. ความรู้ ทัศนคติ และปัจจัยที่มีผลต่อการตัดสินใจในการผลิตข้าวอินทรีย์ของชาวนาในจังหวัดพิษณุโลก. วารสารวิจัยราชภัฎเชียงใหม่. 23: 190-209.

ปุรวิชญ์ พิทยาภินันท์ และอุไรวรรณ ทองแกมแก้ว. 2561. จากนาข้าวเคมีสู่นาข้าวอินทรีย์วิถีพอเพียง: การถอดบทเรียนจากแหล่งปลูกข้าวสังข์หยดดั้งเดิมในจังหวัดพัทลุง. วารสารการวิจัยเพื่อพัฒนาชุมชน (มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์). 11: 64-74.

พรรณพิไล คงอดิศักดิ์. 2546. ความต้องการในการผลิตข้าวอินทรีย์ของเกษตรกร อำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่. การค้นคว้าแบบอิสระ ปริญญามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. เชียงใหม่.

พรศักดิ์ แสงเจริญ. 2559. แนวทางการส่งเสริมและรักษาเสถียรภาพราคาข้าว ภายใต้นโยบายไทยแลนด์ 4.0. แหล่งข้อมูล: http://www.dsdw2016.dsdw.go.th/doc_pr/ndc_2560-2561. ค้นเมื่อ 24 พฤศจิกายน 2564.

พิจิตรา โกติรัมย์. 2562. การส่งเสริมการผลิตข้าวอินทรีย์ของเกษตรในตำบลกันทรารมย์ อำเภอกระสัง จังหวัดบุรีรัมย์. วิทยานิพนธ์ ปริญญาเกษตรศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. นนทบุรี.

พิมพ์ชนก สังข์แก้ว, เบญจวรรณ จันทร์แล้ว และวีร์ พวงเพิงศึก. 2563. การพัฒนาชุมชนต้นแบบข้าวอินทรีย์ กรณีศึกษาเกษตรกรผู้ปลูกข้าวในพื้นที่จังหวัดเชียงราย. วารสารการจัดการและการพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี. 7: 1-14.

ภัสสรา สุขกาญจนะ, นคเรศ รังควัต, พุฒิสรรค์ เครือคำ และปิยะ พละปัญญา. 2567. การรับรู้สารสนเทศทางการเกษตรผ่านสื่อของเกษตรกร จังหวัดเชียงใหม่. 6: 131-139.

ยุทธพล ทองปรีชา และดุษฎี ณ ลำปาง. 2554. ความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติในการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ในการปลูกข้าวของเกษตรกร อำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย. วารสารเกษตร. 27: 1-10.

ยุธยา อยู่เย็น, ปิยาภรณ์ วรานุสันติกูลสุนทร, เทียนงาม ตรีเพชร และตระกูล รัมฉัตร. 2556. การพัฒนาการทำนาข้าวอินทรีย์ชุมชน ตำบลโคกโคเฒ่า อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารวิจัย มสด สาขามนุษยศาสตร์. 6: 185-191.

ยุพิน เถื่อนศรี, นิชภา โมราถบ และสาวิณี รอดสิน. 2559. การพัฒนาเครือข่ายเกษตรกรผู้ปลูกข้าวอินทรีย์ในจังหวัดอุตรดิตถ์: กรณีศึกษา ตำบลวังกะพี้ อำเภอเมือง จังหวัดอุตรดิตถ์. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง. 5: 116-132.

วัชรินธร เหมวัฒร์. 2555. ความคิดเห็นที่มีต่อการปลูกข้าวของเกษตรกรในตำบลหนองกระเบียนอำเภอบ้านหมี่ จังหวัดลพบุรี. วิทยานิพนธ์ ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. กรุงเทพฯ.

วิทยา แก้วเจริญศรี. 2563. ความต้องการในการส่งเสริมปลูกพืชสมุนไพรในระบบอินทรีย์ของเกษตรกร อำเภอพยุหะคีรี จังหวัดนครสวรรค์. วิทยานิพนธ์ ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยแม่โจ้. เชียงใหม่.

ศิริพร หลำวรรณะ และสุพัตรา ศรีสุวรรณ. 2562. ความคิดเห็นของเกษตรกรต่อการผลิตข้าวตามมาตรฐานข้าวอินทรีย์ อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ. เกษตรพระจอมเกล้า. 37: 394-404.

สำนักงานเกษตรและสหกรณ์การเกษตรจังหวัดฉะเชิงเทรา. 2564. แผนพัฒนาการเกษตรและสหกรณ์ของจังหวัดฉะเชิงเทรา พ.ศ. 2566 - 2570. แหล่งข้อมูล: https://www.opsmoac.go.th/chachoengsao-strategic-files-451691791832. ค้นเมื่อ 7 กันยายน 2566.

สำนักงานเกษตรและสหกรณ์การเกษตรจังหวัดฉะเชิงเทรา. 2567. แผนพัฒนาการเกษตรและสหกรณ์ของจังหวัดฉะเชิงเทรา พ.ศ. 2566 - 2570 ฉบับทบทวน ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569. แหล่งข้อมูล: https://www.opsmoac.go.th/chachoengsao-strategic-files-461691791795. ค้นเมื่อ 7 กันยายน 2566.

สำนักงานเกษตรอำเภอบางน้ำเปรี้ยว. 2566. ข้อมูลเกษตรกรผู้ปลูกข้าวที่ขึ้นทะเบียนเกษตรกรผู้ปลูกข้าว ปี 2566/67 ในพื้นที่อำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา. สำนักงานเกษตรอำเภอบางน้ำเปรี้ยว, จังหวัดฉะเชิงเทรา.

สำนักงานเกษตรอำเภอบางน้ำเปรี้ยว. 2566. แผนพัฒนาการเกษตรระดับอำเภอ พ.ศ. 2566 - 2570 ฉบับสมบูรณ์. สำนักงานเกษตรอำเภอบางน้ำเปรี้ยว, จังหวัดฉะเชิงเทรา.

สำนักงานวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร. 2564. เอกสารวิชาการ การใช้สารกำจัดแมลงและไรศัตรูพืช เพื่อแก้ไขปัญหาความต้านทานศัตรูพืช. แหล่งข้อมูล: https://www.doa.go.th. ค้นเมื่อ 4 พฤษภาคม 2568.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. 2567. แถลงผลโครงการทำสำมะโนการเกษตร พ.ศ. 2566. แหล่งข้อมูล: https://www.nso.go.th/nsoweb/storage/upload_file/2024/20240111123314_35658.pdf. ค้นเมื่อ 12 กุมภาพันธ์ 2568.

สุพรรณี เลขกลาง, ปัญญา หมั่นเก็บ และทิพวรรณ ลิมังกูร. 2554. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการตัดสินใจผลิตข้าวอินทรีย์ของเกษตรกรในจังหวัดสุรินทร์. น. 131-136. ใน: การประชุมทางวิชาการของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ครั้งที่ 49. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, กรุงเทพฯ.

อนุรุท อินทวงค์. 2560. ความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติของเกษตรกรตามมาตรฐานข้าวอินทรีย์ส่งออกในภาคเหนือของประเทศไทย. วิทยานิพนธ์ ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. เชียงใหม่.

อรทัย ดุษฎีดำเกิง. 2556. รายงานผลงานวิจัย เรื่อง การศึกษาต้นทุนการผลิตผักอินทรีย์ของเกษตรกร มูลนิธิโครงการหลวงสำหรับปี 2551-2554. แหล่งข้อมูล: http://webpac.library.mju.ac.th:8080/mm/fulltext/research/2558/orathai_dusadeedumkoeng_2556/fulltext.pdf. ค้นเมื่อ 10 พฤษภาคม 2568.

อรวรรณ ศรีโสมพันธ์, กาญจนา ทองสุข และพีระยศ แข็งขัน. 2564. การยอมรับระบบการผลิตข้าวอินทรีย์ของเกษตรกรรายย่อยในจังหวัดมหาสารคาม. วารสารวิจัยและส่งเสริมวิชาการเกษตร. 39: 127-138.

อัญชลี ปัญญากวาว, ภาณุพันธ์ ประภาติกุล, สุรพล เศรษฐบุตร และวรทัศน์ อินทรัคคัมพร. 2567. การวิเคราะห์ศักยภาพด้านการบริหารจัดการของกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกข้าวอินทรีย์ในอำเภอจุน จังหวัดพะเยา. วารสารผลิตกรรมเกษตร. 6: 11-20.

อาจรีย์ วันเมือง, วรทัศน์ อินทรัคคัมพร, ภาณุพันธุ์ ประภาติกุล และแสงทิวา สุริยงค์. 2564. ความต้องการการส่งเสริมการผลิตข้าวอินทรีย์ของเกษตรกรในจังหวัดเชียงใหม่. วารสารผลิตกรรมการเกษตร 3: 57-66.

Khoy, R., T. Nanseki, and Y. Chomei. 2017. Farmers' Perceptions of Organic Rice Farming in Cambodia: Opportunities and Challenges. International Journal of Humanities and Social Science. 7: 92-98.

Matichon Online. 2564. วิกฤตราคาข้าวตกต่ำ ทุกข์ซ้ำซ้อนชาวนาไทย. แหล่งข้อมูล: https://www.matichon.co.th/politics/news_3029507. ค้นเมื่อ 25 พฤศจิกายน 2564.

Seerasarn, N., S. A. Miller, and A. Wanaset. 2020. Transitioning to organic rice farming in Thailand: Drivers and factors. Asian Journal of Agriculture and Rural Development. 10: 740–748.

Yamane, T. 1973. Statistic: An Introductory Analysis. 3rd Edition. Harper and Row, New York, NY.