การวิเคราะห์องค์ประกอบอาหารชนิดหลักในกระเพาะอาหารปลาตะกรับในทะเลสาบสงขลา ด้วยการใช้ดัชนีความสำคัญ

  • เอกนรินทร์ รอดเจริญ คณะทรัพยากรธรรมชาติ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • บงกช วิชาชูเชิด
  • วรวัช เขียดน้อย
  • วัชริศ ตั่นไพโรจน์
  • สุพัตรา สมดวง
คำสำคัญ: ปลาตะกรับ, สัตว์หน้าดิน, กระเพาะอาหาร, ดัชนีความสำคัญ, ทะเลสาบสงขลา

บทคัดย่อ

ปลาตะกรับ (Scatophagus argus Linnaeus, 1766) หรือปลาขี้ตัง เป็นปลาเศรษฐกิจที่มีการส่งเสริมให้เกษตรกรเลี้ยงในทะเลสาบสงขลา การศึกษาครั้งนี้        มีวัตถุประสงค์ในการจำแนกชนิดและหาค่าดัชนีความสำคัญของอาหารในกระเพาะอาหารปลาตะกรับ เพื่อพัฒนาอาหารสำหรับการเลี้ยงปลาตะกรับในอนาคต ตัวอย่างปลาถูกสุ่มเก็บมาจากโพงพางบริเวณทะเลสาบสงขลาตอนนอก ในช่วงเดือนมกราคม−มีนาคม พ.ศ. 2561 พบว่าจากตัวอย่างปลาทั้งหมด สามารถวิเคราะห์องค์ประกอบชนิดอาหารในกระเพาะอาหารปลาได้จำนวน 34 ตัว โดยมีความยาวตัวเฉลี่ยเท่ากับ 15.96±0.93 ซม. ผลการศึกษาอาหารในกระเพาะอาหาร พบสัตว์หน้าดินกลุ่มครัสตาเชียน ไส้เดือนทะเล หอย สาหร่าย และ      ไข่ปลา การวิเคราะห์ค่าดัชนีความสำคัญของอาหาร (IRI) พบว่าสัตว์หน้าดินกลุ่มหอย มีค่าดัชนีความสำคัญของอาหารมากที่สุด (IRI=7,305.59) รองลงมาคือ ครัสตาเชียน (IRI=4,473.26) และไส้เดือนทะเล (IRI=166.46) ตามลำดับ การวิเคราะห์ค่าดัชนีความสำคัญของอาหารภายในกลุ่มของสัตว์หน้าดินพบว่า สัตว์หน้าดินกลุ่มหอยสองฝามีค่าดัชนีความสำคัญของอาหาร (IRI=5,955.60) มากกว่าหอยฝาเดียว (IRI=451.33) ส่วนสัตว์หน้าดินกลุ่มครัสตาเชียน พบออสตราคอด ชนิด Bradleycypis oblique มีค่าดัชนีความสำคัญของอาหารมากที่สุด (IRI=507.01) รองลงมาคือ แอมฟิพอดชนิด G. magnae (IRI=282.58) และ Cheirriphotis sp. (IRI=277.61) ตามลำดับ ในขณะที่สัตว์หน้าดินกลุ่มไส้เดือนทะเล พบไส้เดือนทะเลชนิด Neanthes sp. มีดัชนีความสำคัญของอาหาร (IRI=17.75) มากกว่าไส้เดือนทะเลชนิด Phyllodace sp. (IRI=3.29)

 

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Angsupanich, S. and R. Kuwabara. 1999. Distribution of macrozoobenthos in Phawong and U-Thaphao Canals flowing into a lagoonal lake, Songkhla, Thailand. Lakes and Reservoirs: Research and Management 1999(4): 1-13.

Angsupanich, S. and E. Rodcharoen. 2012. Macrobenthic Crustacean: Ostracod, Amphipod, Isopod, and Tanaidacea in Songkhla Lagoon. Bangkok: Office of the National Research Council of Thailand. 160 p. [in Thai]

Angsupanich, S. and S. Himyi. 2012. Macrobenthic Annelids: Polychaetes in Songkhla Lagoon. Bangkok: Office of the National Research Council of Thailand. 270 p. [in Thai]

Appadoo, C. and R. Saudagur. 2007. A low cost amphipod-based feed for rearing of ornamental aquarium fish, Poecilia reticulata (Peters). Mauritius Research Journal 13(1): 123-135.

Arrunyagasemsak, W. 1975. Some Biological Studies of the Spotted-butterfish, Scatophagus Argus (Linnaeus). Master Thesis. Chulalongkorn University. 84 p. [in Thai]

Assavaaree, M., T. Sritakon, L. Chusrirat and S. Chotithammo. 2004. Spawning season, maturity size, sex ratio and fecundity of spotted scat (Scatophagus argus, Linnaeus) in the outer Songkhla lake. 19 p. In Technical Paper No. 58/2006. Songkhla: Coastal Fisheries Research and Development Bureau, Department of Fisheries. [in Thai]

Baeza-Rojano, E., I. Hachero-Cruzado and J.M. Guerra-García. 2014. Nutritional analysis of freshwater and marine amphipods from the strait of Gibraltar and potential aquaculture applications. Journal of Sea Research 85(1): 29-36.

Baker, R., A. Buckland and M. Sheaves. 2014. Fish gut content analysis: robust measures of diet composition. Fish and Fisheries 15(1): 170-177.

Barry, T.P. and A.W. Fast. 1988. Natural History of the Spotted Scat (Scatophagus argus). pp 4-32. In Arlo, W.F. (ed.). Spawning Induction Pond Culture of theSpotted Scat (Scatophagus argus, Linnaeus). Hawaii: The Philippines Mariculture Research and Training Center.

Hemachadra, W. 1997. Fish Biology. Bangkok: Chulalongkorn University Press. 318 p. [in Thai]

Jiménez-Prada, P., I. Hachero-Cruzado, I. Giráldez, C. Fernández-Diaz, C. Vilas, J.P. Cañavate and J.M. Guerra-García. 2018. Crustacean amphipods from marsh ponds: a nutritious feed resource with potential for application in integrated multi-trophic aquaculture. Peer-reviewed Journal 21(1): 1-27.

Lagler, K.F. 1970. Freshwater Fishery Biology. Iowa: W.M.C Brown Company. 421 p.

Musikasung, W., Y. Danayadol and P. Songsangjinda. 2006. Stomach content and ecological feature of Scatophagus argus (Linnaeus) in Songkhla lake. 30 p. In Technical Paper No. 47/2006. Songkhla: Coastal Fisheries Research and Development Bureau, Department of Fisheries. [in Thai]

Musikasung, W., A. Assava-aree, V. Tongsaksa and S. Prasertsom. 2014. Feeding of Scatophagus argus (Linnaeus, 1766) in the Outer Songkhla Lake. pp. 106-113 In Proceedings of 52nd Kasetsart University Annual Conference: Fisheries, Agricultural Extension and Home Economics. Bangkok: Kasetsart University. [in Thai]

Nikolsky, G.V. 1963. The Ecology of Fishes. London: Academic Press. 352 p.

Olsen, R.J. 1982. Feeding and Energetic Studies of Yellowfin Tuna: Food for Ecological throught. pp. 444-457. In Symposium of Inter-American Tropical Tuna Commission. 1981/003, Col. Vol. Sci. Pap. ICCAT. Berlin: Springer Science & Business Media.

Ruensirikul, J., M. Assavaaree, Y. Danayadol and L. Chusrirat. 2008. Successful in artificial insemination of spotted scat, (Scatophagus argus linnaeus, 1766) using LHRHa. 20 p. In Technical Paper No. 32/2008. Songkhla: Coastal Fisheries Research and Development Bureau, Department of Fisheries. [in Thai]

Rodcharoen, E., N.L. Bruce and P. Pholpunthin. 2017. Cirolana phuketensis, a new species of marine isopod (Crustacea, Isopoda, Cirolanidae) from the Andaman sea coast of Thailand. ZooKeys 695(2): 1-17. DOI: 10.3897/zookeys.695.13771.

Wongchinawit, S. and N. Paphawasit. 2009. Ontogenetic niche shift in the spotted scat, Scatophagus argus, in Pak Phanang estuary, Nakhon Si Thammarat province, Thailand. The National History Journal of Chulalongkorn University 9(2): 143-169.

เผยแพร่แล้ว
2021-08-27
การอ้างอิงบทความ
ประเภทบทความ
บทความวิจัย