ความพร้อมในการปฏิบัติงานตามหน้าที่ของอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้านในจังหวัดชลบุรี
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับระดับความพร้อมในการปฏิบัติงานของอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้าน (อกม.) ในจังหวัดชลบุรี การเก็บข้อมูลดำเนินการด้วยแบบสอบถามกึ่งโครงสร้างจากกลุ่มตัวอย่าง อกม. จังหวัดชลบุรี จำนวน 248 ราย วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา สถิติไคสแควร์ และการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ผลการศึกษาพบว่า อกม. ส่วนใหญ่เป็นเพศชาย อายุเฉลี่ย 52.67 ปี ประกอบอาชีพหลักด้านเกษตรกรรม มีรายได้เฉลี่ยจากการเกษตร 17,179.56 บาท/เดือน รายได้เฉลี่ยนอกภาคเกษตร 17,522.18 บาท/เดือน และมีบทบาททางสังคมหลากหลาย เช่น ผู้นำชุมชน อสม. และหมอดินอาสา มีความรู้ในการปฏิบัติงานตามหน้าที่โดยรวมอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย 3.54) มีระดับความพร้อมในการปฏิบัติงานโดยรวมอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย 3.74) โดยมีความพร้อมมากที่สุดในด้านการติดตามและรายงานสถานการณ์การเกษตร (ค่าเฉลี่ย 3.89) ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับระดับความพร้อมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ อาชีพหลัก การเป็นอาสาสมัครในสาขาอื่น และความรู้เกี่ยวกับบทบาทหน้าที่ของ อกม. ขณะที่ปัจจัยประชากรศาสตร์ เช่น เพศ อายุ และระดับการศึกษา ไม่พบความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญ ความต้องการที่สำคัญของ อกม. คือการได้รับค่าตอบแทนในการปฏิบัติงาน (ร้อยละ 79.44) รองลงมาคือการจัดสัมมนาเครือข่าย และการสื่อสารข้อมูลข่าวสารด้านการเกษตรผลการศึกษานี้แสดงให้เห็นถึงศักยภาพของ อกม. ในการสนับสนุนระบบส่งเสริมการเกษตรระดับชุมชน พร้อมทั้งเสนอแนวทางพัฒนา เช่น การเสริมทักษะถ่ายทอดความรู้ การดำเนินการด้านภัยพิบัติธรรมชาติ และการสนับสนุนสวัสดิการอย่างเหมาะสม เพื่อให้เกิดการดำเนินงานที่มีประสิทธิภาพและยั่งยืน
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรมส่งเสริมการเกษตร. 2566ก. คู่มือการคัดเลือกเกษตรหมู่บ้าน (กม.) และอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้าน (อกม.). กองพัฒนาเกษตรกร, กรุงเทพฯ.
กรมส่งเสริมการเกษตร. 2566ข. กรอบอัตรากำลังกรมส่งเสริมการเกษตร. แหล่งข้อมูล: http://www.person.doae.go.th/person2011/node/2180. ค้นเมื่อ 15 ธันวาคม 2566.
กรมส่งเสริมการเกษตร. 2566ค. อาสาสมัครเกษตรหมู่บ้าน (อกม.). แหล่งข้อมูล: https://esc.doae.go.th/อาสาสมัครเกษตรหมู่บ้าน. ค้นเมื่อ 28 พฤษภาคม 2566.
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์. 2563. ประกาศกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เรื่อง ระเบียบกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ว่าด้วยการบริหารงานอาสาสมัครเกษตร พ.ศ. 2563. ราชกิจจานุเบกษา, กรุงเทพฯ.
ขวัญใจ เส็งเอี่ยม. 2559. การปฏิบัติงานและการส่งเสริมบทบาทของอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้าน จังหวัดสุรินทร์. วิทยานิพนธ์เกษตรศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. นนทบุรี.
ฆนากร จักรใจวงค์. 2566. ปัจจัยที่ส่งผลต่อการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ของอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้าน (อกม.) ในจังหวัดสุโขทัย. วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. เชียงใหม่.
จารุณี นครกัณฑ์. 2558. บทบาทอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้านในงานส่งเสริมการเกษตร จังหวัดสุโขทัย. วิทยานิพนธ์เกษตรศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. นนทบุรี.
เจษฎา กาพย์ไชย. 2556. การปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ของอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้านในจังหวัดเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์เกษตรศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. นนทบุรี.
ฉันทิดา กระทุ่มแก้ว. 2557. ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติงานของอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้านในจังหวัดราชบุรี. วิทยานิพนธ์เกษตรศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. นนทบุรี.
ธงทิวัฒน์ ใจกระสัน และดวงกมล ปานรศทิพ ธรรมาธิวัฒน์. 2562. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานของอาสาสมัครเกษตรหมู่บ้านในกรุงเทพมหานคร. วารสารเกษตรพระจอมเกล้า. 37: 612-618.
สำนักงานเกษตรจังหวัดชลบุรี. 2567. ข้อมูลพื้นที่เพาะปลูกจังหวัดชลบุรี. แหล่งข้อมูล https://www.opsmoac.go.th/chonburi-dwl-files-461591791120. ค้นเมื่อ 20 มิถุนายน 2568.
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดชลบุรี. 2565. ข้อมูลพื้นฐานของจังหวัดชลบุรี. แหล่งข้อมูล: https://www.opsmoac.go.th/chonburi-dwl-files-442991791185. ค้นเมื่อ 13 ธันวาคม 2565.
สำนักงานแรงงานจังหวัดชลบุรี. 2564. รายงานสถานการณ์แรงงานจังหวัดชลบุรี ไตรมาส 3 ปี 2564 (กรกฎาคม-กันยายน 2564). กระทรวงแรงงาน, กรุงเทพฯ. แหล่งข้อมูล: https://chonburi.mol.go.th/wp-content/uploads/sites/36/2021/11/ไตรมาส-3-ปี-2565.pdf. ค้นเมื่อ 16 มิถุนายน 2568.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. 2566. คู่มือการปฏิบัติงานสนาม โครงการสำมะโนการเกษตร พ.ศ.2566. สำนักงานสถิติแห่งชาติ, กรุงเทพฯ.
โสภาพรรณ สุริยะมณี. 2561. การวิเคราะห์ความพร้อมในการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่สายสนับสนุน: กรณีศึกษาหน่วยงานเลขานุการผู้บริหาร สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยมหิดล. กองบริหารงานทั่วไป สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยมหิดล. กรุงเทพฯ.
Alexander, A., S. B. Kim, and D. Y. Kim. 2015. Segmenting volunteers by motivation in the 2012 London. Journal of Venue Event Management. 1: 61-77.
Cohen, L., M. Manion, and M. Morrison. 2018. Research Methods in Education. 8th Edition. Routledge, London.
Gombe, S. J., T. W. Twere, I. Kangulu, F. M. Nzadi, and N. T. Gombe. 2016. Factors influencing community health worker performance in Sabon-Gari Local Government Area of Kaduna State, Nigeria. Primary Health Care. 6: 1-5.
Ramalingam, B., M. Laric, and J. Primrose. 2019. Adaptive management in international development: Towards a research agenda. Overseas Development Institute, London.
Stekelenburg, J., S. S. Kyanamina, and I. Wolffers. 2003. Poor performance of community health workers in Kalabo District, Zambia. Health Policy. 65: 109-118.