การศึกษาห่วงโซ่อุปทานไก่แดงในพื้นที่จังหวัดภาคใต้ตอนบนของประเทศไทย

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาห่วงโซ่อุปทานไก่แดงในพื้นที่จังหวัดภาคใต้ตอนบนของประเทศไทย โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากการสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้างกับเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่แดง จำนวน 60 ราย พ่อค้ารวบรวม จำนวน 20 ราย ผู้ค้าส่ง/ค้าปลีก จำนวน 20 ราย และผู้บริโภค จำนวน 400 ราย ในพื้นที่จังหวัดนครศรีธรรมราช สุราษฎร์ธานี และชุมพร พบว่าด้านการผลิต เกษตรกรเลี้ยงไก่แดงระยะเวลาเฉลี่ย 16 สัปดาห์ น้ำหนักตัวเฉลี่ย 1.5–1.6 กิโลกรัม ด้านช่องทางการจัดจำหน่าย เกษตรกรส่วนใหญ่นิยมจำหน่ายไก่แดง ให้แก่พ่อค้ารวบรวมในท้องถิ่น เนื่องจากมีความสะดวก ในการติดต่อสื่อสารและมีความเชื่อมั่นจากการเป็นคู่ค้าระยะยาว นอกจากนี้ยังมีช่องทางการจำหน่ายอื่น ๆ ได้แก่ การจำหน่ายโดยตรงให้แก่ผู้ค้าส่ง/ค้าปลีก ผู้บริโภค และร้านอาหารในท้องถิ่น ราคาจำหน่ายไก่แดงมีชีวิตเฉลี่ย 70–80 บาทต่อกิโลกรัม และจะปรับสูงขึ้นเป็น 90–100 บาทต่อกิโลกรัม ในช่วงเทศกาลสำคัญ เช่น เทศกาลตรุษจีน และเทศกาล   เช็งเม้ง โดยมีผู้ค้าส่งบางรายทำหน้าที่เป็นผู้รวบรวมไก่มีชีวิตด้วย ในขณะที่ไก่แดงชำแหละมีราคาจำหน่ายเฉลี่ย 110–125 บาทต่อกิโลกรัม สำหรับผู้บริโภคส่วนใหญ่จะซื้อไก่แดงจากผู้ค้าปลีกในตลาดสดหรือตลาดนัดชุมชน ในราคาเฉลี่ย 120–150 บาทต่อกิโลกรัม ทั้งนี้พบว่า ห่วงโซ่อุปทานไก่แดง ประกอบด้วย เกษตรกรรายย่อยและกลุ่มเครือข่าย พ่อค้ารวบรวมไก่มีชีวิต ผู้ค้าส่ง/ค้าปลีก ผู้ประกอบการร้านค้าหรือร้านอาหาร และผู้บริโภคปลายทาง ทั้งนี้ควรมีการส่งเสริมให้เกษตรกรรวมกลุ่มกันในรูปแบบสหกรณ์หรือกลุ่มความร่วมมืออย่างเป็นระบบ เพื่อยกระดับประสิทธิภาพในการดำเนินงาน โดยมุ่งเน้นการวางแผนการผลิตอย่างเหมาะสม การพัฒนาและขยายช่องทางการตลาด ตลอดจนการสร้างกลไกในการแลกเปลี่ยนและถ่ายทอดองค์ความรู้ระหว่างสมาชิกภายในกลุ่ม อันจะนำไปสู่ความเข้มแข็งและความยั่งยืนของการพัฒนาในระยะยาว