การศึกษาระยะของช่องว่างในถังหมักที่ส่งผลต่อปริมาณธาตุอาหารพืช
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระยะของช่องว่างเหนือวัสดุหมักที่มีผลต่อคุณภาพและปริมาณธาตุอาหารหลักของน้ำหมักชีวภาพ วัสดุหมักเศษอาหารปริมาตร 5 ลิตร ถูกหมักในถังพลาสติกขนาดแตกต่างกัน เพื่อให้เกิดความแตกต่างของระยะช่องว่างในถังหมัก หมักนาน 14 วัน วางแผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ จำนวน 5 ชุดการทดลอง ได้แก่ น้ำหมักจากเศษมะระจีนที่ไม่เหลือช่องว่าง (ชุดควบคุม: HS-C) น้ำหมักจากเศษอาหารที่ไม่เหลือช่องว่าง (HS0) น้ำหมักจากเศษอาหารที่เหลือช่องว่างร้อยละ 25 (HS25) ร้อยละ 50 (HS50) และร้อยละ 75 (HS75) ตามลำดับ เมื่อครบเวลาหมักพบว่าน้ำหมักชีวภาพทุกชุดการทดลองมีสีน้ำตาล มีฟองก๊าซที่ผิวหน้าของน้ำหมักเล็กน้อย มีค่าการนำไฟฟ้าเท่ากับ 6.32-7.59 ซีเมนต์ต่อเซนติเมตร ปริมาณของแข็งที่ละลายน้ำได้เท่ากับ 1,412.24-1,772.50 ส่วนในล้านส่วน ค่าความเป็นกรด-ด่างในช่วง 4.25-5.14 มีจุลินทรีย์ที่ยังมีชีวิตจำนวน 14.90-20.60x106 โคโลนีต่อมิลลิลิตร ปริมาณฟอสฟอรัสมีค่าร้อยละ 0.05-0.06 ซึ่งทุกชุดการทดลองไม่แตกต่างกันในทางสถิติ น้ำหมักชีวภาพชุดควบคุม (HS-C) มีไนโตรเจนน้อยที่สุด (ร้อยละ 0.26) แต่มีโพแทสเซียมปานกลาง (ร้อยละ 0.74) น้ำหมักชีวภาพจากเศษอาหารที่เหลือช่องว่างน้อยกว่าร้อยละ 50 มีไนโตรเจน ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียมน้อยที่สุด คือ ร้อยละ 0.30-0.31 0.05-0.06 และ 0.50-0.51 ตามลำดับ ส่วนการหมักเศษอาหารครึ่งถัง (HS50) จะมีไนโตรเจน ฟอสฟอรัส และโพแทสเซียมมากที่สุด คือ ร้อยละ 0.53 0.06 และ 1.12 ตามลำดับ และข้อมูลนี้สามารถใช้เป็นแนวทางปรับปรุงคุณภาพดินได้
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารวิชชา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยหรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิชชา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช ถือเป็นลิขสิทธ์ของวารสารวิชชา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำข้อมูลทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อการกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารวิชชา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราชก่อนเท่านั้น
The content and information in the article published in Wichcha journal Nakhon Si Thammarat Rajabhat University, It is the opinion and responsibility of the author of the article. The editorial journals do not need to agree. Or share any responsibility.
เอกสารอ้างอิง
กรมวิชาการเกษตร. (2557). ประกาศกรมวิชาการเกษตร เรื่อง กำหนดเกณฑ์ปุ๋ยอินทรีย์ พ.ศ. 2557. สืบค้นเมื่อ 3 พฤศจิกายน 2567, จาก: https://www.doa.go.th/ard/wp-content/uploads/2019/11/FEDOA11.pdf.
กฤตเมธ ตะนัยศรี และกรรณิกา อัมพุช. (2566). การใช้ประโยชน์จากหญ้าเนเปียร์และเศษผักสดในรูปน้ำหมักชีวภาพ: ปริมาณแบคทีเรียทั้งหมดและค่าความเป็นกรดด่าง. วารสารเกษตรและอาหาร มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 2(1), 36-42.
กองเทคโนโลยีชีวภาพทางดิน กรมพัฒนาที่ดิน. (ม.ป.ป.). การผลิตน้ำหมักชีวภาพโดยใช้สารเร่ง ซุปเปอร์ พด.2. สืบค้นเมื่อ 2 มิถุนายน 2567, จาก: https://www.ldd.go.th/www/files/81827.pdf.
กิตติพงศ์ แซ่เตียว ธนิศร มีสังเกต ไพฑูรย์ ทองสุข และชลิตา แก้วบุตรดี. (2565). การพัฒนาวิธีหมักปุ๋ยมูลสุกรแบบเติมอากาศและจุลินทรีย์อัตโนมัติ. วารสารวิชาการเทคโนโลยีอุตสาหกรรม, 7(2), 104-112.
กุลยา สาริชีวิน และฐนียา รังษีสุริยะชัย. (2559). การทำปุ๋ยหมักจากของเสียอินทรีย์โดยใช้ถังเติมอากาศ. วารสารวิศวกรรมศาสตร์ ราชมงคลธัญบุรี, 14(1), 25-33.
ขวัญตา พิมพ์พันธ์ นิพนธ์ พิสุทธิ์ไพศาล และอภิชญา สวัสดี. (2567). ศักยภาพการผลิตก๊าซมีเทนจากขยะเศษอาหารและเศษใบไม้. วารสารวิชชา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช, 43(1), 54-65, doi: https://doi.org/10.65217/wichchajnstru.2024.v43i1.257299.
ตรีรัตน์ เจริญกุล และจรีรัตน์ สกุลรัตน์. (2559). ประสิทธิภาพการย่อยสลายมูลฝอยอินทรีย์ในถังหมักขนาดเล็กแบบเติมอากาศ. วารสารวิศวกรรมสิ่งแวดล้อมไทย, 30(3), 85-93.
ไพฑูรย์ พัชรบำรุง. (2562). การทำปุ๋ยหมักจากเศษใบจามจุรีกับเศษผักผลไม้ด้วยระบบภาชนะปิดขนาดเล็ก. วิทยานิพนธ์วิศวกรรมศาสตรมหาบัณฑิต (วิศวกรรมสิ่งแวดล้อม). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
เมดไทย. (2563). มะระ สรรพคุณและประโยชน์ของมะระจีน 33 ข้อ !. สืบค้นเมื่อ 3 พฤศจิกายน 2567, จาก: https://medthai.com/%E0%B8%A1%E0%B8%B0%E0%B8%A3%E0%B8%B0/.
วัฒนณรงค์ มากพันธ์ เกษมสันติ์ คำบุญมา และปิยะ ขวดแก้ว. (2560). ปริมาณธาตุอาหารของปุ๋ยหมักชนิดต่าง ๆ จากขยะอินทรีย์ในมหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช. วารสารมหาวิทยาลัยทักษิณ, 20(2), 19-28.
สถาบันวิจัยและพัฒนาพลังงาน นครพิงค์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. (2564). มลพิษจากขยะเศษอาหาร. สืบค้นเมื่อ 31 พฤษภาคม 2567, จาก: https://erdi.cmu.ac.th/?p=1155.
สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย. (2565). นวัตกรรมสำหรับกลุ่มวัสดุปรับปรุงดิน ปุ๋ยน้ำหมักชีวภาพ และดินพร้อมปลูก: ดินผสมพร้อมปลูกจากผักตบชวา. สืบค้นเมื่อ 6 มิถุนายน 2567, จาก: https://www.tistr.or.th/tistrblog/?p=8602.
สมเกียรติ พรพิสุทธิมาศ. (2555). น้ำหมักชีวภาพกับงานด้านการเกษตร. วารสารหน่วยวิจัยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมเพื่อการเรียนรู้, 3(1), 59-65.
สำนักโภชนาการ กรมอนามัย. (2561). มะระจีน. สืบค้นเมื่อ 6 มิถุนายน 2567, จาก: https://thaifcd.anamai.moph.go.th/nss/view.php?fID=04186.
สุธีรา สุนทรารักษ์. (2553). การวิเคราะห์ปริมาณธาตุอาหารหลักในปุ๋ยหมักจากเศษอาหารร่วมกับเศษวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตร. การประชุมทางวิชาการของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ครั้งที่ 48: สาขาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (หน้า 173-180). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์.
สุภาพร ราชา และศิรศาธิญากร จันทร์ขศิราพร. (2560). ผลของน้ำหมักชีวภาพจากเศษปลาและผักที่มีต่อการเจริญเติบโตและลักษณะทางสรีรวิทยาของผักกาดหอมพันธุ์กรีนโอ๊กที่ปลูกในระบบไฮโดรโปนิกส์. วารสารวิทยาศาสตร์บูรพา, 22(พิเศษ), 216-224.
อนุชา เพียรชนะ ช่อผกา วงษ์สมบัติ และจิริญา แก้วปัชฌาย์. (2564). การเปรียบเทียบปริมาณธาตุอาหารหลักของปุ๋ยน้ำหมักชีวภาพประกอบผลิตจากเครื่องในปลานิลกับเศษผักกะหล่ำปลีในอัตราส่วนที่ต่างกัน. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, 5(1), 15-24.
AOAC International. (1995a). Official method 991.20: Nitrogen (total) in milk-Kjeldahl method. In Cunniff, P. (Ed.). Official methods of analysis of AOAC International, pp. 7-8. VA: The Association of Official Analytical Chemists.
AOAC International. (1995b). Official method 975.03: Phosphorus, potassium, and calcium in fertilizers-Inductively coupled plasma atomic emission spectrophotometric method. In Cunniff, P. (Ed.). Official methods of analysis of AOAC International, pp. 12-13. VA: The Association of Official Analytical Chemists.
AOAC International. (1995c). Official method 984.27: Minerals in fertilizers-Inductively coupled plasma atomic emission spectrometric method. In Cunniff, P. (Ed.). Official methods of analysis of AOAC International, pp. 20-21. VA: The Association of Official Analytical Chemists.
Battista, F., Strazzera, G., Valentino, F., Gottardo, M., Vilano, M., Matos, M., Silva, F., Reis, M.A.M., Mata-Alvarez, J., Astals, S., Dosta, J., Jones, R.J., Massanet-Nicolau, J., Guwy, A., Pavan, P., Bolzonella, D. and Majone, M. (2022). New insights in food waste, sewage sludge and green waste anaerobic fermentation for short-chain volatile fatty acid production: A review. Journal of Environmental Chemical Engineering, 10(5), 108319, doi: https://doi.org/10.1016/j.jece.2022.108319.
Lanthier, M. and Peters, S. (2013). Microbial content of activity aerated compost tea after variations of ingredients or procedures. Acta Horticulturae, 1009, 219-224, doi: https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2013.1009.26.
Laureys, D., Aerts, M., Vandamme, P. and Vuyst, L.D. (2018). Oxygen and diverse nutrients influence the water kefir fermentation process. Food Microbiology, 73, 351-361, doi: https://doi.org/10.1016/j.fm.2018.02.007.
Nitsuwat, S., Sanjaya, S.E., Wiratthikowit, S. and Kunathigan, V. (2013). The study of the biodiversity in local bio-fermented solution and the treatment of community wastewater at laboratory scale: wastewater from restaurants. The 25th Annual meeting of the Thai society for biotechnology and international conference (pp. 632-638). Retrieved 6 June 2024, from: https://shorturl.asia/oVi7m.
Selvam, A., Ilamathi, P.M.K., Udayakumar, M., Murugesan, K., Banu, J.R., Khanna, Y. and Wong, J. (2021). Chapter two-food waste properties. In Wong, J., Kaur, G., Taherzadeh, M., Pandey, A. and Lasaridi, K. (Eds.). Sustainable Food Waste Management: Resource Recovery and Treatment, pp. 11-41. Amsterdam: Elsevier Inc.
Walker, G. M. (2018). Fermentation biotechnology. Cambridge: Cambridge University Press.
Zhang, Y., Wang, X., Zhu, W., Zhao, Y., Wang, N., Gao, M. and Wang, Q. (2023). Anaerobic fermentation of organic solid waste: Recent updates in substrates, products, and the process with multiple products co-production. Environmental Research, 233, 116444, doi: https://doi.org/10.1016/j.envres.2023.116444.